ишлаб чиқариш харажатлари таснифи

PPTX 15 pages 90.5 KB Free download

15 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 90.5 KB

File type PPTX

Pages 15

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 15

ишлаб чиқариш харажатлари таснифи корхона харажатларининг тайёр маҳсулотларга (ишларга, хизматларга) киритилиши (хисобдан чиқарилиши) усулига кўра: билвосита харажатлар маҳсулотлар (ишлар,хизматлар) нинг ишлаб чиқариш таннархига, фақат агар улар ишлаб чиқариш жараёни билан боғлиқ бўлган холлардагина киритилади. билвосита харажатларига мисол- ёрдамчи ишлаб чиқариш хизматлари (қозонхоналар,ишлаб чиқариш инвентарларини тайёрлаш), хизмат кўрсатувчи хўжаликлар хизматлари (ав таъмирлаш бўйича хизматлар) харажатлари. бевосита харажатлар билвосита харажатлар 1 ишлаб чиқариш харажатлари таснифи маҳсулот турлари ўртасида улар харажатлар турига ва қўлланиладиган усулига қараб тақсимланади. маҳсулот турлари бўйича харажатлар харажатларни тақсимлаш учун асос сифатида олинган кўрсаткич бўйича ёки харажатлар омиллари бўйича тақсимланади. аксарият корхоналар билвосита харажатларни тақсимлаш базаси сифатида асосий ишчиларнинг иш хақисидан ёки бесовита материал харажатлардан фойдаланадилар. мисол.корхонанинг бир устахонаси, яъни худди шу устахонада бир нечта турдаги буюмлар – стол, стул ва стендлар ишлаб чиқарилмоқда. биз стуллар таннархини аниқлашимиз керак. биз қуйидагиларни аниқ биламиз. ишлаб чиқариш харажатлари таснифи материаллар (ёғоч, михлар, қоплама учун мато ва бошқалар); стуллар ишлаб чиқарувчи ишчиларни …

2 / 15

шга сарфланган вақт одам/соатда асосий материалдан фойдаланиш ва хакозалар. корхонанинг бухгалтерия ҳисоб сиёсатида устахонани амортизация харажатлари ишлаб чиқарилган тайёр маҳсулот сонига мутаносиб равишда тақсимланиши белгилаб қўйилган. ишлаб чиқариш таннархи маҳсулотлар (ишлар, хизматлар) ишлаб чиқариш таннархини ташкил этувчи харажатлар иқтисодий мазмунига кўра қуйидаги бешта элемент бўйича гуруҳланади (харажатлар таркиби тўғрисидаги (низом 5.02.1999 й. 54-сон вмқга илова): материал харажатлар — бу, биринчи навбатда, ишлаб чиқаришда фойдаланиладиган хом ашё, материаллар, бутловчи қисмлар, ярим тайёр маҳсулотлар, асбоблар ва бошқа ҳар қандай тмзлар. шунингдек, уларга бошқа ташкилотлар ёки корхонанинг таркибий бўлинмалари томонидан бажарилган ишлаб чиқариш хусусиятига эга бўлган ишлар ва хизматлар, бундан ташқари барча турдаги технологик мақсадлар учун сарфланган сувлар, ёқилғилар ва энергиялар киритилади. меҳнатга ҳақ тўлаш харажатлари — бу бевосита харажатлардир. улар асосий ишлаб чиқариш ходимларига меҳнат мажбуриятларини бажариш билан боғлиқ барча ҳисоб-китобларни ўз ичига олади. тасаввур қилайлик, бизда ишлаб чиқариш таннархини ҳисоб-китобини юритадиган бухгалтер бор. унинг иш ҳақиси ушбу таннархга киритиладими? бу саволга …

3 / 15

ди — уларни бевосита таннархга киритиш мумкин. агар бир устахонада ва бир хил ускунада бир неча турдаги маҳсулотлар ишлаб чиқарилса, бундай харажатлар билвосита ва тақсимланадиган харажатлар бўлади. эътибор беринг: шундай харажатлар борки, корхона ўз фаолиятини амалга ошириш жараёнида уларни ўз зиммасига олади ва ишлаб чиқариш таннархига киритмайди. булар давр харажатлари (маркетинг, маъмурий) ва бошқа операцион харажатлар, молиявий фаолият бўйича харажатлар ва фавқулотда зарарлар деб аталади. ишлаб чиқариш таннархини шакллантириш сотилган маҳсулот (товар, хизмат) таннархини аниқлаш учун: 1) ишлаб чиқарилган маҳсулотга сарфланган харажатларни шакллантиринг; 2) маҳсулот бир бирлигининг таннархини аниқланг. сотилган маҳсулот таннархини ҳисоблаш учун маҳсулот бир бирлиги таннархини сотилган маҳсулот сонига кўпайтиринг. мисол сотилган маҳсулот таннархини аниқлаш корхона ҳисобот даврида 1 000 бирлик маҳсулот ишлаб чиқарди. маҳсулот таннархига қуйидагилар киритилди: материаллар қиймати – 40 000 минг сўм; ишлаб чиқаришдаги ишчиларнинг иш ҳақи – 30 000 минг сўм; ишлаб чиқаришдаги ишчиларнинг мҳтфдан ижтимоий солиқ – 3 600 минг сўм; ишлаб чиқариш …

