topografik sirtlar va inshoot yon-bag'ir tekisliklari haqida mashg'ulot

PDF 6 sahifa 682,9 KB Bepul yuklash

6 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 682,9 KB

Fayl turi PDF

Sahifalar 6

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 6

13-mavzu: inshoot yon-bag'ir tekisliklarining topografik sirt bilan kesishuv chizig'ni yasash. reja: 1 s.b.b.p. usulida sirtlar. topografik sirtlar.nishab tekisliklari. 2 to‘g‘ri chiziqli apparelli maydoncha chizmasini qurish. mashg’ulot maqsadi: topografik sirt haqida tushunchalarni mustahkamlash, inshoot yon bag’ir tekisliklarining o’zaro va topografik sirt bilan kesishish chiziqlarini chizsh va o’qiy olish ko’nikmasini shakllantirish ma’lum bir topografik sirtda turli xildagi qurilish yoki gidrotexnik inshootlar quriladi. bu inshootlarning nishab tekisligi yoki sirtlari topografik sirt bilan kesishib tuproq to'kiladigan yoki kavlanadigan joyning chegara chiziqlarini aniqlaydi. shularga oid bir necha misollar keltiramiz. suv to'g'onlarini qurishda, kanal va boshqa suv inshootlarining yon bag'irlarini mustahkamlashda dambalardan foydalaniladi. dambalar topografik sirtning ma’lum joyida quriladi. 1-masala: dambaning quyidagi parametrlariga asosan uning chizmasini yasaymiz. topografik sirtning gorizontal chiziqlari va ularning son belgilari, damba o'qining bu relefga nisbatan holati, dambaning eni b (masalan, b = 3,0 m), damba ustki maydonchasining balandligi 27,0 m, dambaning quyi va yuqori tomonlarining nishablik koefitsientlari mq = 1,5 va …

2 / 6

tegib turgan qismi bo'ladi. chunki bu tekislikning ho tekislikka nisbatan og’ish burchagi kichik bo’lib, suv to’lqinlarining kuchi yoki boshqa kuchlar dambani yemirishga yo‘l qo’ymaydi. nishablik koefitsenti tq = 1:i ga teng bo’ladi nishablik intervali l = 1:i bo’lganligi uchun lq = tq bo’ladi. shunga asosan quyi nishabning intervali lq= 1,5 m bilan chiziqli masshtab bo’yicha pt tekislikning gorizontal chiziqlari chiziladi. 3. quyi nishab tekisligi r bilan topografik sirtning son belgilari bir xil bo’lgan gorizontal chiziqlarning kesishish nuqtalarini tutashtirish bilan ularning kesishish chizig’i d hosil qilinadi. 4. yuqori nishab intervali lyu= tyu bo’lgani uchun lq = 1 m bilan chiziqli masshtab bo’yicha qi tekislikning gorizontal chiziqlari chiziladi. 5. topografik sirt bilan q yuqori nishab tekisligining son belgilari bir xil bo’lgan gorizontal chiziqlarning kesishish nuqtalarini tutashtirish natijasida ularning kesishish chizig’i e' hosil bo’ladi. natijada parametrlari bilan berilgan dambani qurishdagi tuproq ishlari chegaralari bo’lgan e' va d' chiziqlar aniqlanadi. agar chizmada sonli masshtab …

