amaliy landshaftshunoslikning vujudga kelishi va rivojlanishi

DOC 54,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1351162942_22647.doc amaliy landshaftshunoslikning vujudga kelishi va rivojlanishi reja: 1. amaliy landshaftshunoslikning maqsadi va vazifalari 2. amaliy landshafshunoslikniig tadqiqot bosqichlari 3 . landshaftlarni baholash amaliy landshaftshunoslikning tub mohiyati halk ho`jaligining turli xil amaliy maqsadlarini hal etishda landshaft haqidagi ta`limotning naza-riy tamoyillari va usullaridan foydalanish va tadbiq etishdan iboratdir. landshaftshunoslikning amaliy jihatlaridan biri, asosan xalk ho`jaligining u yoki 6u tarmog`i talablaridan kelib chiqqan holda landshaftlarni ta`riflovchi turli ma`lumotlar bilan ta`minlab turishdir. bunday ma`lumotlarga, masalan, landshaft xaritalari, tabiiy geografik ri-vojlantirish natijalari, landshaftlarning batafsil ta`rifi va hokazolar kiradi. landshaftlarga taalluqli ma`lumotlarni amaliyotga tadbiq qilishni-ng yana bir turi landshaftlarni xalq ho`jaligining ma`lum tarmoqlari maq-sadlarida baholash bo`lishi mumkin. u ayniqsa qishloq ho`jaligi maqsadlarida yo`l qurilishi, shahar qurilishi, sog`likni saqlash yoki rekreatsiya maqsadlarida qilingan ishlarda yaqqol ko`zga tashlanadi. ammo landshaftshunoslik fanining maqsadi, tabiiy muhitni faqat o`rganibgina yoki baholabgina qolmasdan, balki tabiiy muhitni yaxshilash, samaradorligini oshirish resurslardan to`g`ri va oqilona foydalanishning ilmiy-nazariy asoslarini ishlab chiqishda faol ishtirok etishdir. …

angan bo`ladi. chunki ilmiy nazariy landshaftshunoslikda ham amaliy landshaftshunoslikda ham tadqiqot obyekti bir, ya`ni turli ko`lamdagi geotizimlar hisoblanadi. ilmiy nazariy landshaft tadqiqotlaridan amaliy landshaft izlanishlariga o`tishda geotizimlarning ko`lami izlanishlarining qaysi ko`lamda olib borishini aniqlab olish ahamiyatlidir. chunki izlanishlarning maqsadiga maydoning katta kichikligiga bog`liq holda uning bevosita izlanishi obyekti ham masshtabi ham turlicha bo`lishi mumknn. amaliy landshaftshunoslik uchun zarur malumotlarning yana biri bu umumilmiy landshaft xaritasida aks ettirilgan har bir landshaft majmuai har tomonlama yoritib bora oladigan ta`rifdir. bunday ta`rifdan oldimizda turgan vazifa va maqsaddan kelib chiqqan holda turli ma`lumotlarni olishi-miz mumkin. masalan, qishloq ho`jaligi maqsadlarida bir turdagi ma`lu-motlar kerak bo`lsa, shaharsozlik nuqtai-nazaridan esa boshqa turdagi ma`lumotlar zarur bo`ladi. bunday ma`lumotlarnn to`g`ri va oqilona ajratib ola bilish ishning natijalariga to`g`ridan-to`g`ri ta`sir etadi. boshqacharoq qilib aytganda, qishloq ho`jaligidagi maqsadlarida ham shaharsozlik yoki boshqa maqsadlarda ham joyning iqlimi tog` jinslari, relyefi, tuprog`i, suv rejimi kabilarni hisobga olish kerak bo`ladi. ammo qishloq ho`jaligi maq-sadlarida …

tirish landshaftlarni amaliy jihatidan baholanishni osonlashtiradi. yana bir narsani ta`kidlab qo`ymoq kerak-ki, zalvorli ilmiy-nazariy landshaft tadqiqotlarning natijalari joylar amaliy jihatidan baholashga zarur asos bo`lishi bilan bir qatorda har doim ham ma`lum maqsad uchun zarur bo`lgan ma`lumotlarni beravermaydi. bunday holda qo`shimcha tarzda tadqiqotlar dalada o`rganish ishlari o`tkazishga to`g`ri keladi a.g. isachenko (1991) tabiiy muhitni muvofiqlashtirish maqsadlarida bajariladigan landshaft tadqiqotlarning ikki qismdan iborat deb ko`rsatadi. 1. tadqiqotlarning zalvorli qismi - geotizimlarning tarkibi va hayotiy faoliyatiga bo`ladigan inson ta`sirini har tomonlama tahlil qilish sanaladi. 2. amaliy qismi esa geotizimlarni muhofaza qilish, yaxshilash va oqilona foydalanish bo`yicha amaliy masalalarni yechishda zalvorli tadqiqotlardan olingan ma`lumotlarni qo`llay bilishdir. amaliy landshaftshunoslikning tadqiqot ishlari haqiqatdan ham bosqichma-bosqich bajarilishi kerak. birinchi bosqichda bajarilishi lozim bo`lgan asosiy ishlar landshaftlarni aniqlash xaritaga tushirish, ularni tafsifini tuzishdan iborat bo`lsa, keyingi bosqichda landshaftlar bahola-nadi. bunda har bir landshaft inson hayoti va salomatligi nuqtai-nazaridan yoki yangi yerlarni o`zlashtirish turli sanoat va xo`jalik kurilishlari rekratsiya …

