dinshunoslik islom fiqhiy maktablari

PPTX 25 pages 1.6 MB Free download

25 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.6 MB

File type PPTX

Pages 25

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 25

powerpoint presentation 1 dinshunoslik islom fiqhiy maktablari 7 mavzu религиоведение 1 reja: 2 ilk islomiy fiqhiy maktablarining shakllanish tarixi va ularning tasnifi. hanafiya, molikiya, shofeʼiya, xanbaliya mazhablari shariat kategoriyalari: halol, mandub, muboh, makruh, harom. 3. o‘rta asrlarda fiqh ilmining rivojlanishida movarounnahr faqihlarining o‘rni. 4. burhoniddin marg‘inoniyning “al-hidoya’’ asarining fiqh ilmi rivojidagi ahamiyati. религиоведение 1.ilk islomiy fiqhiy maktablarining shakllanish tarixi va ularning tasnifi. paygʻambarimizning (s.a.v.) hayotlarining ohiriga kelib, qurʼoni karim oyatlari tushushi ohiriga yetib qoldi. keyingi bosqichdagi oyatlarning aksariyati hukmlarga tegishli edi. turli qabila va yurt odamlari islomni qabul qilishdi. yangi musulmonlar qarshisida deyarli yigirma uch yil davomida tushib toʻplangan oyatlarni oʻqib-oʻrganish, ularga amal qilish, shariat ahkomlarini oʻz hayotlarida tadbiq qilish vazifasi turar edi. tabiiyki, yosh sahobalar oʻzlaridan kattalardan, yangi musulmonlar eskilaridan shaʼriy masalalarini soʻray boshlashdi. bu ishlarda baʼzi sahobalar oʻz ilmlari, topqirliklari bilan boshqalardan ajralib chiqdilar. ulamolarimiz fiqh bilan mashhur boʻlgan toʻrt xalifani, abdulloh ibn maʼsud, abdulloh ibn umar, abdulloh …

2 / 25

i oʻz taʼsiri ostiga olgan yahudiylar hamda islomdan avvalgi arablar – ikkita asosiy oiladan kelib chiqqan: qaxtoniylar va adnoniylardan iborat “johiliyat davri arablari” bor edi. mana shunday turli tizimlar har tomondan oʻrab turgan bir sharoitda islom dinining ajralmas qismi boʻlgan islom huquqi mustaqil teokratik siyosiy tizimlar huquqi sifatida shakllandi 4 “boshqa huquq tizimlarining islom huquqiga taʼsiri” toʻgʻrisidagi fikrlar islom huquqi tarixi boʻyicha ilmiy izlanishlarning toʻligʻicha amalga oshirilmaganligi bois maʼlumotlar yetarli boʻlmagan davrlarda baʼzi gʻarb olimlari qisqa bir fursatda dunyoga kelib jadal rivojlana boshlagan islom huquqi uchun qurʼoni karimdan tashqarida boʻlgan boshqa manbalarni izlash tashabbusini koʻtarib chiqdilar. ular rim-vizantiya, yahudiy, johiliyat, sosoniy va boshqa tizimlarga eʼtiborni qaratib, islom huquqi, bularning biridan yoki bir nechtasidan oz-ozdan olib shakllantirilgan degan iddaolarni ilgari surishgan. faqat bu daʼvolarini ilmiy dalillar bilan asoslay olmaganlar. bu daʼvoga qarshi chiqqan mahalliy va baʼzi xorijiy tadqiqotchilar esa ilmiy qoʻlyozmalar, tarixiy voqealar va islom huquqshunosligi tadqiqotlariga tayangan holda islom huquqining …

3 / 25

unga turli mintaqalardagi sivilizatsiyalar oʻz taʼsirini koʻrsatdi. xususan, movarounnahrning islom madaniyati va fanning algebra, astronomiya, falsafa, tarix, hadis, kalom va boshqa sohalariga koʻrsatgan taʼsiri juda kattadir. 6 oʻsha davrda koʻplab faqihlar yetishib chiqqanlar. ularning koʻpchiligi oʻzlari dunyodan oʻtishlari bilan fiqhiy ishlari ham qolib ketgan. ammo musulmonlar ommasiga keng tarqalgan, shogirdlari va orqasidan ergashuvchilari koʻp boʻlgan ulamolar fiqhiy mazhab sohiblari, deb tan olingan. shulardan toʻrttalari butun dunyoga mashhur boʻlganlar va ulraning mazhablari musulmonlar jumhuri tomonidan rasmiy fiqhiy mazhablar, deb tan olingan. bular quyidagi mazhablar: 1. hanafiy mazhabi - shom, turkiya, turkiston, pokiston, hindiston, bangladesh va boshqa yurtlarda keng tarqalgan. 2. shofeʼiy mazhabi - misr, suriya, indoneziya, malayziya, filippin, tayland va baʼzi afrika davlatlarida tarqalgan. 3. molikiy mazhabi - libiya, tunis, jazoir, magʻrib, mavritaniya, nigeriya va boshqa afrika davlatlarida torqalgan. 4. hanbaliy mazhabi - arabiston yarim orolida tarqalgan. 7 sunniylik mazhablari 8 fiqhiy mazhablar hanafiya –sunniylikdagi 92,5% musulmon 47% shofi'ya –sunniylikdagi 92,5% …

