kalsiy va uglerod oksidlarining olinishi

PPTX 12 pages 717.7 KB Free download

12 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 717.7 KB

File type PPTX

Pages 12

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 12

разработка технологии производства азотно-фосфорных удобрений на основе нитрата аммония mavzu: kalsiy va uglerod oksidlarining olinishi. o’quv moduli virliklari: 1 karbonatli xom ashyoning kuydirish jarayonining fizik-kimyoviy asoslari. 2. oxaktosh ishlab chiqarish texnologik texnologik sxemasi. 3. ohakli pechlar bo‘limining asosiy apparaturasi. 1 karbonatli xom ashyoning kuydirish jarayonining fizik-kimyoviy asoslari. oxak va uglerod dioksid karbonatli xom ashyoni kuydirish bilan quyidagi reaksiya boʼyicha olinadi: caco3(qat)=cao(qat)+co2(gaz)–158,7 kdj (-37,94 kkal) (1) normal bosimda va 0°haroratda reaksiyaning issiqligi – 178,0 kdj ni tashkil qiladi. kirxgoff qonuniga binoan doimiy bosimda reaksiyaning issiqlik effektini haroratga bogʼliqligi quyidagi formula boʼyicha aniqlanadi: (2), bu yerda cp – reaksiyaning boshlangʼich va yakuniy mahsulotlari issiqlik sigʼimlarining farqi. tenglamaga muvofiq kuydirish zonasida pastki temperatura chegarasi 900°c bo‘lganida caco3 parchalanish reaksiyasining issiqlik effekti h1173= +163, kdj ni tashkil qiladi va yuqori temperatura chegarasi 1200°c bo‘lganida h1473= +153,5 kdj. kuydirish zonasida o‘rta issiqlik effektini +158,7 kdj deb, qabul qilish mumkin. sistemaning fazaviy holatini hisobga olganda reaksiyaning …

2 / 12

0 34,00 255 881 80,10 603 950 198,00 1490 840 41,40 311 891 90,90 684 1000 370,00 2710 caco3 parchalanish jarayoni o‘tishi mumkin faqat muvozanatli bosim co2 ning gaz fazadagi bosimidan yuqori bo‘lsa. ohakli pechdagi kuydirish jarayonida co2 ning pech gazidagi maksimal parsial bosimi 300mm.sm.ust.tashkil qiladi. 3.1-jadvaldan ko‘rinib turibdiki, co2 ning ushbu bosimida caco3 ning parchalanishi taxminan 840°c temperaturada boshlanadi. lekin parchalanishning bu boshlang‘ich temperaturasi faqat ohaktosh (yoki bo‘r) zarralarining yuzasidagi qatlamga tegishli va bu yerdan ajrlib chiqayotgan uglerod dioksidi gaz oqimi bilan olib ketiladi. parchalanish chegarasi zarralarga chuqurlashishi bilan ularning ichki qismlaridan co2 chiqishi qiyinlashib ketadi va karbonatni deyarli to‘liq parchalash uchun zarralarning parchalanmagan ichki qismlarining ustidagi uglerod dioksidi atmosfera bosimiga teng bo‘lishi kerak. shunda zarralarning ichki qismlarini parchalash uchun temperaturani 900°c gacha oshirish zarurdir. demak, pechdagi temperaturaning pastki chegarasini 900°c deb hisoblash mumkin. ushbu temperaturani kuydirish zonadan kirishda va chiqishda minimal deb qabul qilinadi. ishlab chiqarish sharoitlari uchun …

3 / 12

lotlarining aralashtirish sharoitlari, ularning kuydirilayotgan material bilan kontakt yuzasi va h.k). mavjud bo‘lgan ishlab chiqarishlarda yoqilg‘i sifatida koks yoki antratsit qo‘llaniladi. o‘zbekisgon respublikasi «ko‘ng‘irot soda zavodi» uk da yoqilg‘i sifatida tabiiy gaz qo‘llaniladi. bu holda pechdan chiqayotgan gazda co2 konsentratsiyasi nisbatan kamayishi (28%) hisobiga pechning unumdorligi pasayib ketmaydi. hosil bo‘layotgan ohakning kristallik strukturasi ham kuydirish temperaturasi va davomiyligiga bog‘liq. yumshoq sharoitlarda, ya’ni kuydirish temperaturasi taxminan 1150°c bo‘lganida, g‘ovakli katta solishtirma yuza va yuqori reaksion aktivligi bilan ohak hosil bo‘ladi. bundan yuqori temperaturalarda ohakning rekristallizatsiya jarayoni boshlanadi. bu holda ohakning zichligi oshadi, solishtirma yuzasi kamayadi va shuning bilan bir vaqtda ohakning aktivligi kamayadi. kuydirishning temperaturasi va davomiyligi qancha yuqori bo‘lsa shuncha chuqurroq rekristallizatsiya jarayoni o‘tadi. natijada aktivsiz ohak hosil bo‘ladi. shu munosabat bilan kuydirish zonasida temperatura 1200°c dan oshirilmaydi. amaliyot shuni ko‘rsatadiki, o‘ta kuyish asosan mayda zarralarda kuzatiladi va bu qonuniyat quyidagi fikrlardan kelib chiqadi. caco3 ning parchalanishi issiqliik yutishi bilan …

