tabiatshunoslikni o’qitish tamoyillari.

DOCX 11 pages 23.5 KB Free download

11 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 23.5 KB

File type DOCX

Pages 11

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 11

mavzu: tabiatshunoslikni o’qitish tamoyillari. reja: 1. o’qitishda muntazamlilik va izchillilik tamoyili. 2. o’quv materialining ilmiy va tushunarli bo’lish tamoyili. 3. nazariyani amaliyot bilan bog’lash. 4. tabiatshunoslikni o’qitishda o’quvchilarning ongliligi va ijodiy faolligi tamoyili. 5. o’qitishnin ko’rgazmalilik tamoyili. bilimlarai puxta o’zlashtirish tamoyili 6. o’qitishning individuallashtirish tamoyili. 7. tabiatshunoslikni o’qitishning o’lkashunoslik tamoyili. hozirgi zamon pedagogikasida o’qituvchining faoliyati hamda o’quvchilar bilish faoliyatining xarakteri aniq didaktik tamoyillar bilan belgilanadi. tabiatshunoslikni o’qitish fani quyidagi didaktik tamoyillarga amal qiladi. o’qitishda muntazamlilik va izchillilik tamoyili. maktab tabiatshunoslik kursi tabiatshunoslik fanining turli sohalarining qisqartirilgan bayoni emas, balki uning metodik tanlangan, muntazamlashtirilgan unsurlaridir. materialning bunday berilishi shu bilan izohlanadiki, bunda kichik yoshdagi maktab o’quvchilari tabiat to’g’risidagi fan asoslarini faqat atrof olamning jism va hodisalarini aks ettiruvchi hamda ular o’rtasidagi bog’lanishlarni ochib beruvchi dastlab oddiy tabiiy obyektlar, keyin esa murakkabrog’i bilan izchil tanishtirib borish jarayonida egallab olishlari mumkin. bu bilan tabiatshunoslikni o’qitishda muntazamlilik tamoyili amalga oshiriladi. o’qitishning muntazamliligi, ya'ni sistemaliligi …

2 / 11

ganilishidan oldin 4- sinfda tabiatshunoslik fani o’tiladi, u 1 - 4- sinflarda atrof olamning jism va hodisalari bilan tanishtirishga tayanadi. 5 - 6- sinflardagi botanika va 7 - 8- sinflardagi zoologiya dasturlari jonsiz tabiat to’g’risidagi boshlang’ich bilimlar asosida tuziladi. o’quv materialining ilmiy va tushunarli bo’lish tamoyili. uzoq vaqtlar boshlang’ich sinflarda tabiatshunoslikni mustaqil o’quv predmeti sifatida o’qitishga yetarli darajada e'tibor berilmadi. u goho tabiyot deb nomlanib kelindi, goho predmetli darslar va izohli o’qish bilan almashtirildi. xx asrning 60-yillaridan boshlab tabiatshunoslik mustaqil predmet sifatida o’qitilmoqda. hozirgi vaqtda maktab tabiatshunoslik kursining mazmuni zamonaviy fan taraqqiyoti darajasiga muvofiq keladi. tabiatshunoslik dasturi o’lkashunoslik xususiyatlarini hisobga olgan holda tuzilgan, boshlang’ich sinflardagi tabiatshunoslik ta'limining mazmuni esa botanika, zoologiya, ekologiya, odam anatomiyasi va fiziologiyasi, geografiya fanlarining hozirgi taraqqiyotiga muvofiq keladi. tabiatshunoslikni o’qitishda ilmiylik tamoyili hoziigi zamon fanida qaf’iy qaror topgan tamoyillarni o’quvchilarga o’zlashtirish uchun taklif etilishini nazarda tutadi. tabiatshunoslik bo’yicha ilmiy bilimlarning egallab olinishini ta'minlash uchun kichik yoshdagi …

3 / 11

imkon beradi. nazariyani amaliyot bilan bog’lash. nazariyani amaliyot bilan bog’lash o’quvchilarni amaliy masalalarni hal qilishda nazariyaning ahamiyatini tushunishga olib keladi, bu ularning o’zlashtirish sifatini oshiradi. bu tamoyil mehnat ta'limi va o’quvchilarni amaliy faoliyatga tayyorlash vazifalarini hal qilishda alohida ahamiyat kasb etadi. o’qitishda nazariya bilan amaliyotning bog’lanish xarakterini o’quv predmetining mazmuni taqozo qiladi. tabiatshunoslikda nazariy bilimlar o’quvchilarni tabiatning u yoki bu hodisalari bilan amaliy tanishtirish jarayonida puxtaroq o’zlashtirib olinadi. bunda amaliyot o’quvchilarni nazariyani o’zlashtirishga qiziqtirish uchun undan oldinroq kelishi mumkin. chunonchi, tabiatda bahor mavzusi (3- sinf) ni o’rganish bo’yicha amaliy ishlar ekish (ildiz mevalarning hosiliga ekinlar zichligining ta'sirini aniqlash uchun urug’lar ekish), keyin esa mavzuni o’rganishda amaliy ish natijalarini tahlil qilish ma'qul. tabiatshunoslikni o’qitishda nazariyani amaliyot bilan bog’lanishi, uning barcha bosqichlarida amalga oshirilishi nazariy bilimlarning chuqurlashishi, shuningdek, amaliy faoliyatga tayyorlashga yordam berishi kerak. o’rganiladigan nazariy bilimlarning mazmuniga qarab, dars va darsdan tashqari mashg’ulotlarning har xil shakllari, masalan, laboratoriya ishlari, sayohatlar, amaliy …

