ertaklardagi alp qizlar

DOC 2.0 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1662756105.doc αζαρ ertaklardagi alp qizlar afsonalar va dostonlardagi kabi mard, pahlavon, el-yurt uchun jonini fido qilgan alp qizlar ertaklar va hikoyatlarda ham ko`p uchraydi. malikai xusnobod, malikai jahon, korasochxon, ozodchehra, zebo, xuriliqo, oyparcha, xusnbonu va boshqalar shular jumlasiga kiradi. kur`oni karimda, muhammad payg`ambarimizning xadislarida xotin qizlarni ranjitmaslik, hurmat-izzatlarini joyiga qo`yish masalasi alohida o`rinda turadi. islomga qadar, ayniqsa, arablarda xotin-qizlarga past nazar bilan qarash, ularni kamsitish, kerak bo`lsa, tiriklay yerga ko`mish odat tusiga kirganligini yusuf tavasliyning «xikmatlar xazinasi» (t, 1993 yil) kitobida uchratdik. masalan, «kizlarini tirik ko`mganlar» hikoyasida shunday deyiladi: - islomdan avval arabistonda qiz bolalarni tiriklay ko`milardi. ushbu haqiqatni xazrat umar (r.a) shunday hikoya qiladilar. - musulmonlikdan avvalgi ikki narsani eslaymanki, birini eslab yig`layman, birini eslab kulaman. ushbu narsaga yig`layman. bir kuni qizimni, jajji qizchamni, jigarpora qizchamni shu o`z qo`llarim bilan mozor (qabr) qazib tiriklayin ko`mdim. men qizim uchun o`z qo`llarim bilan chuqur qazir ekanman, u mening soqolimga sachragan tuproqlarni …

nson hamisha o`zini saqlaydi, or-nomusiga gard yuqtirmaslik uchun harakat qiladi. e`tibor bering: qadimda karim ismli bir kishining shahardan tashqarida bir parcha yeri bor edi. karim har yili shu yeriga ekin ekib, undan olgan hosilga qanoat qilib, bola-chaqasi bilan umr kechiradi. bahor payti bir kuni yer chopib turganida bir o`g`ri kelib, uning ter to`kib ishlayotganiga qarab turdi. yaqin borib salomlashdi-da, dedi: - siz bir kambag`al kishiga o`xshaysiz. kiygan kiyimingiz bundan dalolat berib turibdi. oyoq yalang ishlayapsiz, chorig`ingiz ham bo`lmasa kerak. yeringizdan chiqqan hosil bilan oilangizni ta`minlay olmaysiz. bunga ishonchim komil. keling, men bilan birga o`g`rilik qiling, pulingiz ko`payadi. karim uning taklifiga dedi: - yo`q! men eng past, yaramas odam bo`lishni istamayman. men senga o`xshab, iflos yo`llar bilan pul topishdan hazar qilaman. xalol mehnat qilib, pok yashashni istayman. ko`rdingmi, men peshona teri to`kib, shu halol mehnatim tufayli qalbim rohatlanib, farog`atda umr kechiraman. seni ham o`g`rilikdan voz kechib, halol yashashingni istayman. kuzatganimizdek, mehnatkash …

amisha hayotga aql ko`zi bilan qaraydigan, o`ylab qadam tashlaydigan, og`ir-bosiq, kam gap, o`ta darajada sezgir, hushyor, o`zina ham, o`zgalarni ham dadil himoya qila oladigan; o`z nomusi, ori uchun so`nggi tomchi qoni qolguncha dushmaniga qarshi kurasha oladigan darajada muxtasar bo`lishadi. buning isboti hikoyamizda o`z aksini topgan: - menga tegma, yaxshisi, bu yerdan tezroq jo`nab qol, yo`qsa hozirning o`zida seni majaqlab tashlayman, - dedi jahl otiga mingan asila o`zini xamaladan olib qochar ekan. ko`ziga qon to`lib qolgan xamala asilaning gap-so`ziga quloq solmay, unga battarroq yopisha ketdi. asila o`ylab ko`rsa, bu yigit gapga quloq solmaydigan. shunda u yigitni belidan mahkam ushlab, dast ko`tarib yerga urdi va bir necha bor musht tushirdi. kaltak zarbiga bardosh bera olmagan yigit undan kechirib so`radi. kiz qo`yib yubordi. u o`rnidan turib, yana qizga yopisha ketdi. asila nomusini saqlash uchun yana bor kuchini yig`ib yigitni yerga yiqitdi-da, ko`kragiga o`tirib tamog`idan bo`g`di, shu payt yigit hushidan ketdi. asila nomusini saqlagani …