4 / 25

a’zam abu hanifa an-nu’mon ibn sobit al-kufiy (80-150/699-767) forslardan bo‘lib, umaviylar (661-750) va abbosiylar (750-1258) davlati ayni avj olgan davrda yashagan tobiinlardan. abu hanifa sakson uch mingdan ortiq masalaga javob bergan bilimdon olim edi. abu hanifa qiyos va istehsoni (chiqarilgan xulosadan musulmonlar uchun foydaliroq tomonini olish tamoyili) ko'p qo'llagan. hatto zaif hadisni qiyosdan oldin qo'ygan. geografiyasi: usmoniylar imperiyasi, misr, suriya, livan, iroq, iordaniya, falastinda rasmiy mazhab, bolqon, kavkaz, afg'oniston, pokiston, hindiston, markaziy osiyo respublikalari va xitoy. 10 molikiya asoschisi imom molik ibn anas abu abdulloh (713-795). u «madina imomi» unvoniga sazovor bo'lgan. qur'on, sunna va ijmoga tayanadi. olim «al-muvatto» nomli hadis ilmiga oid asar molikiy mazhabining asosiy manbasidir. geografiyasi marokash, tunis, jazoir va liviyada yetakchi mazhab, yuqori misr, sudan, bahrayn, baa va quvaytda ham nufuzga ega, nikoh-oila va mulkka oid huquqga sezilarli ta'siri bor. 11 shofeiya асосчиси asoschisi muhammad ibn idris shofeiy (767-820). uning huquq tizimi xanafiylar, molikiylarning diniy-hukuqiy ta'limoti …

5 / 25

14 shariat kategoriyalari: halol, mandub, muboh, makruh, harom. halol („erkin“, „bog‘lanmagan“, „tugunni yechish“) — 1) ruxsat berish; farz, mandub va muboh tushunchalariga kiruvchi ruxsat etilgan xatti-harakatlar; man etilgan xatti-harakatlar (harom)ning ziddi. halol haqidagi masalalarni fiqhning ahkom bo‘limi o‘rganadi. shariatda esa, haromlik tuguni yechilgan, yaʼni haromlik sifati yo‘q narsaga halol deb aytiladi. chunki, harom narsaning man qilish tuguni bo‘ladi. halol narsada ana o‘sha tugun bo‘lmaydi, bo‘sh bo‘ladi. hadisi sharifda halol ochiq-oydindir, deyilgan. avvalo, nima narsalar halol ekani ochiq-oydindir; suv, sut, meva suvlari kabi ichimliklar, non, meva, poliz ekinlari, allohning ismi aytib so‘yilgan halol hayvonlar go‘shtlari kabi taomlar, ruxsat berilgan kiyimlar va nikohga olingan shaxslar kabilar haloldir. qolaversa, ushbu narsalarga ega bo‘lish ishonchli, shariatda ruxsat berilgan yo‘l bilan bo‘lishi kerak. halol kasb deganda, aynan shu maʼnoda gap ketadi. yaʼni, halol narsaga halol yo‘l bilan ega bo‘lish lozim. halol mehnat, meros, hadya, ikki taraf roziligi bilan bo‘lgan tijorat tufayli qo‘lga kirgan mulk halol …

Want to read more?

Download all 25 pages for free via Telegram.

Download full file

About "dinshunoslik islom fiqhiy maktablari"

powerpoint presentation 1 dinshunoslik islom fiqhiy maktablari 7 mavzu религиоведение 1 reja: 2 ilk islomiy fiqhiy maktablarining shakllanish tarixi va ularning tasnifi. hanafiya, molikiya, shofeʼiya, xanbaliya mazhablari shariat kategoriyalari: halol, mandub, muboh, makruh, harom. 3. o‘rta asrlarda fiqh ilmining rivojlanishida movarounnahr faqihlarining o‘rni. 4. burhoniddin marg‘inoniyning “al-hidoya’’ asarining fiqh ilmi rivojidagi ahamiyati. религиоведение 1.ilk islomiy fiqhiy maktablarining shakllanish tarixi va ularning tasnifi. paygʻambarimizning (s.a.v.) hayotlarining ohiriga kelib, qurʼoni karim oyatlari tushushi ohiriga yetib qoldi. keyingi bosqichdagi oyatlarning aksariyati hukmlarga tegishli edi. turli qabila va yurt odamlari islomni qabul qilishdi. yangi musulmonlar qarshisida...

This file contains 25 pages in PPTX format (1.6 MB). To download "dinshunoslik islom fiqhiy maktablari", click the Telegram button on the left.

Tags: dinshunoslik islom fiqhiy makta… PPTX 25 pages Free download Telegram