farg‘ona yettisuv va janubiy qozog‘iston o‘rta asr shaharlari urbanizatsiyasi

DOC 35,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1557123860_74262.doc farg‘ona yettisuv va janubiy qozog‘iston o‘rta asr shaharlari urbanizatsiyasi reja: 1. farg‘ona, yettisuv va janubiy qozog‘iston shaharlarining siyosiy tarixi. 2. farg‘ona, yettisuv va janubiy qozog‘iston shaharlarining o’rganilish tarixi. farg‘ona, yettisuv va janubiy qozog‘iston shaharlarining siyosiy tarixi. ustrushona o‘rta osiyodagi muxim va yirik markazlardan biri bo’lgan. ustrushona viloyati o‘rta sirdaryoning chap kirgogidagi tekisliklar, turkiston tekisliklari, zarafshonning yukori okimidagi xududlarni o’z ichiga olgan. ustrushona garb va janubi-garbda sugdiyona bilan, shark va shimoli-sharkda xujand va fargona bilan, shimolda esa ilok va choch bilan chegaradosh bulgan. kadimda ustrushonaning etnik va madaniy tarixi sugdiyona bilan chambarchas boglik bulgan. viloyatning asosiy axolisi sugd tilli kabilalar asosida tashkil topgan bo‘lib, sugd tili laxjalarida gaplashganlar, utrok xayot tarzi kechirib, dexkonchilik va chorvachilik bilan shugullanganlar. axolining kupchilik kismi shaxarlar, mustaxkamlangan kishloklar va kal'alarda yashaganlar. ustrushanaliklar madaniyatining boshka o‘rta osiyo eron tilli xalklar madaniyatiga uxshashligini xitoy olimlar syuan szyan (7 asr) va xoy chaolar (8 asr) ta'kidlab utganlar. syuan …

i turli manbalarda turlicha keltirilgan: suyduyshana, sudulishena, sudushina, shuaydushana, kobugyuyna, shimoliy sao- xitoy xronikalarida; ashrusana, asrushuna, usrushana, osrushana, surashana, sutrushana va xokazolar- arab va fors manbalarida. mug toglaridagi sugd tilida bitilgan xujjatlarning topilishi viloyatning «ustrushona» nomiga eka ekanligi tugrisida bizga ma'lumot berdi. ustrushonaning siyosiy tarixi tugrisidagi ma'lumotlar xam manbalarda kam uchraydi. ko’plab tarixiy manbalarning tadkik kilish natijasida shu narsa ma'lum buldiki, sunggi antik davrga oid buyuk o‘rta osiyo davlatlarining bulinib ketishi natijasida ustrushona sugd konfederatsiyasidan ajralib chikadi. bu xodisa 435 yil vokealari tugrisida gap borayotgan beyshi xronikasida o’z aksini topgan. 5 asrning oxiri-7 asrda ustrushona eftalitlar va garbiy turk xokonligi tarkibiga kirgan. bu davrda ustrushona ichki mustakillikni saklab kolgan bo‘lib, uni maxalliy xokimlar kovus sulolasidan bulgan afshinlar boshkarganlar. mug togidan topilgan yozuvlar va ustrushona kal'asi chilxudjradan topilgan yozuvlarda bu sulolaga oid ba'zi xokimlarning nomlari saklanib kolgan. kalai kaxkaxadan topilgan ustrushona tangalari bu sulola vakillari va butun axolining tili va yozuvi …

qazishmalar 1893 yilda ura-tyubelik amaldor stepanov tomonidan olib borilgan edi. qazishmalar natijalari 1896 yil 16 oktyabrda utkazilgan turkiston arxeologiya xavaskorlari yigilishida e'lon kilingan. 1894 yilda v.v. bartold xujanddan shaxristongacha bulgan xududni urganib, bu xududda shaxriston va chilxudjra bilan boglik ko’plab afsonalarni yozib oladi. v.v. bartoldning ta'kidlashicha, shaxriston arxeologik jixatdan katta axamiyatga ega bulgan. arxeologik materiallar va 9-10 asr arab geograflari va tarixchilari ma'lumotlarini takkoslash jarayonida shu narsa amin buldiki, arablar ustrushonani unchalik yaxshi o’zlashtirmagan edilar va bu yerda arab madaniyatining ta'sir ancha past bulgan. ustrushona tarixiy merosini urganishda ayniqsa turkiston arxeologlar xavaskorlar tugaragi katta axamiyatga ega bulgan. 1896 yil 3 iyulda bo‘lib utgan tugarak yigilishida shaxriston tarixiga oid kuprok ma'lumotlarni tuplash kerakligi ta'kidlandi. shu munosabat bilan ura-tyube amaldori p.s. skvarskiy tomonidan shaxriston xarobalarining rejalari va bu yerdan topilgan buyumlarning ruyxati to’ziladi. shuningdek, p.s. skvarskiy vagkat shaxar xarobalarini xam urganadi. uning fikricha, bu shaxar shox gustasp (doro gistasp) avlodlari tomonidan o’zlashtirilgan. …

