mahmud koshg‘ariy alp er tonga marsiyasi 11 - sinf

PPT 9.0 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1643310615.ppt название презентации alp er to‘nga marsiyasi 11-sinf adabiyot darsligi asosida 4-mavzu: mahmud koshg‘ariy «alp er to‘nga marsiyasi» haqida «devonu lug‘ot at-turk»da qahramonlik qo‘shiqlarining jamlangani ham alohida e’tiborga molik. unda vatan himoyasi, yurt taqdiri, xalq birligi va chegaralarning daxlsizligi uchun kurash g‘oyalari kuylangan she’riy va nasriy parchalar ko‘p. «tangutlar bilan jang», «yaboqular bilan jang» kabi parchalar shular jumlasidandir. ularda jang manzarasi, dushman lashkarining qiyofasi va holati, botirlarning ularga qarshi shiddatli va matonatli kurashlari juda yorqin, badiiy ta’sirchan tarzda ifodalangan. bu silsilada alp er to‘nga haqidagi marsiya ham mavjud. alp er to‘nga – turklarning qadimiy qahramoni. yusuf xos hojib tojiklar uni afrosiyob deb atashlarini yozgan. mahmud koshg‘ariy afrosiyobni qashqarda – o‘rdukent shahrida turar edi, deb ko‘rsatadi. to‘nga alp er – yo‘lbars kabi kuchli bahodir demakdir. «devon»da uning barman, barsg‘an degan o‘g‘illari hamda qaz ismli qizi haqida ham ma’lumotlar bor. «qaz – afrosiyob qizining nomidir. qazvin shahrini shu qurgandir. bu so‘zning asli …

qiladilar. so‘yilgan mol qonini uning mozori tepasiga to‘kadilar. ularning odatlari shunday». shuningdek, mahmud koshg‘ariy afrosiyobning bolalari xoqon, xon deb atalganini eslatadi. «devon»da ana shu buyuk tarixiy shaxs – alp er to‘nga haqidagi bir necha to‘rtliklar saqlanib qolgan. ular, asosan, alpning vafotiga bag‘ishlangan. u tom ma’nodagi marsiya namunasidir. marsiyada afrosiyob – alp er to‘nganing o‘limi achchiq qismat, dahshatli fojia, o‘rnini to‘ldirib bo‘lmaydigan yo‘qotish sifatida baholanadi. marsiyada esiz (yomon, yaramas, manfur), ajun (olam, dunyo), o‘dlak (vaqt, zamon taqdir) so‘zlarigina biroz eskirgan. boshqa so‘zlar bugungi tilimizda ham faol iste’molda. unda xalq orasidagi birdamlik, ko‘tarinkilik, hamjihatlik, ahillik, ezgulik afrosiyob nomi bilan bog‘lab izohlanadi aksincha, uning o‘limi yovuz va yaramaslarning bosh ko‘tarishiga, ezgu ishlarning kamayishiga, bilimdonlarning ezilib, axloq-odobning zaiflashuviga sabab bo‘lganligi ta’kidlanadi. alp er to‘nga – xalq sevgan qahramon. shunga ko‘ra uning oradan ketishi beklarning oti charchashiga, ularning g‘am ostida qolishiga, yuzlarning sarg‘ayishiga sabab bo‘ladi. xalqning bo‘ridek ulishi, ya’ni haddan tashqari iztirobi, hatto yoqalarini yirtib …

ishiga afsus va nadomatlar bildiriladi. she’rda ana shu chuqur qayg‘u va iztiroblar nihoyatda ta’sirchan ifodalanadi. marsiya haqida tushuncha biror kishining vafoti munosabati bilan g‘am-alam, hasrat va qayg‘uni ifodalagan lirik she’r yoki qo‘shiq marsiya deb ataladi. alp er to‘nga haqidagi marsiya shu janrning bizgacha yetib kelgan eng qadimiy namunalaridan biridir. marsiya, odatda, jamiyat tarixida muayyan iz qoldirgan kishilarga bag‘ishlab yoziladi yoki to‘qiladi. alp er to‘nga haqidagi marsiya – og‘zaki ijod mahsuli. demak, unda xalqning shu qahramonga bo‘lgan buyuk hurmat va ehtiromi ifodalanadi. afrosiyob faqat bek emas, balki «beklar begi». uning qahramonligi, botirligi, shijoati va mardligi alohida tilga olingan. zero, qahramondagi bu xususiyatlar xalq taqdiriga kuchli ta’sir qilgan. uning sharofati bilan dushman xalq erkiga daxl qila olmagan. ana shunday oliyjanob insondan ayrilish haqiqatan ham og‘ir musibatdir. marsiya turli she’riy shakllarda ifodalanishi mumkin. adabiyotimizning keyingi bosqichlarida g‘azal, qasida, muxammas, musaddas, tarjiband, tarkibband shakllarida yozilgan marsiyalar uchraydi. alp er to‘nga haqidagi marsiya murabba’ shaklidadir. …

mahmud koshg‘ariy alp er tonga marsiyasi 11 - sinf - Page 4

mahmud koshg‘ariy alp er tonga marsiyasi 11 - sinf - Page 5

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "mahmud koshg‘ariy alp er tonga marsiyasi 11 - sinf"

1643310615.ppt название презентации alp er to‘nga marsiyasi 11-sinf adabiyot darsligi asosida 4-mavzu: mahmud koshg‘ariy «alp er to‘nga marsiyasi» haqida «devonu lug‘ot at-turk»da qahramonlik qo‘shiqlarining jamlangani ham alohida e’tiborga molik. unda vatan himoyasi, yurt taqdiri, xalq birligi va chegaralarning daxlsizligi uchun kurash g‘oyalari kuylangan she’riy va nasriy parchalar ko‘p. «tangutlar bilan jang», «yaboqular bilan jang» kabi parchalar shular jumlasidandir. ularda jang manzarasi, dushman lashkarining qiyofasi va holati, botirlarning ularga qarshi shiddatli va matonatli kurashlari juda yorqin, badiiy ta’sirchan tarzda ifodalangan. bu silsilada alp er to‘nga haqidagi marsiya ham mavjud. alp er to‘nga – turklarning qadimiy qahramoni. yusuf xos hojib tojiklar uni afrosiyob deb a...

PPT format, 9.0 MB. To download "mahmud koshg‘ariy alp er tonga marsiyasi 11 - sinf", click the Telegram button on the left.

Tags: mahmud koshg‘ariy alp er tonga … PPT Free download Telegram