idrok

PPTX 47 стр. 37,9 МБ Бесплатная загрузка

47 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 37,9 МБ

Тип файла PPTX

Страницы 47

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 47

idrok idrok psixologiya fanidan reja idrok to‘g‘risida umumiy tushuncha 01 02 03 vaqt, harakat va fazoni idrok qilish idrok fenomenlari idrok sezgi a’zolarimizga ta’sir qilib turgan narsalarning ongda bevosita yaxlit aks etishidir. biz narsa va hodisalarni yaxlit holicha idrok qilamiz, narsalarning ayrim xossalarini esa sezamiz. sezgi+idrok ajratib bo’lmaydi biror narsaning o'zini idrok qilmasdan hosil bo'ladigan sezgilar odamning murakkab psixik hayotida ayrim sezgilar faqat idrok jarayonida fikrni analiz va abstraktlashtirish yo'li bilan ajratiladi. sezgilar sodda, elementar psixik jarayonlar idrok murakkab psixik jarayondir therapist har bir narsa boshqa narsalar bilan makon va vaqt jihatdan bir-biri bilan bog'langan holda idrok qilinadi. biz narsalarni, ularga xos bo'lgan fazodagi shakllari (kub, uchburchak, doira va hokazo shakllari)ga, fazodagi katta-kichikligi (katta, kichkina, mayda va hokazo)ga, fazodagi munosabatlari (birbiriga va bizga nisbatan yaqin, uzoq, chap, o‘ng tomonda, yuqori va past turishlari)ga qarab idrok qilamiz, ular tinch yoki harakat holatlarida idrok qilinadi. biz idrok qilib turgan narsa va hodisalami …

2 / 47

idan iborat bo'lib bu faoliyat sezgi organlarimizga ta’sir qilib turadigan narsa yoki hodisaning bitta xossasi bilan emas, balki bu xossalarning jami, butun bir kompleksi bilan vujudga keladi. idrokning nerv-fiziologik mexanizmi narsalar xossalari jamining ta’siri bilan hosil bo'ladigan muvaqqat bog'lanishlar sistemasidan iboratdir. shu jamga qarab narsalarni farqlaymiz. munosabat refleksi l.p. pavlov qilgan tajribalardan ma’lum bo'idiki, agar analizatorga bironta yakka qo'zg'ovchi emas, balki qo'zg'ovchilarning jami muntazam ta’sir qilib tursa, bundan tug'iladigan reaksiya har bir qo'zg'ovchining o'z xususiyatiga qarab emas, balki bu qo'zg'ovchilarning o'zaro qanday bog'lanishiga, o'zaro munosabatiga qarab tug'iladi. narsaning ayrim xossalarining o'zaro obyektiv bog'liqligini aks ettirishdan iboratdir. mousntaba durto msuiaq muayyan bir figuralarning qanday rang bilan chizilganligi va katta-kichikligidan qat’i nazar, ularning konturlarini topib olishga imkon beradi kuyning baland yoki past (ingichka yoki yo'g'on) tonda ijro qilinishidan qat’i nazar, uni tanib olinishiga (bir xilda idrok qilinishiga) imkon beradi. shunday qilib, idrok bitta sezgi origanining ishi bo'lavermay, balki boshqa bir qancha sezgi …

3 / 47

ga xayol tasavvurlari ham kiradi. idrokning mazmuni ba’zan idrok qilinayotgan obyektning o'ziga qaraganda kengroq, boyroq bo'ladi. ixtiyorsiz yuz beradi tafakkur va nutq idrok qilinayotgan narsa va hodisaning nomini ovoz bilan yoki o'z ichidan aytishda va bilishda ifodalanadi nom berish mavjud tushuncha doirasiga kiritish doira aylana yangi, nomaium bo`lsa «bu nima» «buning nomi nima» har bir idrok hukm (gap) shaklida ifodalanadi, masalan: «bu kitob», «bu odam», «bu musiqa» va hokazo. odamning idroki sezgi organlariga ta’sir ko'rsatayotgan biron narsaning oddiygina obrazi emas, balki odamning tajribasi zaminida anglab, tushunib olinadigan obrazdir. narsa va hodisalaming nomini atab, biz idrokimiz mazmunini ochiq ravshan qilamiz, bu idrokimizni boshqa kishilar uchun ham aniqlaymiz shu jumladagi idrokning mazmuni, asosan, odam hosil qilgan tajribaning boyligi, unda tafakkur va xayolning nechog‘li taraqqiy qilganligi bilan belgilanadi. idrok birinchi signal sistemasi ikkinchi signal sistema idrokning faolligi va kuzatish idrok jarayonlari faqat tevarak-atrofdagi narsalarning sezgi organlarimizga ta’sir qilib turishlari natijasidagina emas, balki shu …