4 / 11

shga qiziqish uyg’otishi kerak. o’qitishda onglilikni namoyon bo’lishining oliy shakli o’quvchilarning ijodiy faolligidir, u gerbariy, maket, model, mulyaj tayyorlash, o’tkazilgan kuzatishlarni tavsiflash va o’qituvchi taklif qilgan mavzu bo’yicha bajarilgan ishlar asosida kichik axborot tayyorlash bilan bog’liq bo’ladi. o’qitishning ko’rgazmalilik tamoyili. ko’rgazmalilik tamoyilidan foydalanishning asosiy vazifasi o’quvchilarning bilish faoliyatlarini faollashtirishdir. bu tamoyil atrof olamni bevosita qabul qilib olish asosidagi o’qitishni nazarda tutadi. ko’rgazmalilik tamoyiliga rioya qilish tabiatni o’rganishning dastlabki bosqichlarida juda muhimdir, chunki kichik yoshdagi maktab o’quvchilari ko’rganlarida hosil qilgan xususiy taassurotlari asosida to’g’ri tushuncha va xulosalar hosil bo’lishiga yordam beruvchi bilimlar olishlari kerak. tabiatshunoslik bo’yicha dasturning organizmlar hayotini tabiiy sharoitlarda o’rganishga, tirik tabiat burchagida, maktaboldi maydonchalarida tajribalar, kuzatishlar o’tkazishga imkon beruvchi metodlarning qo’llanilishini, ya'ni o’quvchilarning bevosita ko’z bilan yoki bevosita ko’rib, atrof olamning jism hamda hodisalari bilan, shuningdek, ularning tasvirlar bilan tanishishi deb tushuniladigan ko’rgazmali tamoyilidan foydalanishni nazarda tutishi tasodifiy emas. tabiatshunoslikni o’qitishdagi ko’rgazmalilikni mashg’ulotlar jarayonida faqat tabiiy jismlar (tirik …

5 / 11

radi, o’rganilayotgan masalalarga o’quvchilar qiziqishini oshiradi. ularni oddiy tadqiqotlar olib borishga o’rgatadi, bilimlarni faol qabul qilishga yordamlashib, o’zlashtirib olish jarayonini osonlashtiradi, bilimlarning mustahkamligini ta'minlaydi. so’z bilan qabul qilish, so’z bilan tasavvur etish o’rtasida puxta bog’lanishlarning vujudga kelishi o’quvchilarning tabiat jismlari va hodisalari to’g’risida o’qituvchi hikoya qilib berganlaming va ular to’g’risida darslikda yozilganlarning ahamiyatini tushunib olishlariga imkon beradi. bilimlarani puxta o’zlashtirish tamoyili. bu tamoyil olingan bilimlarni, shakllantirilgan o’quv hamda ko’nikmalarni o’quvchilar xotirasida uzoq saqlanishini nazarda tutadi. o’quvchilar bilimining puxta bo’lishi o’qituvchining ko’rsatib o’tilgan tamoyillardan o’quvchilarning taraqqiyot saviyasi hamda qiziqishiga qanchalik muvofiq tarzda foydalanishiga bog’liq. bilimlarni puxta bo’lishiga erishish uchun, avvalo, o’quv yili boshlanishida ilgari o’tilgan materialni yangi bilimlarning o’zlashtirilishi ongli bo’lishi uchun tiklash zarur. birinchi navbatda, dasturning yangi material bilan ko’proq bog’liq bo’lgan bo’limlarini takrorlash lozim. bunda yangi bilimlarni o’zlash-tirishning birinchi bosqichida o’qituvchi o’quvchilar yangi materialni asosli ravishda tushunishlari va o’zlashtirib olishlari uchun uning barcha hajmini emas, balki asosiy mazmunini berishi …

Want to read more?

Download all 11 pages for free via Telegram.

Download full file

About "tabiatshunoslikni o’qitish tamoyillari."

mavzu: tabiatshunoslikni o’qitish tamoyillari. reja: 1. o’qitishda muntazamlilik va izchillilik tamoyili. 2. o’quv materialining ilmiy va tushunarli bo’lish tamoyili. 3. nazariyani amaliyot bilan bog’lash. 4. tabiatshunoslikni o’qitishda o’quvchilarning ongliligi va ijodiy faolligi tamoyili. 5. o’qitishnin ko’rgazmalilik tamoyili. bilimlarai puxta o’zlashtirish tamoyili 6. o’qitishning individuallashtirish tamoyili. 7. tabiatshunoslikni o’qitishning o’lkashunoslik tamoyili. hozirgi zamon pedagogikasida o’qituvchining faoliyati hamda o’quvchilar bilish faoliyatining xarakteri aniq didaktik tamoyillar bilan belgilanadi. tabiatshunoslikni o’qitish fani quyidagi didaktik tamoyillarga amal qiladi. o’qitishda muntazamlilik va izchillilik tamoyili. maktab tabiatshunoslik kursi tabiatshunoslik fan...

This file contains 11 pages in DOCX format (23.5 KB). To download "tabiatshunoslikni o’qitish tamoyillari.", click the Telegram button on the left.

Tags: tabiatshunoslikni o’qitish tamo… DOCX 11 pages Free download Telegram