талаб ва таклиф таҳлили асослари

PPT 38 стр. 5,0 МБ Бесплатная загрузка

38 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 5,0 МБ

Тип файла PPT

Страницы 38

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 38

слайд 1 2-мавзу. талаб ва таклиф таҳлили асослари. бозор мувозанати, максимал ва минимал нархлар режа: 1. талаб тушунчаси, чизиғи, қонуни ва таъсир қилувчи омиллар. 2. таклиф тушунчаси, чизиғи, қонуни ва таъсир қилувчи омиллар. 3. бозор мувозанати. мувозанат нарх ва мувозанат маҳсулот миқдори. 4. максимал ва минимал нархлар. 1. ҳар қандай бозорда нарх, харидлар ва сотувлар ҳажми талаб ва таклифнинг ўзаро муносабати орқали ўрнатилади. буни қуйидаги жадвал орқали кўриб чиқамиз: гуручга бўлган талаб ва таклиф параметрлари: нарх, сўм/кг. талаб ҳажми (qd), тонна таклиф ҳажми (qs), тонна фарқи, тонна нархдаги ўзгариш 4000 220 160 60 ошади 6000 210 180 30 ошади 8000 200 200 - мувозанатда 14000 190 210 20 пасаяди * арзон нархларда талаб ҳажми таклиф ҳажмидан кўп бўлади: истеъмолчилар сотувчилар таклиф қилганидан кўпроқ гуруч сотиб олишни хоҳлашади. талаб ҳажмининг таклиф ҳажмидан ошиши гуручга бўлган ортиқча талабнинг вужудга келишига сабаб бўлади. агар нарх бир кг учун 4000 сўм даражасида қатъий ушлаб …

2 / 38

00 сўм/кг.) юқори ҳар қандай нархда ортиқча таклиф ҳажми сотувчилар томонидан туриб қолган товарни тезроқ сотиш учун рақобатлашиш натижасида нархларнинг пасайишига олиб келади. нархларнинг пасайиши истеъмолчиларни кўпроқ маҳсулот харид қилишга рағбатлантиради ва бозордаги ортиқча гуруч миқдорининг йўқолишига олиб келади. бу ҳолат токи талаб ва таклиф ҳажми тенглашиб, бозорда мувозанат ўрнатилгунга қадар давом этади. мувозанатли нархдан қуйи бўлган ҳар қандай нархда тақчил бўлган товарни қўлга киритиш учун истеъмолчилар ўртасидаги рақобат кураши нархнинг кўтарилишига олиб келади. нархнинг кўтарилиши ишлаб чиқарувчиларни таклиф ҳажмини оширишга рағбатлантиради. натижада бозордаги тақчиллик йўқолиб, бозор яна қайтадан мувозанат ҳолатига интилади. * мувозанатли нарх – бу шундай нархки, бунда талаб ҳажми ҳар доим таклиф ҳажмига тенг ва бу ҳажм мувозанатли ҳажм деб аталади. мувозанат нуқтасида pe = pd = ps бу ерда, pe – мувозанатли нарх; pd – талаб нархи; ps – таклиф нархи. мувозанатли нархда qe = qs = qd бу ерда, qe – мувозанатли ҳажм; qs – …

3 / 38

астда жойлашади. 2. талаб ва таклифнинг ўзгариши qe q*e d d1 s p e e* pe p*e q талабнинг камайиши ва талаб чизиғининг чапга сурилиши * энди талабни ўзгармас деб қабул қилган ҳолатда таклифдаги ўзгаришларнинг бозор мувозанатига таъсирини кўриб чиқамиз. фараз қилайлик таклиф ошди. бу бозор мувозанатига ва мувозанатли нархга қандай таъсир кўрсатади? бошқа омиллар ўзгармаган ҳолатда таклифнинг ошиши товар ҳажмини кўпайтиради ва нархни пасайишига олиб келади. бунда талаб ва таклиф чизиқларининг янги кесишиш нуқтаси олдинги ҳолатдан пастда жойлашади. 2. талаб ва таклифнинг ўзгариши q s2 p s e* p*e e qe q*e таклифнинг ошиши ва таклиф чизиғининг ўнгга сурилиши d pe бошқа омиллар ўзгармаган ҳолатда таклифнинг қисқариши бозордаги нархнинг ошишига олиб келади. бундай ҳолатда нарх кўтарилиб, таклиф ҳажми камаяди. талаб ва таклиф чизиқларининг янги кесишиш нуқтаси (мувозан нуқтаси) олдингидан юқорида жойлашади. 2. талаб ва таклифнинг ўзгариши q s1 p s e e* qe q*e p*e таклифнинг қисқариши ва таклиф …