shi mumkin bo`lgan o`zgarishlar va insonning xo`jalik-dagi faoliyati natijasida yuz beradigan o`zgarishlar inobatga olinishi kerak. bunday o`zgarishlarnnng bo`lish yoki bo`lmasligini oldindan ko`ra bilish (prognozlash) amaliy landshaftshunoslikning muhim masalalaridan biridir. birinchi bosqichda bajarilishi lozim bo`lgan ishlar, ya`ni landshaftlarni aniqlash, xaritaga tushirish, ularni ta`riflab berish kabilarni landshaft-shunoslikning nazariy qismida ko`rib o`tgan edik. shuning uchun biz quyida asosan keyingi bosqichlar haqida to`xtalamiz. landshaftlarni xalq xo`jaligining u yoki bu tarmoqning rivojlantirish maqsadlarida baholash amaliy lanlshaftshunoslikning yo`nalishidir. shuning uchun landshaftlarni baholash muammosi amaliy landshaftshunoslikning shu kundagi asosiy muammolaridan biri hisoblanadi. landshaftlarni u yoki bu maqsad uchun baholashning asosiy mazmuni kishilik jamiyatining u yoki bu talablaridan kelib chiqqan holda landshaftlarning yaroqliligini, qulay yoki noqulayligini aniqlab berishdan iboratdir. tabiiy majmualarni baholashning uch jixati aniq bo`lishi kerak. birinchidan, baholashning obyekti aniq bo`lishi kerak. bunda tabiiy komponentlardan biri masalan, iqlim, relyef tuproq yoki o`simlik baholash obyekti bo`lishi mumkin. ammo bunday baholash bir tomonlama bo`lib, joy tabiiy sharoitning har tomonlama …

sotsial, tabiiy geografik, ilmiy-texnik sharoit kabilar hisobga olinishi kerak. sharoit makon va zamonda o`zgaruvchan bo`lganligi uchun baholashning natijalari ham mos holda o`zgartirib turishga to`g`ri keladi. boshqacharoq qilib aytganda, tabiiy majmualarni u yoki bu maqsadda baholash natijalari makonda ham, zamonda ham nisbiydir. landshaftlarni baholash natijalari to`g`ri bo`lishi uchun baholashning asosiy maqsadi aniq belgilab olingan bo`lishi kerak. landshaftlarni baho-lashning eng asosiy maqsadi, shu landshaftlarning o`zlashtirish navbatlarini ulardan foydalanishning qulay va yaxshi variantlarini aniqlab berishdan iborat. bunday maqsadda olib borilgan baholash ishlari ishlab chiqarish uchun bajarilgan baholash deyiladi. baholash ishlaridagi yana bir yo`nalish ekologik baholash yo`nalishidir. unda subyekt sifatida inson, aholi xizmat qiladi. bunday baholashda asosiy maqsad kishilarning ishlash sharoitini, dam olishini to`g`ri va oqilona tashkil qilish ularning salomatligini muhofaza qilish uchun ilmiy asos yaratishdan iborat. landshaftlarni estetik jihatdan rekratsiya maqsadlarida baholash ishlari ham shular jumlasiga kiradi. tabiiy sharoitni, jumladan landshaftlarni iqtisodiy baholash o`ziga xos yo`nalishlaridan biridir. bu borada ancha ishlar qilinganligini bosib …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "amaliy landshaftshunoslikning vujudga kelishi va rivojlanishi"

1351162942_22647.doc amaliy landshaftshunoslikning vujudga kelishi va rivojlanishi reja: 1. amaliy landshaftshunoslikning maqsadi va vazifalari 2. amaliy landshafshunoslikniig tadqiqot bosqichlari 3 . landshaftlarni baholash amaliy landshaftshunoslikning tub mohiyati halk ho`jaligining turli xil amaliy maqsadlarini hal etishda landshaft haqidagi ta`limotning naza-riy tamoyillari va usullaridan foydalanish va tadbiq etishdan iboratdir. landshaftshunoslikning amaliy jihatlaridan biri, asosan xalk ho`jaligining u yoki 6u tarmog`i talablaridan kelib chiqqan holda landshaftlarni ta`riflovchi turli ma`lumotlar bilan ta`minlab turishdir. bunday ma`lumotlarga, masalan, landshaft xaritalari, tabiiy geografik ri-vojlantirish natijalari, landshaftlarning batafsil ta`rifi va hokazolar kiradi. landshaf...

Формат DOC, 54,0 КБ. Чтобы скачать "amaliy landshaftshunoslikning vujudga kelishi va rivojlanishi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: amaliy landshaftshunoslikning v… DOC Бесплатная загрузка Telegram