o’zbekistonning sovet davridagi tarixiy geografiyasi

DOC 74,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1483464189_67002.doc o’zbekistonning sovet davridagi tarixiy geografiyasi reja: 1. oktyabr to`ntarishidan keyingi iqtisodiy o`zgarishlar. 2. ma`muriy – hududiy chegaralanish. 3. kolxozlashtirish. 4. qishloq xo`jaligi. 5. ekologik muammolar. 6. sanoatning bir tomonlama rivojlanishi. bolshevoylar dohiysi sho'ro rossiyasini sanoati rivoj topgan ilg'or mamlakatlar qatoriga olib chiqish vazifasini qo'ydi. ammo o'zbekiston singari mustamlaka mamlakatlarga nisbatan bu siyosat mutlaqo boshqacha maqsadlarda - markaz manfaati asosida amalga oshirildi. 1925 yil dekabrda vkp (b) xiv s'yezdi «sosialistik industrlashtirish» yo'lini avj oldirishni e'lon qildi. stalin rahnamoligidagi o'ta sanoatlashtirish tarafdorlari uning sur'atini keskin tezlashtirish maqsadida mablag'larni qishloq xo'jaligi hisobidan sanoatga olish rejasini ilgari surdilar. ularning muholiflari sanoatlashtirish siyosatini yoqlagan holda, uni aholining moddiy ahvolini, turmush sharoitlarini yaxshilash va qishloq xo'jaligida kooperasiyani asta-sekin ixtiyoriy ravishda amalga oshirish bilan birgalikda olib borishni taklif qildilar. biroq, bu yo'l keskin rad etildi.oqibatda sanoatlashtirishning sub'yektivlashtirishga asoslangan stalincha usuli butun mamlakatda, jumladan, o'zbekistonda ham bosh yo'nalish bo'lib qoldi. shu bilan birga respublikamizda uning salbiy ko'rinishlari …

o'lib-toshib ketgan bo'lsada, besh yillik rejalarda xalq yelkasiga asossiz va amaliy jihatdan bajarib bo'lmaydigan vazifalar yuklangan bo'lsa-da, o'zbekiston xalqi o'z kuch-qudratini, idroki va mahoratini to'liq namoyon qildi. birinchi besh yillik (1928-1932) davrida o'zbekistonda 289 ta sanoat korxonasi qurildi va ishga tushirildi, 79 ta korxona qayta tashqil etildi, sanoatning ishlab chiqarish fondlari uch barobar, neft qazib chiqarish 2,5 barobar, metal ishlab chiqarish sanoati mahsulotlari 6 barobar, sement ishlab chiqarish uch yarim barobar ortdi. ikkinchi besh yillik (1933-1937) davrida 189 ta turli sanoat korxonalari va elektr stansiyalari barpo etildi. urushdan oldingi uchinchi besh yillikda sanoat rivojlanishida yangi qadam qo'yildi. urushning boshlanishiga kelib 134 ta sanoat korxonasi ishga tushirildi. urushdan oldingi besh yilliklar davrida sanoatning xalq xo'jaligida egallagan salmog'i 1928 yildagi 43 % dan 1940 yilda 70% ga yetdi. urush arafasiga kelib sanoat potensiali 1445 ta yirik va o'rtacha sanoat korxonalarini o'z ichiga olar edi. 1925 -1940 yillarda qurilib ishga tushirilgan bunday korxonalar …

r sanoat, mashinasozlik va boshqa yetakchi tarmoqlarni rivojlantirishga e'tibor berilmadi. ikkinchidan, sanoatni kadrlar bilan ta'minlash jarayoni ziddiyatli xususiyatga ega bo'ldi. sanoat korxonalari uchun zarur bo'lgan kadrlar asosan rossiyadan keltirilgan. ular orasida mahalliy millat vakillari ozchilikni tashqil qilar edi. uchinchidan, sanoatlashtirish ma'muriy-buyruqbozlik asosida amalga oshirildi. sanoat korxonalari qurilish uchun qo'shimcha mablag'larni izlab topish maqsadida aholi o'rtasida majburiy yo'l bilan zayomlar tarqatildi. sanoat qurilishlariga odamlar majburiy tarzda yuborildi. 1940 yil 20 iyundagi mehnat intizomini yaxshilashga qaratilgan farmonga ko'ra ishga kechikib kelganligi uchun jinoiy javobgarlik joriy qilindi. natijada minglab ishchilar va texnik xodimlar turmalarga tashlanib, mahbuslarga aylantirildi. xullas, 20-30 yillarda o'zbekistonda amalga oshirilgan sanoatlashtirish siyosatini bosh maqsadi respublikani istiqbolda mustaqil taraqqiyot yo'lidan borishini ta'minlaydigan iqtisodiy poydevordan mahrum qilish va uni sho'rolar xo'jalik mexanizmining bir buyrug'iga aylantirishdan iborat edi. sho'rolar tomonidan 20-yillarning oxiri 30 yillarida amalga oshirilgan va o'zining mash'um oqibatlarini qoldirgan tadbirlardan yana biri qishloq xo'jaligini jamoalashtirish siyosati edi. bu masala «lenincha sosializm …

