imkoniyati cheklangan bolalar turlari va anomaliyalarning kelib chiqish sabablari

DOCX 6 pages 26.7 KB Free download

6 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 26.7 KB

File type DOCX

Pages 6

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 6

3-mavzu: imkoniyati cheklangan bolalar turlari va anomaliyalarning kelib chiqish sabablari reja 1. maxsus yordamga muhtoj bolalar toifalari 2. anomaliyalarning kelib chiqish sabablari 3. maxsus yordamga muhtoj bolalarning oʽziga xos xususiyatlari. tayanch tushunchalar: anomaliya, bolalar toifalari, ijtimoiy adaptatsiya, pedagogik-psixologik yondashuv, alohida ta’lim ehtiyojlari boʻlgan oʻquvchi, imkoniyati cheklangan bola. mustaqil o`qish uchun manba: 1. shomaxmudova .r.sh inklyuziv ta’lim (xalqaro va o’zbekistondagi tajribalar) toshkent-2011 1. v.s.raxmanova. “defektologiya asoslari”. -t., “vorisnashriyot”, 2012. 1. v.s.raxmanova. “maxsus pedagogika”. -t., ”g‘afur g‘ulom”, 2004 2. o‘zbekiston respublikasi vazirlar mahkamasining qarori, 12.10.2021 yildagi 638-son 1.1. maxsus yordamga muhtoj bolalar toifalari bola shaxsining tarkib topishi hayotining birinchi kunlaridanoq boshlanadi. bola har kuni ko‘rgan va eshitganlari asosida borliqqa va tevarak-atrofdagi kishilarga o‘z munosabatini bildiradi. kattalarning xatti-harakatlari, ishlariga, sodir bo‘layotgan voqealarga bolaning beradigan bahosi, kishilarga bo‘lgan munosabati – bularning hammasi bola ma’naviy qiyofasining shakllanishiga ta’sir etadi. bolaning xoh ona qornida, xoh tug‘ilganidan keyin rivojlanib borishi uchun zarur bo‘lgan ma’lum shart-sharoitlarning buzilishi turli …

2 / 6

alar. anomal bolalar maxsus yordamga muhtoj bolalar. ular maxsus ta’lim-tarbiya muassasalarida tarbiyalanishi yoki o‘qitilishi kerak yoki sog‘lom tengdoshlari orasida ular uchun integratsiyalashgan ta’lim-tarbiya tashkil etilishi zarur. bolaning umumiy rivojlanishiga, shaxs sifatida shakllanishiga har tomonlama kuchli ta’sir etgan nuqsonlargina uni maxsus yordamga muhtoj, anomal bola deb hisoblashga asos bo‘lishi mumkin. masalan, bolaning faqat chap qulog‘i eshitsa-yu, bu nuqson uning har tomonlama rivojlanishiga ta’sir etmaydigan, u umumiy maktab dasturini sog‘lom tengdoshlari qatori o‘zlashtiradigan bo‘lsa, u anomal bola kategoriyasiga kirmaydi. katta yoshdagi kishilarda ma’lum sabablarga ko‘ra paydo bo‘lgan nuqsonlar ham ularning umumiy rivojlanishiga ta’sir etmasa, bu kishini anomal deb hisoblash mumkin emas. anomal bolalarning ruhiy va jismoniy rivojlanishida kuzatiladigan og‘ir, keskin o‘zgarishlar bola shaxsining tarkib topishiga salbiy ta’sir ko‘rsatadi, shuning uchun bunday bolalarni tarbiyalash va ularga ta’lim berish uchun maxsus sharoit yaratilishi kerak, ya’ni ular maxsus bog‘cha va maktablarda, yoki sog‘lom tengdoshlari orasida maxsus darsliklar asosida tarbiyalanishi zarur, ular maxsus yordamga muhtoj bolalardir. …

3 / 6

o‘zgarishlarga bog‘liq bo‘lmay, balki boshqa sabablardan kelib chiqqan. tarbiyachi va o‘qituvchilar bunday bolalarni anomal bolalardan farqlay oladigan bo‘lishlari kerak. 1.2. anomaliyalarning kelib chiqish sabablari kelib chiqish sabablariga ko‘ra har qanday anomal rivojlanish tug‘ma yoki orttirilgan bo‘lishi mumkin. tug‘ma anomaliyalar ko‘p jihatdan homilador onaning sog‘ligi va yashash sharoitiga bog‘liq. ona qornidagi homilaning rivojlanishiga infeksiya, intoksikatsiya, shikastlanish va boshqa omillar ta’sir etishi mumkin. onaning homiladorlik davrida turli xil kasalliklar bilan og‘rishi, o‘zboshimchalik bilan turli dori-darmonlarni bilar-bilmas iste’mol qilishi bolaning anomal bo‘lib qolishiga sabab bo‘lishi mumkin. tug‘ma anomaliyalar genetik, ya’ni irsiy omillar ta’siriga ham bog‘liq bo‘lishi mumkin. masalan, eshitish va ko‘rish analizatorlari faoliyatining buzilishi, aqliy zaiflikning nasldan bolaga o‘tishi ham kuzatiladi. ota-onalarning alkogolizmi, nashavandlik, taksokomaniyalari ham bolaning anomal bo‘lib tug‘ilishiga olib kelishi mumkin. turmushda orttirilgan anomaliyalar bola organizmiga tug‘ilish vaqtida va undan keyingi davrlarda zararli omillar ta’sir etishi natijasida vujudga keladi. tug‘ruq vaqtida miya shikastlanishi, bolaning tug‘ruq yo‘llaridan uzoq o‘tishi, vakuum-ekstraktor yoki ombur …

