jismoniy yuklamaning yurak-qon tomir va nafas tizimi faoliyatiga ta`sirini o`rganish seminar materiallari

PDF 6 pages 494.2 KB Free download

6 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 494.2 KB

File type PDF

Pages 6

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 6

4. seminar. jismoniy yuklamaning yurak-qon tomir va nafas tizimi faoliyatiga ta`sirini o`rganish. darsning maqsadi: talabalarga hozirgi zamon fan dalillariga asoslangan holda, o’quvchilar va talabalarda jismoniy mashqni qon aylanishga ta`sirini aniqlash, tekshiriluvchining pulsi, qon bosimi, nafas soni, o`kaning tiriklik sig`imini o`lchashni o`rganish. fan bo’yicha olgan nazariy bilimlarni amaliy mustaxkamlab, bilim, ko’nikma va malakalarini shakllantirish. dars uchun kerakli jihozlar: darslik, amaliy ishlanma, jismoniy rivojlanish standartlari, spirometr, dinamometr, tanometr, fonendoskop, sekundomer, spirt, pahta, doska, bor, ruchka, oq qog’oz. darsning borishi: nazariy qism. jismoniy yuklamaning yurak-qon tomir tizimi faoliyatiga ta`siri. yurak qon-tomir sistemasida turli xil jismoniy yuklamalar ta’sirida tajribalar o’tkazilayotganda ular faoliyatining tashqi ko’rsatkichlarini bir vaqtda qayd qilib borish organizmning bu muhim sistemasida diagnostik imkoniyatlarni kengaytirishda muhim ro’l o’ynaydi. arterial pul’s. arterial pul’s deb bosimning tebranishlari tufayli arteriya devorlarining ritmik tebranishlariga aytiladi. arterial pul’s yurak ishini, tomirlar holatini va qon bosimining kattaligini о‘zida aks ettiradi. pul’sning 4 ta asosiy xossasi farqlanadi: uning chastotasi, kuchi, …

2 / 6

algan korotkov va riva- rochchi usullaridan foydalaniladi. bu usullar bilan yelka arteriyasidagi maksimal (sistolik) va minimal (diastolik) bosim о‘lchanadi. korotkov usuli tomirda paydo bо‘ladigan tovushni eshitishga, riva-rochchi usuli esa tomirlarda pul’s yо‘qolishiga yoki paydo bо‘lishiga asoslangan. odamda shu usullar bilan qon bosimini о‘lchash uchun tanometr asbobi qо‘llaniladi. ishni bajarish tartibi: jismoniy mashqni qon aylanish faoliyatiga ta`sirini aniqlash. tajribani o’tkazishda 4 ta talaba qatnashadi: 1- tekshiriluvchi, 2- arterial qon bosimini aniqlovchi, 3- pulsni sanovchi, http://hozir.org/0-zgartirish-yoli-bilan-aylanish-chastetanirostlash-chastotali.html http://hozir.org/6-amaliy-mashgulot-mavzu.html http://hozir.org/1-sinf-ona-tili-fanidan-namunaviy-yillik-taqvim-mavzuiy-rejala.html 4- olingan natijalarni qayd qilib boruvchi. tajriba fiziologik holatda va jismoniy yuklama berilgandan keyin (20 marta o’tirib - turish) bajariladi. tajriba oldindan tayyorlab qo’yilgan quydagi jadval asosida birin-ketinlikda olib boriladi. ko’rsatkichlar tinch holatda tik turganda jismoniy mashqdan keyin 1-minut 2-minut 3-minut puls (ta) sistolik bosim (mm. sim. ust.) diastolik bosim (mm. sim. ust.) pul’s bosimi (mm. sim. ust.) arterial pul’sni aniqlash. о‘ng qо‘lning 4 ta barmog‘ini tekshiriluvchining bilak arteriyasi soxasiga qо‘yib, tomirning eng aniq …

3 / 6

___________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ bajarilgan ishni rasmiylashtirishga doir ko’rsatmalar. arterial pul’sning bir minutlik sonini uch marotaba aniqlanadi va о‘rtachasi hisoblanadi. guruxning ham pul’slar soni о‘rtachasi xisoblanadi va о‘zingizning natija bilan bilan solishtiriladi. tinch xolatdagi va jismoniy zо‘riqishdan keyingi natijalar solishtiriladi. olingan natijalar ishning xulosasiga rasmiylashtiriladi. qon bosimini aniqlash. http://hozir.org/6-amaliy-mashgulot-mavzu.html korotkov usulida qon bosimini о‘lchash uchun qо‘lning yelka qismiga maxsus rezina xalta о‘rab, u manometr bilan tutashtiriladi. sо‘ngra bu xalta ichiga rezina nok orqali bilak arteriyasidagi pul’s yо‘qolguncha havo yuboriladi. keyin vintli klapan yordamida xalta ichidagi xavo asta-sekin chiqariladi. shu vaqtda bilakning tirsak bо‘g‘imidan о‘tadigan arteriyadagi tovush fonendoskop bilan eshitiladi. yelka arteriyasini siqib turgan rezina xalta ichidagi bosim kamayib, ma’lum darajaga yetganda arteriyadan qon о‘ta boshlaydi. shu vaqtda fonendoskop orqali tovush eshitiladi. bu moment maksimal bosimni kо‘rsatadi. xaltadan havo chiqaversa va bosim ancha pasayadi, keyin tomirda tovush eshitilmay qoladi. bu minimal bosimni kо‘rsatadi. yelka arteriyasida sog‘lom odamda maksimal qon bosimi о‘rtacha …

