силга ва захмга қарши дори воситалари

DOCX 6 стр. 29,2 КБ Бесплатная загрузка

6 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 29,2 КБ

Тип файла DOCX

Страницы 6

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 6

мавзу 13: силга ва захмга қарши дори воситалари режа: 1. сил касаллиги ҳақида умумий тушунча 1. силга қарши воситалар таъсири ва таснифи 1. захмга қарши дори воситалари сил касаллиги – сурункали юкумли хасталик бўлиб, уни 1882 йили роберт кох аниқлаган микобактериялар келтириб чиқаради. улар тананинг ҳамма аъзоларини ва тўқималарини, лекин кўпинча ўпкани ва қисман буйракни зарарлантиради. жахон соғлиқни сақлаш ташкилотининг (жсст) маълумоти буйича, ер юзида 15-20 млн сил билан оғриган беморлар яшайди, ҳар йили 2-3 млн киши сил билан оғрийди, 1-2 млн киши эса нобуд бўлади. касалларнинг кўпчилиги (75 %) ривожланаётган мамлакатларда (осие ва африкада) истиқомат қилади. бу касаллик кейинги ҳозирда ҳам кенг тарқалган. шунинг учун уни олдини олиш ва беморларни даволаш катта ахамият касб этади. 1940 йилгача беморларни даволаш асосан дори препаратининг бўлмаслиги сифатли овқатланиш, тоза кислородга бой хавода бўлиш билан чегараланган холос. биринчи марта 1941 и. бернгейм, 1946 йилда эса а. коллинўш ва с. гиллер томонидан парааминосалицилат кислота …

2 / 6

нинг унумлари. рифамицин – streptomycesmediterranei ишлаб чиқарадиган антибиотик. препарат мушаклар орасига, венага ва маҳаллий равишда ишлатилади. рифампицин ҳам шу гуруҳга кирадиган ярим синтетик препарат. ҳар иккала препарат сил таеқчалари ва граммусбат бактерияларга таъсир кўрсатади. юқори дозаларда грамманфий микроорганизмлар ва протейларга ҳам таъсир қилади. улар бактериостатик, катта дозаларда бактерицид таъсирга эга. рифампицин ичга қабул қилинганда яхши сўрилади. қондаги максимал концентрацияси 2-4 соатда аниқланади. препарат ўт билан, қисман пешоб, бронхиал секрет ва кўз ешлари билан чиқиб кетади. сил касаллигининг барча турларини даволашда рифампициндан фойдаланилади. лекин сил микобактериясида препаратга нисбатан чидамлик тез ривожланади. шу сабабли рифампицин бошқа препаратлар билан биргаликда ишлатилиши мақсадга мувофиқ. ножўя таъсирлари – рифамицин қатори препаратлари жигар фаолиятига салбий таъсир кўрсатиши мумкин, айрим холларда лейкопения (қонда лейкоцитлар сони камайиши), диспептик бузилишлар (меъда фаолиятининг бузилиши), аллергик холатлар кузатилади. бу препаратларни ҳомиладорликнинг дастлабки уч ойида ишлатиш ман этилади. препаратларнинг таъсир механизми микобактериянинг ҳужайра пардаси тузилиши учун зарур бўлган микол кислоталар синтезини тўхтатишдир. …

3 / 6

бўлган беморларни даволаш узоқ муддат давом этиши лозим, уни қайта-қайта ўтказиб туриш талаб қилинади (6-8-12 ой) иккинчи қатор дори воситалари. булар заҳира дори воситалари деб ҳам юритилади, чунки улар ўз таъсир кучи бўйича биринчи қатор препаратларига қараганда кучсизроқ ва заҳарлироқ бўлиб, касалликнинг сурункали кечишида таъсири сезиларли. хасталикнинг сурункали шакли асосан биринчи қатор препаратларининг нотўғри берилиши ёки бемор уларни кўтара олмаслиги натижасида келиб чиқади. ушбу қатор дориларининг таъсир спектри кенг бўлиб, антибиотиклар, ярим синтетик ва синтетик препаратлардан ташкил топган. уларга нисбатан одатда микобактерияларнинг чидамлиги секинроқ пайдо бўлади. лекин бундай таъсирнинг механизми, этишларича, уларнинг микодактерияларда содир бўладиган биокимёвий ва физикавий жараенларни бузиши билан боғлиқ. натижада микроб ҳужайралар девори ўтказувчанлиги издан чиқади. иккинчи қатор препаратларининг ичида кўпроқ ишлатиладиганларидан циклосерин, канамицин ва бошқа синтетик препаратларни этиб ўтиш зарур. стрептомицин. сил касаллигига даво қилишда илк бор ишлатилган самари антибиотик. уни сил микобактерияларига бўлган таъсири бактерияларнинг фермент тизимини бузиб, янги ҳужайралар учун зарур бўлган оқсил ҳосил …