3 / 6

n pastlab borish yonalishi gorizontallarning son ko‘rsatkichlaridan topiladi. gorizontallarning son ko‘rsatkichi katta bo‘lgan tomon yuqorini va son ko‘rsatkichi kichik tomon pastlikni bildiradi. topshiriqdagi qazish va tuproq tashlash ishlarinig qiyalik yo‘nalishi strelkada va qiyalik darajalari son nisbatlarida berilgan. bunda strelka yo’nalishi yuqori ko’rsatkichli gorizontallardan past ko‘rsatkichli gorizontallarga yo‘nalgan bo‘ladi, ya’ni u doimo tushish yo‘nalishini belgilaydi. shuningdek, iq - qazish ishlarini, it - tuproq to‘kish ishlari qiyaliklarini anglatadi. odatda qiyaliklar son nisbatlarida beriladi.misol uchun 1:1, 2:1, 2:3va hokazolar gorizontal bo’yicha bir birlik masofada 1, 2, -0,66 birlik yuqoriga 1-chizma ko‘tarilish yoki tushishni anglatadi. buning grafik ifodasini keltirilayotgan 1-chizmada ko‘rish mumkin 3-masala. gorizontallar va ularning son belgilari 42, 43, . . 55 orqali ifodalangan topografik sirtda yarim aylanali konussimon tekis sirt bilan chegaralangan maydoncha va unga chiqiladigan qiya yo‘l qurilsin (2-chizma). maydonchaning son belgisi 50 m, tuproq kavlab olish iq=1:1,5 va to‘kish qiyaligi it=1:1 bo‘lib, u quriladigan topografik sirtning o‘ng (yuqori) tomoni baland, …

4 / 6

zma tuproq ishlari chegaralarini aniqlash uchun quyidagi yasash algoritmlari bo’yicha ish bajariladi: a) maydoncha nishab tekisliklari va konus sirti uchun qiyalik masshtabi chiziqlari o‘tkaziladi. bu chiziqlar maydonchaning to‘g‘ri qismida konturga perpendikular, yoyli qismida esa yoy markazidan o‘tuvchi bo‘ladi. apparel uchun ixtiyoriy gorizontaldan chiquvchi va keyingi gorizontalga chizilgan, radiusi tekislik qo‘ymasiga teng aylanaga urinma bo‘lib o‘tuvchi chiziqqa perpendikular bo’ladi. misolda bu chiziq 745 va 845 nuqtalardan chiqarilgan. ushbu chiziq apparel yon bag‘ir tekisligining 45-gorizontalidir. tuproq ishlarining chegaralarini aniqlash uchun maydoncha va qiya yo‘l nishab tekisliklarining topografik sirt bilan kesishuv chiziqlarini yasaymiz. buning uchun maydoncha hamda qiya yo‘l nishablari son belgilari bir xil bo‘lgan gorizontallarining o‘zaro kesishuv nuqtalarini belgilaymiz. so‘ngra bu nuqtalarni tartib bilan tutashtiramiz. hosil bo‘lgan g tekis egri chiziq maydonchani qurishda tuproqni kavlab olish chegarasi va f-chiziqlar esa yo‘lni hamda maydonchani qurishda tuproqni to‘kish chegaralaridir (4-chizma). yuqoridagi grafik usul bilan yasashlardan foydalanib amalda inshootlarni qurishda qayerdan qancha tuproqni kavlash va …

5 / 6

topografik sirtlar va inshoot yon-bag'ir tekisliklari haqida mashg'ulot - Page 5

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 6 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"topografik sirtlar va inshoot yon-bag'ir tekisliklari haqida mashg'ulot" haqida

13-mavzu: inshoot yon-bag'ir tekisliklarining topografik sirt bilan kesishuv chizig'ni yasash. reja: 1 s.b.b.p. usulida sirtlar. topografik sirtlar.nishab tekisliklari. 2 to‘g‘ri chiziqli apparelli maydoncha chizmasini qurish. mashg’ulot maqsadi: topografik sirt haqida tushunchalarni mustahkamlash, inshoot yon bag’ir tekisliklarining o’zaro va topografik sirt bilan kesishish chiziqlarini chizsh va o’qiy olish ko’nikmasini shakllantirish ma’lum bir topografik sirtda turli xildagi qurilish yoki gidrotexnik inshootlar quriladi. bu inshootlarning nishab tekisligi yoki sirtlari topografik sirt bilan kesishib tuproq to'kiladigan yoki kavlanadigan joyning chegara chiziqlarini aniqlaydi. shularga oid bir necha misollar keltiramiz. suv to'g'onlarini qurishda, kanal va boshqa suv inshootlarining yon...

Bu fayl PDF formatida 6 sahifadan iborat (682,9 KB). "topografik sirtlar va inshoot yon-bag'ir tekisliklari haqida mashg'ulot"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: topografik sirtlar va inshoot y… PDF 6 sahifa Bepul yuklash Telegram