tabiiy geografik tadqiqotlar

DOC 63.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1404124071_50821.doc tabiiy geografik tadqiqotlar reja: 1. tabiiy geografik tadqiqotlar haqida. 2. tabiiy geografik tadqiqotlar va yer kadastri. 3. muhandis - geografik tadqiqotlar. 4. tibbiy geografik tadqiqotlar. xulosa. tabiiy geografik tadqiqotlar geografiya serqirra fan bo'lib, uni o'rganish jarayonida juda ko'plab sohalar, kasblar, mutaxassisliklar bilan tanishish imkoni bo'ladi. tabiiy geografiya fani ko'plab tadqiqot usullarini o'z ichiga oladi. ishlab chiqarish faoliyatining ko'plab sohalarida tabiiy geografiya ishtirok etadi. tabiiy geografiyaning asosiy tadqiqot yo'nalishlari: agrogeografik, muhandis - geografik, tibbiy - geografik, rekreatsiya, kartografik, rayon planirovkasi, demografik va boshqa yo'nalishlaridan iborat. quyida ularning ayrimlari haqida bilib olasiz. agrogeografik ("agro" - yunoncha so'z bo'lib, dala ma'nosini bildiradi) tadqiqotlar natijasida yer resurslari qishloq xo'jalik maqsadlari nuqtayi nazaridan baholanadi. agrogeografik tadqiqotlar davomida olingan ma'lumotlar asosida har bir hudud uchun yerdan foydalanishning aniq chora - tadbirlari ishlab chiqiladi. qishloq xo'jalik yerlariga ekin ekiladigan yerlar, bo'z yerlar, ko'p yillik daraxtzorlar, pichanzor va yaylovlar kiradi. qishloq xo'jalik ekinlarini joylashtirishda relyef va uni …

an. shunga ko'ra, o'zbekistondagi yerlar terassali, deltali, yoyilmali, adirli, tog' yonbag'irli yerlarga ajartilishi mumkin. ma'lum bir davlat, viloyat, tuman yoki hududda yer resurslari bo'yicha muntazam ravishda o'tkazilgan kuzatishlar natijasida yig'ilgan ma'lumotlaming jamlanmasi kadastr deb ataladi. kadastr yer, suv, qazilma boylik, yaylov, o'rmon va boshqalar bo'yicha hamtuzilishi mumkin. davlat yer kadastri quyidagi ma'lumotlarni o'z ichiga oladi: yerning kimga qarashli ekanligi; uning miqdor va sifat xususiyatlari; tuproq bonitirovkasi; yerning iqtisodiy baholanish natijalari. yer kadastri mamlakat bo'yicha yagona tizimga ega bo'lib, unda yerning aniq maydoni va sifati, tabiiy, xo'jalik va huquqiy holati to'g'risida to'liq navbatda tahlil qilinadi. avtomobil yo'llarining qiyaligi 12-15 dan oshmasligi lozim. baland va qiyaligi yuqori bo'lgan joylarda yo'llar yerosti tunellari orqali o'tkaziladi. masaln, toshkent - andijon avtomobil yo'lining qamchiq dovonida uzunligi 2,5 km li tunnel qazilgan. bundan tashqari, yo'llarni loyihalashda surilmalar, sellar, qor ko'chkilari, daryo toshqinlari ham hisobga olinadi. foydali qazilma konlarini qidirish davomida muhandis - geografik tadqiqotlar ikki yo'nalishda …

ozirgi paytda tibbiy -geografik tadqiqotlar ikkita yirik yo'nalishda atrof -muhining inson salomatligiga ta'siri baholanadi va bashorat qilinadi. ikkinchi yo'nalishda kasalliklarning mahalliy tabiiy o'choqlari aniqlanadi. atrof- muhitning tozaligi ko'p jihatdan inson salomatligini belgilab beradi. u tabiiy va sun'iy omillar ta'sirida ifloslanadi. atrof- muhitni ifloslovchi tabiiy omillarga shamol (havodagi chang miqdorining ortib ketishiga olib kelaid), vulkan otilishi (atmosferaning vulkan tuttunlari va kullari bilan ifloslanishi), sellar, qurg'oqchilik, suv toshqinlari, zilzilalar, chigirtka bosishi, surilmalar va h.k. kiradi. aholi zich joylashgan sanoat hududlarida sun'iy omillar ta'sitida atrof -muhit (zavodlar, fabrikalar, metallurgiya, kimyo zavodlari,konlar, issiqlik elektrostansiyalari, transport kabilar) ko'proq ifloslanadi. atrof- muhitning og'ir metallar bilan ifloslanishi inson salomatligiga kuchli salbiy ta'sir etadi. masalan, qo'rg'oshin asab tizimi, jigar va buyraklarni zaharlaydi. simob ko'proq jigar va buyrakda to'planadi, modda almashinuvini buzadi, kadmiy bolalar nutqining buzlishiga olib keladi, mishyak o'pka va teri rakini keltirib chiqaradi. qishloq xo'jaligida qo'llaniladigan pestitsidlardan har yili jahonda 1 mln kishi zaharlanadi, ulardan taxminan 15-20 …