4 / 6

и сўрилади ва бутун тана аъзолари бўйича тарқалади, асосан буйрак орқали чиқиб кетади. циклосерин сил касаллигининг сурункали шаклида бошқа препаратлар билан бирга (1- ва 2- қатор препаратлари) тавсия этилади. шундагина дорининг таъсири самарали бўлиб, микобактерияларнинг ўрганиб қолиши камроқ юзага чиқади. препарат айрим холларда ножўя холатларни (бош оғриғи, бош айланиши, депрессия, титроқ ва тутқаноққа ўхшаш холатлар, умумий қўзғалиш ва рухий ўзгаришлар) келтириб чиқариши мумкин. бундай ўзгаришларда циклосерин бериш тўхтатилади ва в6 витамини, глютамин кислота, атф ва бошқалар берилади. канамицин таъсири ва ишлатилиши бўйича циклосеринга яқин антибиотик, микобактерияларга бактерицид ва бактериостатик таъсир этади, лекин улар канамицинга ўрганиб қолиши тез юзага чиқади. препарат парентерал йўл билан юборилади. канамицин микобактерияларга бошқа препаратлар (антибиотик, синтетик препаратлар) наф қилмаганда, ўз таъсирини кўрсата олади. лекин препарат ножўя таъсирида беморнинг эшитиш ва мувозанат сақлаш қобилияти издан чиқиши мумкин. бундан ташқари, препарат буйрак фаолиятига ҳам салбий таъсир этиши мумкин. синтетик препаратлардан этионамид, этамбутол, тиоацетон ва бошқалар ҳам иккинчи қаторга …

5 / 6

риостатик таъсир кўрсатади. ушбу таъсирнинг механизми қуйидагича тушунтирилади: микобактериялар днк ва рнк сининг тузилиши учун фолат кислота зарур, бу кислотанинг ҳосил бўлиши учун эса парааминобензой кислота (пабк) керак. паск ва пабк кимёвий жиҳатдан бир-бирига яқин бўлгани учун препарат пабк билан рақобатлашиб, уни фолат кислота синтези жараенида қатнаштирмайди, шу билан янги микроб ҳужайраси учун зарур рнк ва днк ни ҳосил бўлиши тўхтайди. ушбу рақобат паск фойдасига ҳал бўлиши учун унинг бемор қонидаги концентрацияси юқори даражада ва доимий бўлиши шарт. ша мақсадда препарат катта дозаларда 3-4 г дан кунига 3-4 марта берилади. у меъда-ичакдан яхши сўрилади, ўпка ва буйракларда йиғилади. паск фақат сил касаллиги микобактерияларига таъсир кўрсата олади. препарат кучсизроқ бўлгани учун беморни даволашда бир ўзи деярли ишлатилмасдан, ушбу қатордаги бошқа дори-дармонлар билан биргаликда буюрилади. паск ножўя таъсир ҳам кўрсатади. айниқса, наҳорга, оч қоринга ичилса, меъда-ичак фаолияти бузилиши (иштаҳанинг камайиши, кўнгил айниши, қайт қилиш ва б.), айрим холларда буйрак ва жигар фаолиятга …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 6 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "силга ва захмга қарши дори воситалари"

мавзу 13: силга ва захмга қарши дори воситалари режа: 1. сил касаллиги ҳақида умумий тушунча 1. силга қарши воситалар таъсири ва таснифи 1. захмга қарши дори воситалари сил касаллиги – сурункали юкумли хасталик бўлиб, уни 1882 йили роберт кох аниқлаган микобактериялар келтириб чиқаради. улар тананинг ҳамма аъзоларини ва тўқималарини, лекин кўпинча ўпкани ва қисман буйракни зарарлантиради. жахон соғлиқни сақлаш ташкилотининг (жсст) маълумоти буйича, ер юзида 15-20 млн сил билан оғриган беморлар яшайди, ҳар йили 2-3 млн киши сил билан оғрийди, 1-2 млн киши эса нобуд бўлади. касалларнинг кўпчилиги (75 %) ривожланаётган мамлакатларда (осие ва африкада) истиқомат қилади. бу касаллик кейинги ҳозирда ҳам кенг тарқалган. шунинг учун уни олдини олиш ва беморларни даволаш катта ахамият касб этади. 1...

Этот файл содержит 6 стр. в формате DOCX (29,2 КБ). Чтобы скачать "силга ва захмга қарши дори воситалари", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: силга ва захмга қарши дори воси… DOCX 6 стр. Бесплатная загрузка Telegram