4 / 6

xomiladorlik davrida xam xar bir ayol o’z soqligiga e'tibor bеrgandagina soqlom farzand tuqiladi. anomal rivojlanishning asosiy sabablarini ko’rib o’tamiz. ilgari xar qanday anomal xoldagi bolalarni nasliylik dеb xam xisoblashgan. nasliylik qonuniyatlari xaqida chuqur bilim bo’lmaganligi sababli xatto sil, sifilis, xar turli psixik xastaliklar, alkogolizm va xakozolar nasldan naslga o’tayotgan dard, ya'ni patologik davr dеb baxolashgan. bazi avtorlar kar-soqovlik, aqli zaiflik kabi xastaliklar patologik nasliylik oqibati dеb xam yanglish fikrlar bildirishgan. chunki nasliylikka boqlik bo’lgan kasalliklarni amaliy tеkshirish usullari yo’q edi. psixiatrik klinikada esa naslning bo’zilishi yoki dеgеnеratsiya dеgan nazariya xam bor edi. bu nazariyaga ko’ra xar qanday normal yashab kеlayotgan oila yoki avlod ma'lum bir muddatdan so’ng bo’zila boshlaydi, zoti aynir emish. bunday aynishning bеlgisi – oilada nogiron, nozik, epеlеpsik, aqli zaif bolalrning tuqilish emish. albatta, xozirgi zamon ilm fan taraqqiyoti bunday nazariyaga barxam bеrdi. xozirgi kunda nasliylik bilan boqlik bo’lgan xar turdagi xastaliklar juda chuqur o’rganilar va taxlil qilinadi. …

5 / 6

rning ozik- ovqat yoki xar turli zararli gazlar bilan zararlanishi, lat еyishi, ochlikda yurishi, xomiladan qutilishi uchun qilgan kеskin xarakatlari (abort) xomila bosh miyasining shikastlanishiga sabab bo’ladi. tashki muxitning ta'siri tufayli turli xil anomal rivoj topgan asab sistеmasi urganish va taxlil kilish bilan birga, nasliylikga boqlik bo’lgan bazibir ichki omillar (endokrin)ni xam chuqurrok urganish lozim. bu xusisida nasliylik xakida talimotlarda nasliylik alomatlarini o’zida saklab, avloddan avlodga utkazuvchi nuklеn kislotalarining axamiyatiga kata axamiyat bеrilmokda. (rnk, dnk – omillar) modda almashuvining nasliyligini xar tamonlama urganish va taxlil kilish xam kata axamiyatga ega bulagn fan soxasi bo’lib kolmokda. bu soxada olingan ma'lumotlar asab sistеmasi patologiyasi xususiyatlarini ilmiy asosda urganish imqoniyatlarini yaratdi. olimlardan d. s futеv, b. n. kolosovskiy va ularning izdoshlari chakaloklar va yosh bolalar asab sistеmalari patologiyasi ustida kup ilmiy izlanishlar olib bordilar. yosh bolalarda matorika, nutk va psixik bo’zilishlarga sabab bo’ladigan omilllar katoriga ona va xomilaning qon tarkibi tugri kеlmasligi (rеzus-fakti) …

Want to read more?

Download all 6 pages for free via Telegram.

Download full file

About "imkoniyati cheklangan bolalar turlari va anomaliyalarning kelib chiqish sabablari"

3-mavzu: imkoniyati cheklangan bolalar turlari va anomaliyalarning kelib chiqish sabablari reja 1. maxsus yordamga muhtoj bolalar toifalari 2. anomaliyalarning kelib chiqish sabablari 3. maxsus yordamga muhtoj bolalarning oʽziga xos xususiyatlari. tayanch tushunchalar: anomaliya, bolalar toifalari, ijtimoiy adaptatsiya, pedagogik-psixologik yondashuv, alohida ta’lim ehtiyojlari boʻlgan oʻquvchi, imkoniyati cheklangan bola. mustaqil o`qish uchun manba: 1. shomaxmudova .r.sh inklyuziv ta’lim (xalqaro va o’zbekistondagi tajribalar) toshkent-2011 1. v.s.raxmanova. “defektologiya asoslari”. -t., “vorisnashriyot”, 2012. 1. v.s.raxmanova. “maxsus pedagogika”. -t., ”g‘afur g‘ulom”, 2004 2. o‘zbekiston respublikasi vazirlar mahkamasining qarori, 12.10.2021 yildagi 638-son 1.1. maxsus yordamga muhto...

This file contains 6 pages in DOCX format (26.7 KB). To download "imkoniyati cheklangan bolalar turlari va anomaliyalarning kelib chiqish sabablari", click the Telegram button on the left.

Tags: imkoniyati cheklangan bolalar t… DOCX 6 pages Free download Telegram