rod miqdorining ortishi asosan qishda kuzatiladi. tog'larda balandga chiqan sari har 10 m da bosim 1 mm simob ustuniga kamayadi va inson organizmiga tushadigan og'irlik (bosim) ortadi. havoda namlik qanchalik yuqori bo'lsa, issiq harorat insonga shunchalik kuchli ta'sir etadi. nisbiy namlik 50 foiz, havo harorati 16 - 18 °c bo'lishi organism uchun qulay sharoit hisoblanadi. suvda, tuproqda va ba'zi mahsulotlarda yod elementining yetishmasligi buqoq kasalligini keltirib chiqaradi. havoda namlik qanchalik yuqori bo'lsa, issiq harorat insonga shunchalik kuchli ta'sir etadi. nisbiy namlik 50 foiz, havo harorati 24°c, nisbiy namlik 44 -60 foiz, shamol tezligi sekundiga 0,7 - 1 m bo'lganda inson organizmi uchun juda qulay sharoit vujudga keladi. virusli kasalliklarga odam, hayvon va o'simliklarda uchraydigan juda ko'p yuqumli kasalliklar kiradi. odamlarda viruslar qo'g'atadigan gripp, qizamiq, suvchechak va chinchechak, virusli gepatit, poliomiyelit, ensefalit, quturish, gemorragik isitma kabi kasalliklar bir muncha mukammal o'rganilgan. ko'pchlik hollarda teri kasalliklarini ham viruslar paydo qilishi aniqlangan. ma'lumot …

kuzatiladi. sho'rlanishning oldini olish uchun quritish melioratsiyasi amalgam oshiriladi ("melioratsiya" so'zi - lotin tilidan olingan bo'lib, "yaxshilash" degan ma'noni bildiradi), buning uchun zovurlar qaziladi. masalan. mirzacho'l, qarshi vho'llarida yerlarning zaxini qochirish uchun zovurlar 2,5 - 3,5 m chuqurlikda qaziladi. bu esa ikki zovur oralig'ida yerosti suvlarining chuqurligi 2-3 metr bo'lishini ta'minlaydi. yerosti suvlari sathi qanchalik chuqur bo'lsa, bug'lanish shuncha kam bo'adi va tuproqlar sho'rlanmaydi. yerosti suvlari yer yuzasiga juda yaqin joylashgan hududlarda sho'rlanish juda kuchli bo'ladi. uning oldini olish uchun har yili qishda tuproqning sho'ri yuvib turiladi (xorazm, qoraqalpog'iston, buxoro, sherobod, mirzacho'l, qarshi vohalari). shamol kuchli esadigan hududlarda (markaziy farg'ona, mirzacho'l, dalvarzin, qarshi, sherobod cho'uarida) tuproqning ustki qismi eroziyaga uchraydi, oqibatda tuproqning unumdor chirindili qatlami uchib ketadi. shamol eroziyasining oldini olish uchun shamolning yo'nalishiga ko'ndalang tarzda ihota darxtzorlari tashkil qilinadi. ihota daraxtzorlari shamolning kuchini kamaytiradi va tuproqdagi namni uzoqroq ushlab turishga imkonberadi. sug'orish jarayonida nishab yarlar suv eoziyasiga uchraydi. bunday …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "tabiiy geografik tadqiqotlar"

1404124071_50821.doc tabiiy geografik tadqiqotlar reja: 1. tabiiy geografik tadqiqotlar haqida. 2. tabiiy geografik tadqiqotlar va yer kadastri. 3. muhandis - geografik tadqiqotlar. 4. tibbiy geografik tadqiqotlar. xulosa. tabiiy geografik tadqiqotlar geografiya serqirra fan bo'lib, uni o'rganish jarayonida juda ko'plab sohalar, kasblar, mutaxassisliklar bilan tanishish imkoni bo'ladi. tabiiy geografiya fani ko'plab tadqiqot usullarini o'z ichiga oladi. ishlab chiqarish faoliyatining ko'plab sohalarida tabiiy geografiya ishtirok etadi. tabiiy geografiyaning asosiy tadqiqot yo'nalishlari: agrogeografik, muhandis - geografik, tibbiy - geografik, rekreatsiya, kartografik, rayon planirovkasi, demografik va boshqa yo'nalishlaridan iborat. quyida ularning ayrimlari haqida bilib olasiz. agrogeogr...

DOC format, 63.0 KB. To download "tabiiy geografik tadqiqotlar", click the Telegram button on the left.

Tags: tabiiy geografik tadqiqotlar DOC Free download Telegram