ati oshib boradi. bunga shuningdek ustrushonaning arab xalifaligi tarkibiga kirishi natijasida sodir bulgan o’zgarishlar xam sabab bulgan. ustrushonada arablarga karshi maxalliy axoli va afshin sulolasi boshchiligidagi maxalliy zodagonlarning kurashi natijasida islomlashtirish fakatgina 9 asrga kelib, ya'ni somoniylar davriga tugri keladi. shuning uchun aynan shu yerda boshka o‘rta osiyo viloyatlariga karaganda kuprok davrga maxalliy urf-odatlar va an'analar aynan tarzda saklanib kolgan. bu davr ustrushona tarixining xarakterli xususiyati shaxarlarning paydo bo‘lib, ularning kishloklardan ajralish jarayonining yo’z berishidan iboratdir. yozma manbalarning guvoxlik berishicha, bu davrda ustrushonada 50ga yakin shaxarlar mavjud bulgan. kuyida ustrushunoda arxeologik qazishmalar natijasida aniklangan yirik shaxarlar, tepalar kompleksi, aloxida tepalar, kishloklar, axoli joylari va mozorlar nomi keltiriladi: 1. aktepe; 2.kallaxona; 3. mirzavudtepe; 4. karabuintepe; 5. yumaloktepa; 6. koraultepa; 7. chimbandtepa; 8. kal'ai kuxna; 9. karnaytepa; 10. miskintepa; 11. xokistartepa; 12. djarkubtepa; 13. tulazardak; 14. kuli daroz; 15. kulalatepa; 16. gori devona; 17. kal'ai dengaktepa; 18. tepaipoin; 19. tepaibolo; 20. chichkontepa; …

dav rva shakl jixatidan farklanadigan shaxriston, kuxandiz va rabadlardan iboratdir. umuman olganda, ustrushona viloyatining tarixi xali unchalik yaxshi urganilmagan bo‘lib, bu mavzuda ilmiy izlanishlar olib borish kelajak avlodning asosiy maksadi bulishi lozim. adabiyotlar: 1. gulomov ya.g. «xorazmning sugorilish tarixi» t., 1959 y. 2 istoriya o’zbekistana v istochnikax. to’zuvchi b. v. lunin. t., 1984 y. 3. jabborov i.m. «o’zbek xalki etnografiyasi». t., 1994 y.

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "farg‘ona yettisuv va janubiy qozog‘iston o‘rta asr shaharlari urbanizatsiyasi"

1557123860_74262.doc farg‘ona yettisuv va janubiy qozog‘iston o‘rta asr shaharlari urbanizatsiyasi reja: 1. farg‘ona, yettisuv va janubiy qozog‘iston shaharlarining siyosiy tarixi. 2. farg‘ona, yettisuv va janubiy qozog‘iston shaharlarining o’rganilish tarixi. farg‘ona, yettisuv va janubiy qozog‘iston shaharlarining siyosiy tarixi. ustrushona o‘rta osiyodagi muxim va yirik markazlardan biri bo’lgan. ustrushona viloyati o‘rta sirdaryoning chap kirgogidagi tekisliklar, turkiston tekisliklari, zarafshonning yukori okimidagi xududlarni o’z ichiga olgan. ustrushona garb va janubi-garbda sugdiyona bilan, shark va shimoli-sharkda xujand va fargona bilan, shimolda esa ilok va choch bilan chegaradosh bulgan. kadimda ustrushonaning etnik va madaniy tarixi sugdiyona bilan chambarchas boglik bulgan. v...

Формат DOC, 35,5 КБ. Чтобы скачать "farg‘ona yettisuv va janubiy qozog‘iston o‘rta asr shaharlari urbanizatsiyasi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: farg‘ona yettisuv va janubiy qo… DOC Бесплатная загрузка Telegram