yurak қon tomir tizimi

DOC 13 стр. 1,8 МБ Бесплатная загрузка

13 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 1,8 МБ

Тип файла DOC

Страницы 13

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 13

yurak қon tomir tizimi yurak qon -tomir tizimi homilalikda, shu tizimni murtakchasi paydo bo‘lish paytidan, toki bola balog‘atga yetguncha morfologik va fiziologik jihatdan muttasil o‘zgarib boradi. har bir bolalik davridagi bu o‘zgarishlarni o‘rganib bilib olish, yurak qon tomir tizimsidagi o‘zgarishlarni o‘z vaqtida baholab olish imkoniyatini beradi. yurakning rivojlanishi homilalikning ikkinchi - uchinchi haftasidan, ikkita alohida joylashgan yurak murtakchasining paydo bo‘lgan vaqtidan boshlanadi. homilalikning 4-xaftasi oxirlaridan, bo‘lmacha va qorincha yo‘nalishiga qorinchalararo o‘yiqchaga to‘g‘ri keladigan holda, yurakning mushak qismidan qorinchalararo pardevor (septum inter ventriculare) o‘sib, yuqoridan biroz joy qolgan holda qorinchani ikkiga, o‘ng va chapga bo‘ladi. keyinchalik yuqorida qolgan joyni fibroz to‘qimasi to‘ldiradi. demak, qorinchalararo pardevor ikki qismdan pastki mushak va yuqorigi fibroz to‘qimalaridan tashkil topgan bo‘ladi. yurakning o‘tkazuvchi tizimi juda erta, embrionning 28-30 kunlik vaqtidan taraqqiy eta boshlaydi. bu tizim rivojlanish jarayonida asab hujayralari va qon- tomirlarga juda boy ta’minlangan bo‘ladi. yurak қon- tomir tizimi funksional xususiyatlari puls. bolalikning hamma yoshida …

2 / 13

bolalarda bir daqiqada puls tezligi o‘rtacha quyidagicha: chaqaloqlarda 135-140 ta,1 yoshda 120-125 ta, 5 yoshda 98 - 100 ta,10 yoshda 78 -85 ta, 14 yoshda 72-78 ta. bolalarda yoshga qarab tomir urushining kamayib borishi parasimpatik nerv tizimsi tonusining oshishi va modda almashuv darajasining pasayib borishi bilan tushuntiriladi. arteriya қon bosimi. kichik yoshdagi bolalarda arterial qon bosimi nisbatan past bo‘lib, bu yurak qon haydash kuchining kamligi, qon tomirlarning kengligi, hamda kengayishga moyilligi bilan tushuntiriladi. bolaning yoshi kattalashgan sari arterial qon bosimi ko‘tarilib, bunda sistolik (maksimal) qon bosimining, diastolik (minimal) qon bosimiga nisbatan jadalroq o‘sib borishi kuzatiladi. arterial qon bosimni nisbatan jadalroq o‘sib borishi bolaning 2-3 yoshlik, balog‘atga yetish oldi va balog‘atga yetish davrlarga to‘g‘ri keladi. arterial qon bosimining o‘sib borish darajasi, bolaning jismoniy o‘sishiga, vazni ortib bo‘yiga o‘sib borish jadalligiga bog‘liq bo‘ladi. katta maktab yoshida arterial qon bosimining o‘zgarishiga, endokrin tizimsining takomillashishi, ayniqsa buyrak usti bezi faoliyatini oshishi va mineralokortikoid, katexolaminlarning …

3 / 13

zatiladi. yurak kasalliklarida ko‘karish akrotsianoz ko‘rinishida (barmoq uchlari, burun uchi, lab, ko‘l va oyoq kaftida) bo‘ladi. bunda teri marmarsimon ko‘rinishda bo‘lib, ushlab ko‘rganda doimo sovuq, yopishqoq bo‘ladi. ko‘k-zangori tarqoq rang ba’zan aortani tug‘ma nuqsonlarida, binafsha rangidagi o‘zgarishi esa tomirlarni to‘liq o‘rin almashishida (transpozitsiya) uchraydi. teri va shilliq qoplamlarning oqarishi odatda klapanlarining yetishmovchiligida, yurak ichki pardasining yallig‘lanishida (endokardit), kollapsda uchraydi. septik endokarditda teri qoplami sutli kofe rangini eslatadi. mitral teshigining stenozida lunjida oqarish bilan binafsha va malina ranglari birlashmasi «qizillik yugirish» (facies mitralis) kuzatiladi. ko‘rish paytida qon aylanishining buzulishi natijasida paydo bo‘lgan shishlarni kuzatish mumkin. ko‘pchiliq bolalarda shishlar oyoq kaftiga, va boldir qismiga yig‘iladi. o‘rinda yotib qolgan bolalarda shish bel va dumg‘aza qismlariga yig‘ilishi mumkin. ko‘krak yoshidagi bolalarda shish ko‘pincha moyak xaltasida, qorin bo‘shlig‘i (assit) va plevra bo‘shlig‘ida (gidrotoraks) suyuqlik yig‘iladi. shish paydo bo‘lganda teri tekis, yaltiroq va odatda ko‘kimtir rangli bo‘ladi. shishlar o‘ng qorincha yetishmovchiligiga xos xususiyat hisoblanadi. ko‘rish jarayonida …