4 / 6

dagi havo bosimini arteriyadagi mо‘ljallangan bosimdan biroz oshirib, xaltadagi havoni vintli klapan yordamida chiqarib, havo bosimi pasaytirib boriladi. bilak arteriyasida pul’s paydo bо‘lishi maksimal bosimni kо‘rsatadi (xaltaga havo yuborish va chiqarish vaqtida pul’sni tekshirib borish lozim). tajriba tugagach, sistolik va diastolik bosimlar kо‘rsatkichlarini daftaringizga yozib oling. korotkov bо‘yicha о‘lchanadigan bosimga ketgan vaqt 1 minutdan oshmasligi kerak. agar manjetkadagi bosim ancha davomli ushlab turiladigan bо‘lsa, unda qо‘lning distal qismidagi qonning xajmi asta-sekin ortib, qon aylanishi anchagina buzilishi mumkin. pul’s bosimi kattaligi sistolik bosim kattaligidan diastolik bosim kattaligini ayirish bilan xisoblanadi. ishning xulosasi http://hozir.org/10-sinf-test-1-variant.html http://hozir.org/10-sinf-test-1-variant.html http://hozir.org/1-dars-mavzu-nutq-gap-soz-1-4-mashqlar-darsning-maqsadi.html http://hozir.org/1-dars-mavzu-nutq-gap-soz-1-4-mashqlar-darsning-maqsadi.html http://hozir.org/yevropa-mintaqasida-xavfsizlikni-taminlashda-natoning-ahamiyat.html __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ _______________________________

5 / 6

___________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ bajarilgan ishlarni rasmiylashtirishga doir ko’rsatmalar. tekshiriluvchining yurak-qon tomir sistemasiga baho beriladi. odatda sog’lom katta odamda gemodinamik ko’rsatkichlar (pul’s soni, arterial bosim) ish tugagandan so’ng 3 minut o’tgach eski holiga keladi. qonning sistolik, diastolik va pul’s bosimlarining kelib chiqishini tushuntiriladi. arterial qon bosimining normal kattaligini aytiladi. uni amaliyotda olingan raqamlar bilan solishtiriladi. pul’sni va qon bosimni tinch xolatda aniqlagandan sо‘ng, 20 marta о‘tirib-turib yana aniqlanadi. jismoniy zо‘riqishdan sо‘ng bu kо‘rsatkichlar tabiiy ravishda kо‘tariladi. tinch xolatdagi va jismoniy zо‘riqishdan keyingi natijalarni jadvalga yoziladi va solishtiriladi. olingan natijalar ishning xulosasiga rasmiylashtiriladi. nazariy qism. jismoniy yuklamaning nafas tizimi faoliyatiga ta`siri. mushaklar ishi doimo nafas chuqurligi va tezligining oshishi va o’pkada gazlar almashinuvining tezligi bilan davom etedi, bu o’z navbatida organizmning kislorodga bo’lgan ehtiyojini qondirish va ortiqcha karbonat angidirid gazining tashqariga chiqarilishi uchun mutlaqo zarur. o’pka ventilyatsiyasi bajariladigan ish kattaligi va oksidlanish jarayonining kuchayishiga muvofiq oshadi. jadallashgan ish vaqtida o’pka ventilyatsiyasi odamda …

Want to read more?

Download all 6 pages for free via Telegram.

Download full file

About "jismoniy yuklamaning yurak-qon tomir va nafas tizimi faoliyatiga ta`sirini o`rganish seminar materiallari"

4. seminar. jismoniy yuklamaning yurak-qon tomir va nafas tizimi faoliyatiga ta`sirini o`rganish. darsning maqsadi: talabalarga hozirgi zamon fan dalillariga asoslangan holda, o’quvchilar va talabalarda jismoniy mashqni qon aylanishga ta`sirini aniqlash, tekshiriluvchining pulsi, qon bosimi, nafas soni, o`kaning tiriklik sig`imini o`lchashni o`rganish. fan bo’yicha olgan nazariy bilimlarni amaliy mustaxkamlab, bilim, ko’nikma va malakalarini shakllantirish. dars uchun kerakli jihozlar: darslik, amaliy ishlanma, jismoniy rivojlanish standartlari, spirometr, dinamometr, tanometr, fonendoskop, sekundomer, spirt, pahta, doska, bor, ruchka, oq qog’oz. darsning borishi: nazariy qism. jismoniy yuklamaning yurak-qon tomir tizimi faoliyatiga ta`siri. yurak qon-tomir sistemasida turli xil jismoniy y...

This file contains 6 pages in PDF format (494.2 KB). To download "jismoniy yuklamaning yurak-qon tomir va nafas tizimi faoliyatiga ta`sirini o`rganish seminar materiallari", click the Telegram button on the left.

Tags: jismoniy yuklamaning yurak-qon … PDF 6 pages Free download Telegram