4 / 12

exiometriyadan yuqori mikdorda havo beriladi. soda ishlab chiqarishda pech gazida uglerod dioksidining konsentratsiyasi maksimal yuqori bo‘lishiga harakat qilinadi. shuning uchun ortiqcha berilayotgan havoning mikdori 5% dan oshmasligi kerak. yoqilg‘i to‘liq yonishi uchun zarralar orasida yoqilg‘i va havo tekis taqsimlanishi zarur. bunga erishish uchun pechning ko‘ndalang kesimi bo‘yicha omixtaning qarshiligi bir xil bo‘lishi kerak. 3.2-rasm. turli o‘lchamdagi ohaktosh bulaklarining kuydirish davomiyligi. yoqilg‘i to‘liq yonmasligi natijasida hosil bo‘lgan uglerod monooksid keyinroq yuqori temperaturada kislorod bilan uchrashish natijasida to‘liq yonib, co2 hosil qiladi. boshqa tomonidan yuqori temperaturada uglerod dioksid yoqilg‘ining uglerodi bilan reaksiyaga kirishadi va uglerod monooksidni hosil qiladi. yoqilg‘ilar tarkibida bir qancha uchuvchan qo‘shimchalarning ko‘p qismi yonmaydi va pechning yuqori zonasida yig‘iladi. bu yerda kislorod ham bo‘ladi va ularning temperaturasi olovlanish nuqtasidan past bo‘ladi. odatda yoqilg‘ining kulida sio2, al2o3 va fe2o3 lar mavjud. bundan tashqari tarkibida mgco3 va caso4 lar bo‘lishi mumkin. ayrim holatlarda nacl ham uchrashi mumkin. ko‘rsatilgan oksidlar bir-biri va …

5 / 12

chalari keyinchalik so‘ndirish jarayonida suv bilan reaksiyaga kirishmaydi va ohakli sutni tozalashda ular undan aktiv bo’lmagan ohak sifatida ajratiladi. ular faqat maydalangandan keyin suv bilan reaksiyaga kirishishi mumkin, ya’ni inert qoplama buzilganidan keyin. bundan tashqari ohakning ayrim zarralari qotayotgan suyuqlanma yordamida bir-biriga yoki pech devoriga yopishishi mumkin. buning natijasida pechning devorida katta zarralar paydo bo‘ladi. yengil suyuqlanuvchi birikmalar tarkibidan ko‘rinib turibdiki, kremniy va temir oksidlarini xom ashyoda va yoqilg‘i kulidagi eng zararli qo‘shimchalar deb hisoblash mumkin. temir oksidlari ta’sirida tarkibida 60% sio2 bo‘lgan pechning futerovkasiga salbiy ta’sir ko‘rsatadi. kremniy oksidi feo bilan yengil suyuqlanuvchi birikmalar hosil qiladi. feo pech gazlar tarkibidagi co gazi fe2o3 bilan reaksiyaga kirishish natijasida hosil bo‘lishi mumkin. qizdirilish natijasida karbonat xom ashyo tarkibida mavjud bo‘lgan magniy karbonat ham quyidagi reaksiya bo‘yicha parchalanadi (jadval): mgco3(qat)=mgo(qat) + co2 – 111kdj (7) ushbu sistemadagi co2 ning muvozanatli bosimi (mm sm .ust ) faqat temperaturaga bog‘liq: harorat, °c p*co2 harorat, …

Want to read more?

Download all 12 pages for free via Telegram.

Download full file

About "kalsiy va uglerod oksidlarining olinishi"

разработка технологии производства азотно-фосфорных удобрений на основе нитрата аммония mavzu: kalsiy va uglerod oksidlarining olinishi. o’quv moduli virliklari: 1 karbonatli xom ashyoning kuydirish jarayonining fizik-kimyoviy asoslari. 2. oxaktosh ishlab chiqarish texnologik texnologik sxemasi. 3. ohakli pechlar bo‘limining asosiy apparaturasi. 1 karbonatli xom ashyoning kuydirish jarayonining fizik-kimyoviy asoslari. oxak va uglerod dioksid karbonatli xom ashyoni kuydirish bilan quyidagi reaksiya boʼyicha olinadi: caco3(qat)=cao(qat)+co2(gaz)–158,7 kdj (-37,94 kkal) (1) normal bosimda va 0°haroratda reaksiyaning issiqligi – 178,0 kdj ni tashkil qiladi. kirxgoff qonuniga binoan doimiy bosimda reaksiyaning issiqlik effektini haroratga bogʼliqligi quyidagi formula boʼyicha aniqlanadi: (2), ...

This file contains 12 pages in PPTX format (717.7 KB). To download "kalsiy va uglerod oksidlarining olinishi", click the Telegram button on the left.

Tags: kalsiy va uglerod oksidlarining… PPTX 12 pages Free download Telegram