kon bosimi

DOC 3,1 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1695813266.doc kon bosimi reja: 1. umumiy ma’lumotlar 2. gorizontal kon lahimlarida kon bosimi 3. tik kon lahimlarida kon bosimi 4. qiya kon lahimlarida kon bosimi umumiy ma’lumotlar hozirgi vaqtgacha kon bosimi muammosi to’liq o’z yechimini topgani yo’q. konchilik ishi amaliyotida sodir bo’layotgan geotektonik o’zgarishlarga bog’liq baxtsiz hodisalarni yyechishga xizmat qiladigan kon bosimi nazariyasi hali yaratilmadi. bu muammoning murakkabligi, eng avvalo tog’ jinslarining bir xil ya’ni yaxlit emasligi va tog’ jinslari fizik-mexanik xususiyatlarining xilma-xilligidadir. shu sababli biror bir samarali natija olish uchun har xil shartliliklarga, mo’ljal qilishga va sun’iy sxemalar tuzishga to’g’ri keladi. bu esa ko’pincha mahalliy muammolarni yechishda qo’l keladi. shunday qilib kon bosimi deganda nimani tushunamiz. kon bosimi bu- yer osti kon lahimini qamrab olgan tog’ jinslari massivida paydo bo’ladigan kuchdir. kon bosimi yer osti lahimi o’tilgandan keyin kuchlanishlarning yig’ilishi, lahim atrofida qayishqoq bo’lmagan buzilishlar (kuchlanishning kamaygan doirasi) ning tashkil bo’lishi va tog’ jinslarining kon mustahkamlagichiga mexanik ta’sir ko’rsatishi …
2
i. kon lahimining ko’ndalang kesim yuzasi bo’yicha kon bosimi simmetrik va egri (asimmetrik) yo’nalishda bo’lishi mumkin. tog’ jinslari qatlami yer qa’risida gorizontal yotgan bo’lsa kon bosimi simmetrik, agarda qiya va o’ta qiya yotgan bo’lsa hamda tozalab qazib olish ishlari ta’sirida asimmetrik bo’lishi mumkin. buzilishlar va kuchlanishlar miqdori mustahkamlagich materialining mustahkamlik chegaraviy miqdoridan ortiq bo’lmasligi kerak. shunday holatda mustahkamlagich o’rnatilsa lahim turg’unligi saqlanadi. rasm. vaqt o’tishi bilan kon bosimi miqdorini o’zgarish grafigi. yuqoridagi rasmda kon bosimi miqdori, lahimning ochilgan yuzasiga mustahkamlagich o’rnatilgan vaqt bilan bog’liq grafigi tasvirlangan. lahim o’tilgandan keyin gorizontal lahim shipi cho’kishi boshlanadi, lahim shipida bir-biri bilan kesishgan yoriqliklar paydo bo’ladi. bu esa kon bosimi yuklamasining mustahkamlagichga ma’lum vaqtda ya’ni t1 davrda ma’lum chegaragacha ortib borishiga olib keladi (oa uchastkasi). bu birlamchi kon bosimi deyiladi. undan keyin lahim shipida tabiiy muvozanatli gumbaz hosil bo’ladi. agarda mustahkamlagich moslashuvchan bo’lsa, tabiiy muvozanatli gumbaz chegarasidan tashqarida massiv kuchlanishining ortgan doirasi sodir bo’ladi. …
3
on bosimi ta’sir qiladi (ad uchastkasi). q2 miqdori q1 miqdoridan katta bo’lsa (q2>q1) lahim mustahkamlagichlari moslashuvchan bo’lishi kerak. kon lahimi o’tkazilganda tog’ jinslarining mustahkamligi har xil bo’lganda yumshoqroq tog’ jinsi ulashgan joyida (kontakt) kon bosimi yuqoriroq bo’ladi. kon bosimi miqdori lahimni o’tish usullariga ham bog’liqdir: burg’ilash-portlatish usulida kon bosimi yuqoriroq, kombayn, gidravlik usullar bilan o’tilganda kon bosimi kamroq bo’ladi. vaqt o’tishi bilan lahimda kon bosimi miqdori oshadi, bunga tog’ jinslarining suvlanishi va shaxta havosi ham ta’sir ko’rsatadi. yuqoridagi fikrlardan quyidagicha xulosaga kelish mumkin: kon bosimi miqdori lahim joylashgan chuqurlikka; ochilgan yuza davomiyligiga; lahimning turi, shakli, o’lchamlariga; mustahkamlagich tuzilishi va materialiga; tog’ jinslari xarakteri va qatlamlarining yotish burchagiga; tozalab qazib olish ishlari ta’siriga bog’liqdir. gorizontal kon lahimlarida kon bosimi prof. m.m. protodyakonov gipotezasi. bu gipoteza mohiyati shundan iboratki, agarda lahim shipi noturg’un bo’lsa, lahim devorlari va tagi turg’un bo’lsa, u holda o’tilgan lahim ustida shakli parabolasimon tabiiy muvozanatli gumbaz hosil bo’ladi. …