hammad payg`ambarimiz voqeani oydinlashtirish uchun asilani chaqirtirib kelishlari va qizning o`zini-o`zi himoya qilish uchun bu ishni qilganligi aniqlangach: - bo`lgan ishni mulohaza qilaylik. kiz o`z nomusini mudofaa etgan. xirs balosiga mubtalo bo`lgan xamala o`ziga-o`zi qotil bo`lib qolgan. inson nomus uchun yashaydi. kiz sharafli bir harakat qilgan. xamalaning qilgan ishi, tutgan yo`li jahannam yo`lidir. u to`ppa-to`g`ri jahannamga boradi, - deb voqeaga to`g`ri baho beradilar. bunday xotin-qizlar el-yurt o`rtasida alohida hurmat, mehr bilan tilga olinadi. bundaylar xalq, vatan fahri-g`ururidir. molik ibn dinorning saboqlarini kitoblarda ko`p o`qiganmiz. avliyo zotlardan hayotlari ibratga to`la. o`sha kishi bir kuni o`tirsalar, oldilariga tilanchi kelibdi. uylarida bir xurmo bor edi. ayollariga o`sha xurmoni keltirishni buyurdilar. xotinlari xurmoni olib chiqdi. molik ibn dinor xurmoning yarmini olib, tilanchiga berdilar va qolganini xotiniga qaytardilar. xotinlari: «yana sizga o`xshaganlarni zohid deyishadi. xech zamonda podshohga yarimta narsani hadya qilganlarini ko`rganmisiz?!» dedi. molik tilanchini chaqirib olib, qolgan xurmoni ham berdilar. so`ngra ayollariga yuzlanib, dedilar: …

ng ayollariga o`xshashliklari bizni shod etadi. bugungi qizlarimiz ularning yurish-turishlaridan, xatti-harakatlaridan har qancha ibrat, o`rnak olsalar, aslo kam bo`lmaydilar. xalqda, - qatorda noring bo`lsa, yuking yerda qolmaydi, - degan gap bor. xa, shunday, yurtda dovyurak, qo`rqmas, mardlar qancha ko`p bo`lsa, shuncha yaxshi. chunki ular hamisha xalq uchun xizmat qiladilar. shayx sa`diy aytadi: yillardan bir yil baxl shahridan «bomiyon» degan viloyatga safar qildim. yo`limizda bosqinchi o`g`rilar ko`p bo`lgani uchun qo`rqinch ostida qolgandik. juda ham quvvatli bir yigitni o`zimizga hamroh qilib oldik. yer yuzining pahlavonlari bu yigit bilan kurash tushib, uning yelkasini yerga tekiza olmagandilar. devorlarni bir urib yiqitar, katta daraxtlarni ildizlari bilan sug`urib olardi. shunday zo`r kuchga ega bo`lgan bu yigit erkalik bilan o`sgan, turmushda aslo mashaqqat tortmagandi. ota-onasi uni ardoqlab tarbiya qilgan edilar. ish, mehnatdan uzoq bo`lgan, sayohat, safar yuzini ko`rmagan bu yigit faqћt zo`r kuchga ega bo`lishi bilan maqtanar edi. biz ketar ekanmiz, bir xarsang tosh orqasida bekinib turgan …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "ertaklardagi alp qizlar"

1662756105.doc αζαρ ertaklardagi alp qizlar afsonalar va dostonlardagi kabi mard, pahlavon, el-yurt uchun jonini fido qilgan alp qizlar ertaklar va hikoyatlarda ham ko`p uchraydi. malikai xusnobod, malikai jahon, korasochxon, ozodchehra, zebo, xuriliqo, oyparcha, xusnbonu va boshqalar shular jumlasiga kiradi. kur`oni karimda, muhammad payg`ambarimizning xadislarida xotin qizlarni ranjitmaslik, hurmat-izzatlarini joyiga qo`yish masalasi alohida o`rinda turadi. islomga qadar, ayniqsa, arablarda xotin-qizlarga past nazar bilan qarash, ularni kamsitish, kerak bo`lsa, tiriklay yerga ko`mish odat tusiga kirganligini yusuf tavasliyning «xikmatlar xazinasi» (t, 1993 yil) kitobida uchratdik. masalan, «kizlarini tirik ko`mganlar» hikoyasida shunday deyiladi: - islomdan avval arabistonda qiz bolalarn...

DOC format, 2.0 MB. To download "ertaklardagi alp qizlar", click the Telegram button on the left.

Tags: ertaklardagi alp qizlar DOC Free download Telegram