4 / 15

ариш таннархига киритиладиган харажатлар моддий ишлаб чиқариш харажатлари (қайтариладиган чиқиндилар қийматини айирган ҳолда); ишлаб чиқариш тусидаги меҳнатга ҳақ тўлаш харажатлари; ишлаб чиқаришга тегишли бўлган ижтимоий суғуртага ажратмалар; ишлаб чиқариш мақсадидаги асосий воситалар ва номоддий активлар амортизацияси; ишлаб чиқариш мақсадидаги бошқа харажатлар. ишлаб чиқариш таннархини аниқлаш усуллари оддий; меъёрий; буюртмали; босқичли. усулни танлашда қуйидагилар эътиборга олинади: маҳсулот тури ва номенклатураси; ишлаб чиқариш типи; тугалланмаган қурилишнинг бор-йўқлиги; ишлаб чиқариш циклининг давомийлиги. танланган усулни ҳисоб сиёсатида акс эттиринг. ишлаб чиқариш таннархини оддий усулда аниқлаш оддий усулни қуйидаги ҳолатларда қўлланг: бир хилдаги маҳсулот ишлаб чиқараётган бўлсангиз; тугалланмаган ишлаб чиқаришингиз бўлмаганда. мисол. маҳсулот таннархини оддий усул билан аниқлаш. ҳисобот даврида 1 000 бирлик маҳсулот ишлаб чиқарилди. корхонанинг ишлаб чиқариш харажатлари қуйидагилардан ташкил топди: материаллар – 40 000 минг сўм; ишлаб чиқаришдаги ходимларнинг иш ҳақи – 30 000 минг сўм; ижтимоий солиқ – 3 600 минг сўм; ишлаб чиқариш ускуналарининг амортизацияси – 10 000 минг сўм; …

5 / 15

ишлаб чиқинг ва тасдиқланг; меъёрларни ишлаб чиқинг ва тасдиқланг; маҳсулотнинг ҳар бир тури учун меъёрий таннархни ҳисоб-китоб қилинг. бошқача айтганда, харажатларнинг меъёрий калькуляциясини тузинг. айрим тармоқларнинг тасдиқланган, мавжуд меъёрларга риоя қилиши мажбурий ҳисобланади: қурилишда – қурилиш меъёрлари ва қоидалари (қмвақ)га; фармацевтика, озиқ-овқат саноатида – рецептура меъёрларига. қолган ҳолларда меъёрларни ишлаб чиқишда қуйидагилардан фойдаланса бўлади: соҳангизга оид идоравий тавсиялардан; ишлаб чиқаришингизда аввалги даврларда ҳақиқатда қилинган харажатлардан. мисол: меъёрий таннархни аниқлаш корхона «а» маҳсулот бирлиги учун қуйидаги меъёрларни тасдиқлади: 1-материал сарфи – 1 кг 20 000 сўмдан; 2-материал сарфи – 3 кг 10 000 сўмдан; 5-разрядга эга ишчининг вақт меъёри – 10 000 сўмдан – 2,5 меъёр соат; қўшимча харажатлар – бевосита харажатларнинг 15%и. «а» маҳсулот учун меъёрий калькуляция: «а» маҳсулот бирлигининг меъёрий таннархи – 89 700 сўм № кўрсаткич кўрсаткич меъёр меъёр бир бирлик қиймати, сўм жами қиймат, сўм 1 1-материал 1-материал 1 кг 1 кг 20 000 20 000 2 …

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ишлаб чиқариш харажатлари таснифи"

ишлаб чиқариш харажатлари таснифи корхона харажатларининг тайёр маҳсулотларга (ишларга, хизматларга) киритилиши (хисобдан чиқарилиши) усулига кўра: билвосита харажатлар маҳсулотлар (ишлар,хизматлар) нинг ишлаб чиқариш таннархига, фақат агар улар ишлаб чиқариш жараёни билан боғлиқ бўлган холлардагина киритилади. билвосита харажатларига мисол- ёрдамчи ишлаб чиқариш хизматлари (қозонхоналар,ишлаб чиқариш инвентарларини тайёрлаш), хизмат кўрсатувчи хўжаликлар хизматлари (ав таъмирлаш бўйича хизматлар) харажатлари. бевосита харажатлар билвосита харажатлар 1 ишлаб чиқариш харажатлари таснифи маҳсулот турлари ўртасида улар харажатлар турига ва қўлланиладиган усулига қараб тақсимланади. маҳсулот турлари бўйича харажатлар харажатларни тақсимлаш учун асос сифатида олинган кўрсаткич бўйича ёки хаража...

This file contains 15 pages in PPTX format (90.5 KB). To download "ишлаб чиқариш харажатлари таснифи", click the Telegram button on the left.

Tags: ишлаб чиқариш харажатлари тасни… PPTX 15 pages Free download Telegram