4
g’un, devorlari va tag qismi turg’un; v-lahim shipi va devorlari noturg’un, ostki qismi turg’un; g-lahim shipi, devorlari va tag qismi noturg’un; 2a-qulash gumbazi kengligi; v-qulash gumbazi balandligi. prof. m.m. protodyakonov tabiiy muvozanatli gumbaz balandligi(b)ni quyidagi formula bo’yicha aniqlagan: bu yerda: f-tog’ jinslarining mustahkamlik koeffitsiyenti. φ- tog’ jinslarining ichki ishqalanish burchagi. lahimning xizmat qilish muddati bir yildan ortiq bo’lsa, q miqdorini ikki barobar oshirishni prof. m.m. protodyakonov tavsiya etgan ya’ni: prof.m.m. protodyakonov ilmiy farazini sochiluvchan tog’ jinslari uchun qo’llasa bo’ladi. bog’langan va yoriqlari ko’p tog’ jinslar uchun bu ilmiy farazlar qo’llanilsa aniq ko’rsatkichlari ko’p vaqtlarda amaliyotga to’g’ri kelmaydi. bu holatlarda gumbaz va qulash doirasi o’lchamlari xarakteri boshqacha bo’ladi. prof.m.m. protodyakonov ilmiy farazini prof.p.m. simbarevich rivojlantirdi. p.m. simbarevich yer osti lahimlarining yon atrof tog’ jinslari yuqorida bayon etilgan to’rt holati uchun kon bosimi miqdorini aniqladi. tog’ jinslari birinchi holati lahim shipi, devorlari va tagi qismi turg’un, (rasm, a) shuning uchun kon bosimi …
5
m; -yon atrof tog’ jinslarining ichki ishqalanish burchagi; -lahim shipidagi tog’ jinslarining ichki ishqalanish burchagi; -lahim shipidagi tog’ jinslarining mustahkamlik koeffitsiyenti. kon bosimi lahim shipi tomonidan quyidagiga teng bo’ladi: prof.p.m.simbarevich fikri bo’yicha lahim devoriga yon tomon bosimi faol bosim sifatida, burchagi bo’lgan, ustki tomonidan h elementi qulash doirasi tog’ jinslari bilan yuklangan, siljib kelayotgan prizma va yuqorida bayon etilgan, shunday holatlarga mos qoidalar asosida d quyidagiga teng: bu yerda: h0 - yon tomon tog’ jinslari hajmiy og’irligiga keltirilgan, qulash gumbazi balandligi, m; γ - lahim shipidagi tog’ jinslarining hajmiy og’irligi, t/m p.m. simbarevich, prof.m.m. protodyakonovning ilmiy faraziga aniqlik kiritish maqsadida, hozirgi vaqtda qulash gumbazi balandligini quyidagicha aniqlash tavsiya etiladi: bu yerda: h – lahimning joylashgan chuqurligidan yer yuzasigacha bo’lgantik masofa. to’rtinchi holat (rasm, g) – lahim shipi devorlari va tagi noturg’un. bu holatda lahimga barcha tomondan tog’ jinslari bosim o’tkazadi. lahim shipi tomonidan tog’ jinsi bosimini yon tomondan tog’ jinslari …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "kon bosimi"

1695813266.doc kon bosimi reja: 1. umumiy ma’lumotlar 2. gorizontal kon lahimlarida kon bosimi 3. tik kon lahimlarida kon bosimi 4. qiya kon lahimlarida kon bosimi umumiy ma’lumotlar hozirgi vaqtgacha kon bosimi muammosi to’liq o’z yechimini topgani yo’q. konchilik ishi amaliyotida sodir bo’layotgan geotektonik o’zgarishlarga bog’liq baxtsiz hodisalarni yyechishga xizmat qiladigan kon bosimi nazariyasi hali yaratilmadi. bu muammoning murakkabligi, eng avvalo tog’ jinslarining bir xil ya’ni yaxlit emasligi va tog’ jinslari fizik-mexanik xususiyatlarining xilma-xilligidadir. shu sababli biror bir samarali natija olish uchun har xil shartliliklarga, mo’ljal qilishga va sun’iy sxemalar tuzishga to’g’ri keladi. bu esa ko’pincha mahalliy muammolarni yechishda qo’l keladi. shunday qilib kon bosim...

Формат DOC, 3,1 МБ. Чтобы скачать "kon bosimi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: kon bosimi DOC Бесплатная загрузка Telegram