4 / 13

garish yanada sezilarli bo‘ladi. perikarditda, yurak oldi xaltasiga suyuqlik yig‘ilganda ham shunday manzarani kuzatish mumkin. ko‘rish jarayonida yana uyqu arteriyasini pulsatsiyasini (uyqu arteriyasining kuchli pulsatsiyasiga «karotid paqci» deyiladi) hamda bo‘yin venalarining bo‘rtib turishini kuzatish mumkin. odatda sog‘lom bolalarda uyqu arteriyasini kuchsiz pulsatsiyasi kuzatiladi pulsatsiyani kuchli bo‘lishi aorta klapanining yetishmasligida kuzatiladi. bo‘yin venalarining bo‘rtishi va pulsatsiyasi asosan patologik holatda uchrab, qon tomirda, o‘ng bo‘lmachada dimiqish mavjudligini ko‘rsatadi. bo‘yin venasini pulsatsiyasi uch tabaqalik klapanning yetishmovchiligida uchraydi. arterial pulsni tekshirish puls deb tomir devorining yurak xaydaydigan kon xarakati natijasida kelib chikadigan turtkisimon tebranishlariga aytiladi. chap korincha tomonidan aortaga ritmik xaydaladigan kon arterial okim ichida tebranishlar xosil kiladi, arteriyalar devorining chuzilishiga va kuchayishiga olib keladi. puls uning chastotasi, ritmi, tarangligi va tulikligi bilan belgilanadi. puls arteriyalar yuza joylashgan va bevosita paypaslash yuli bilan kulay joylarda tekshiriladi. puls paypaslash joyi bilak arteriyasidir. puls odatda bilakning kaft yuzasida i barmok asosida bilak arteriyasi aniklanadi. (rasm 75). …

5 / 13

ilan belgilanadi va yurakni sistolik xajmiga boglik buladi. tulikligi yaxshi bulganda barmok ostiga yukori puls tulkini seziladi, yomon bulganda puls kuchsiz puls tulkinlari kichik arang bilinadi. bu yurak mushagi ishi zaiflashganda darak beradi. ipsimon deyiladigan arang bilinadigan puls ayniksa yomon alomat xisoblanadi. pulsni bilak arteriyasidan tashkari chakka uyku va son, takin, tovon arteriyalarida xam tekshiriladi. uyku arteriyasida puls (rasm 75 b) xar ikki tomoni arteriya kon tomiriga uncha ezmasdan tekshiriladi. agar tomirni kattikrok ezilsa yurak faoliyati sekinlashib to yurakni tuxtatishigacha olib keladi, arterial bosim keskin kamayadi. bemorda bu paytda bosh aylanishi, xushidan ketishi, talvasa paydo buladi. son arteriyasida pulsni chov soxada soni tugrilangan biroz tashkariga burab aniklanadi. takim arteriyasida (rasm 75 v) pulsni bemor koringa yotgan xolatda takim chukurchasida, - (rasm 75 g) tovonni orka arteriyasida puls oldingi tibial oyok dorsal satxi buylab birinchi barmokda aniklanadi. bilak arteriyasidagi pulsni tekshirilib olingan ma’lumotni (pulsni ritmi soni, tulkinligi, tarangligi) bemorni tibbiy kartasiga …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 13 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "yurak қon tomir tizimi"

yurak қon tomir tizimi yurak qon -tomir tizimi homilalikda, shu tizimni murtakchasi paydo bo‘lish paytidan, toki bola balog‘atga yetguncha morfologik va fiziologik jihatdan muttasil o‘zgarib boradi. har bir bolalik davridagi bu o‘zgarishlarni o‘rganib bilib olish, yurak qon tomir tizimsidagi o‘zgarishlarni o‘z vaqtida baholab olish imkoniyatini beradi. yurakning rivojlanishi homilalikning ikkinchi - uchinchi haftasidan, ikkita alohida joylashgan yurak murtakchasining paydo bo‘lgan vaqtidan boshlanadi. homilalikning 4-xaftasi oxirlaridan, bo‘lmacha va qorincha yo‘nalishiga qorinchalararo o‘yiqchaga to‘g‘ri keladigan holda, yurakning mushak qismidan qorinchalararo pardevor (septum inter ventriculare) o‘sib, yuqoridan biroz joy qolgan holda qorinchani ikkiga, o‘ng va chapga bo‘ladi. keyinchal...

Этот файл содержит 13 стр. в формате DOC (1,8 МБ). Чтобы скачать "yurak қon tomir tizimi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: yurak қon tomir tizimi DOC 13 стр. Бесплатная загрузка Telegram