4 / 47

zga eng ko‘p darajada muvofiq keladigan to'xtovsiz bo'lib turadi oldin belgilangan maqsadga qarab muayyan bir obyektni idrok qilish ixtiyorsiz idrok ixtiyoriy idrok uchun go'yo «fon» bo'lib xizmat qiladi. to’xtovsiz jarayon kishining sistemali, davomli va rejali idrok qilish qobiliyati kuzatuvchanlik deb ataladi taraqqiy qilib boradi. razmi o'tkir l.p. pavlov kuzatuvchanlik ilmiy bilishning asosiy sharti deb hisoblardi. pavlov shahrida u tashkil qilgan biologiya stansiyasi binosining old tomoniga «kuzatuvchanlik va yana kuzatuvchanlik» deb bejiz yozilmagan edi. k.d. ushinskiy kuzatuvchanlikni o'stirish vazifasiga katta ahamiyat berardi. «agar ta’lim bolalaming aqlini o‘stirmoqchi bo‘lsa, — deb yozgan edi k.d.ushinskiy,— ularning kuzatuvchanlik qobiliyatini mashq qildirish kerak» appersepsiya umuman odam psixikasining hamma mazmuni idrokida namoyon bo`ladi nerv-fiziologik mexanizmi, aftidan, o‘tmishdagi tajribadan hosil bo'lgan bog'lanishlar sistemasidan va ularning yangi hosil bo'layotgan muvaqqat bog'ianishlarga ta’sir ko'rsatishidan iborat dinamik stereotip qo'zg'ovchi ayni bir narsa yoki hodisani ayrim kishilarning idrok etishida ko'rinadigan ba’zi xususiyatlar appersepsiya bilan belgilangan bo'ladi. yoshlari ma’lumotlari turmush tajribalari kasblari …

5 / 47

ni, chuqurlikni, relyefni ko‘z xiralik — uzoqdan yaxshi ko'ra olmaslik va yaqindan yaxshi ko‘ra olmaslik. katta-kichikligi uzoq-yaqin fazoni (monokulyar ko'rish yo'li bilan) bir ko'z bilan yetarli darajada aniq va mukammal ko'rib bo'lmaydi. (ayniqsa uchinchi o'lchovini) shunisi qiziqki, bir narsaga qaraganimizda uning surati har qaysi ko'zimizning to'r pardasiga yakka-yakka tushsa ham, lekin bu narsa va nuqtalar ikkita bo'lib emas, balki bitta bo'lib ko'rinadi, buning sababi nima? bu hodisaning sababi shundaki, ko'rib turgan narsamizdan keladigan nurlar ikki ko'zimizda alohida simmetriya bo'lib barobar aks etadi. bir narsani ikki ko'z bilan ko'rish shu narsadan keladigan nurlarning ko'z to'r pardasidagi alohida mos nuqtalarga tushishi yoki mos emas nuqtalarga to'g'ri kelishiga bog'liqdir. ko'z soqqalarining to'r pardalarida sariq dog'dan teng baravar uzoqlikdagi nuqtalarni mos (yoki identik) nuqtalar deyiladi. idrok qilinayotgan narsadan aks etgan nurlar xuddi shu mos nuqtalarga to'g'ri kelsa, narsa bitta bo'lib ko'rinadi. 1, 2, 3 raqamlari bilan belgilangan nuqtalar ko'zdan teng-baravar uzoqlikda bo'lib, bu nuqtalar …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 47 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "idrok"

idrok idrok psixologiya fanidan reja idrok to‘g‘risida umumiy tushuncha 01 02 03 vaqt, harakat va fazoni idrok qilish idrok fenomenlari idrok sezgi a’zolarimizga ta’sir qilib turgan narsalarning ongda bevosita yaxlit aks etishidir. biz narsa va hodisalarni yaxlit holicha idrok qilamiz, narsalarning ayrim xossalarini esa sezamiz. sezgi+idrok ajratib bo’lmaydi biror narsaning o'zini idrok qilmasdan hosil bo'ladigan sezgilar odamning murakkab psixik hayotida ayrim sezgilar faqat idrok jarayonida fikrni analiz va abstraktlashtirish yo'li bilan ajratiladi. sezgilar sodda, elementar psixik jarayonlar idrok murakkab psixik jarayondir therapist har bir narsa boshqa narsalar bilan makon va vaqt jihatdan bir-biri bilan bog'langan holda idrok qilinadi. biz narsalarni, ularga xos bo'lgan fazodagi shak...

Этот файл содержит 47 стр. в формате PPTX (37,9 МБ). Чтобы скачать "idrok", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: idrok PPTX 47 стр. Бесплатная загрузка Telegram