tiyasi mq 1930 yil 17 fevralda «kollektivlashtirish va quloq xo'jaliklarini tugatish to'g'risida» qaror qabul qildi. 1925-29 yillarda yer-suv islohoti davridayoq katta yer egalarining aksariyat qismlari tugatilgan edi. 1930 yil fevraldan boshlab avj olgan quloq xo'jaliklarni tugatish kompaniyasi davrida qonunlar qo'pol ravishda buzilib, inson huquqlari toptaldi. natijada, farg'ona, bog'dod, chust kabi tumanlarda jamoalashtirishga qarshi dehqonlar isyon ko'tardilar, bu harakatlar zo'rlik bilan bostirildi. quloq xo'jaliklari ro'yxatini tuzishda yakka qishloq xo'jaligi solig'i to'laydigan, o'ziga to'q dehqon xo'jaliklari asos qilib olindi. bu ro'yxat asosan moliya organlari tomonidan tuzilardi. quloqlar ro'yxatini muttasil kengaytirib borish hisobiga nafaqat o'rta hol balki, kambag'allar ham yoppasiga kollektivlashtirish davri qatag'onlik siyosatining girdobiga tortildilar. faqat 1930 yilning o'zida respublikada «boy» yoki «quloq« xo'jaliklar toifasiga kiritilgan 2648 ta o'rtacha xo'jalik tugatildi. 1931 yilning avgustiga kelib yana 3828 ta «quloq xo'jaliklari» tugatildi, respublikadan tashqariga - ukrainaga sibir va shimoliy kavkazga 3871 «quloq oilasi» surgun qilindi. 1933 yilda surgun qilingan «quloq« xo'jaliklari soni 5500 …

yoppasiga jamoalashtirish va quloq xo'jaliklarini tugatish siyosati o'zining xunuk oqibatlarini qoldirdi: 1.ma'lumki, chorizm hukmronligi davrida butun o'rta osiyo xom ashyo bazasiga aylangan edi. jamoalashtirish natijasida respublikamiz qaytadan, balkim kuchaytirilgan formada xom ashyo omborxonasiga aylantirildi. 2.odamlarda ishonchsizlik kayfiyatini uyg'otdi, ko'plab odamlar boshqa joylarga qochishga majbur bo'ldilar, chorvalarni ko'p miqdorda suyib yubordilar, bu esa chorva tuyog'ini keskin kamayishiga olib keldi. 3.ma'naviy va ahloqiy qadriyatlar toptaldi. 4.minglab kishilar qatag'on qilindi, yohud ukraina va sibirga surgun qilindi. 5.jamoalashtirish asrlar davomida shakllanib kelgan odamlardagi yerga bo'lgan egalik hissini yo'qotib, begonalik xislatlarini vujudga kelishiga olib keldi. umuman qishloq xo'jaligini rivojlantirish o'rniga oxir oqibat uni tanazzulga olib keldi. 20-30 yillarda o'zbekistonda «madaniy inqilob» siyosati «shaklan milliy va mazmunan sosialistik» madaniyatni rivojlantirish qobig'iga o'rab amalga oshirildi. ma'lumki, o'zbek xalqi boy madaniy merosga ega bo'lib, u asrlar mobaynida sayqal topib kelgan. sho'ro mustamlakachilari chorizm siyosatini davom ettirib, o'zbek xalqining boy madaniyatiga hujum uyushtirdilar, chunki ular xalqimizni ma'naviy, madaniy, tarixiy …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "o’zbekistonning sovet davridagi tarixiy geografiyasi"

1483464189_67002.doc o’zbekistonning sovet davridagi tarixiy geografiyasi reja: 1. oktyabr to`ntarishidan keyingi iqtisodiy o`zgarishlar. 2. ma`muriy – hududiy chegaralanish. 3. kolxozlashtirish. 4. qishloq xo`jaligi. 5. ekologik muammolar. 6. sanoatning bir tomonlama rivojlanishi. bolshevoylar dohiysi sho'ro rossiyasini sanoati rivoj topgan ilg'or mamlakatlar qatoriga olib chiqish vazifasini qo'ydi. ammo o'zbekiston singari mustamlaka mamlakatlarga nisbatan bu siyosat mutlaqo boshqacha maqsadlarda - markaz manfaati asosida amalga oshirildi. 1925 yil dekabrda vkp (b) xiv s'yezdi «sosialistik industrlashtirish» yo'lini avj oldirishni e'lon qildi. stalin rahnamoligidagi o'ta sanoatlashtirish tarafdorlari uning sur'atini keskin tezlashtirish maqsadida mablag'larni qishloq xo'jaligi hisobidan ...

Формат DOC, 74,0 КБ. Чтобы скачать "o’zbekistonning sovet davridagi tarixiy geografiyasi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: o’zbekistonning sovet davridagi… DOC Бесплатная загрузка Telegram