4 / 38

лабнинг ошиши ва таклифнинг қисқариши оқибатлари d1 p*e * 3. талаб ва таклиф механизмлари баъзан истеъмолчилар, баъзан эса ишлаб чиқарувчилар манфаатларига зиён етказадиган адолатсиз нархларнинг шаклланишига сабаб бўлиши мумкин. бундай ҳолатда давлат қонунчилик орқали нархларнинг юқори ва қуйи чегараларини ўрнатиши орқали бозорга таъсир ўтказиши мумкин. нархларнинг юқори чегараси – бу қонуний асосда мувозанатли нархдан пастда ўрнатилган максимал нарх бўлиб, у сотувчиларга товарни сотиш учун сўраланадиган нархларнинг энг юқори чегарасини белгилаб қўяди. нархларнинг юқори чегараси истеъмолчиларни биринчи даражали зарурий товарлар ва хизматлар билан минимал даражада таъминлашга имкон яратади. агар нархлар бозордаги талаб ва таклиф нисбати асосида эркин ўрнатилганда, айрим тоифадаги истеъмолчилар бу товарлар ва хизматларни харид этиш имкониятига эга бўлмасди. бунга мисол тариқасида буханка нон ва жамоат транспорти (метро ва автобус) чиптаси нархининг давлат томонидан чегаралаб турилишини келтириш мумкин. максимал нархларнинг киритилиши бозорда тақчилликнинг юзага келишига сабаб бўлиши мумкин. бунинг олдини олиш учун давлат ўзининг буфер захирасидан бозорга маҳсулот ташлаб туриши …

5 / 38

лаб туришга интилса, бозордаги ортиқча таклиф ҳажмини ўз буфер захирасига харид қилиши, ишлаб чиқариш ҳажмини квоталаш орқали чегаралаб туриши ёки талабни рағбатлантириши лозим бўлади. масалан, бозордаги ортиқча қишлоқ хўжалиги маҳсулотлари таклифини қисқартириш учун, ақш ҳукумати фермерлардан ортиқча маҳсулотни харид қилиб, мактаб болаларига бепул нонушта жорий этган. * qd qs p s d e pe q 0 qe ортиқча таклиф ҳажми pmin * 4. мувозанатли нархнинг ўрнатилишидан айрим тоифадаги истеъмолчилар ҳам, ишлаб чиқарувчилар ҳам манфаат кўради. мувозанатли нарх одатда истеъмолчиларнинг товар учун максимал таклиф қилиши мумкин бўлган нархдан қуйида жойлашганлиги сабабли, улар бундан маълум бир миқдорда ютуққа эга бўладилар ва бу ютуқ рmaxepe юзага тенг бўлади. qe pmax s pe e q d истеъмолчи ютуғи зонаси * мувозанатли нарх одатда айрим илғор фирмалар (маҳсулот таннархи арзон бўлган) товар учун таклиф қилиши мумкин бўлган минимал нархдан юқорида жойлашганлиги туфайли, улар бундан маълум ютуққа эга бўладилар. буни ишлаб чиқарувчи ютуғи деб атаймиз. pmin …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 38 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "талаб ва таклиф таҳлили асослари"

слайд 1 2-мавзу. талаб ва таклиф таҳлили асослари. бозор мувозанати, максимал ва минимал нархлар режа: 1. талаб тушунчаси, чизиғи, қонуни ва таъсир қилувчи омиллар. 2. таклиф тушунчаси, чизиғи, қонуни ва таъсир қилувчи омиллар. 3. бозор мувозанати. мувозанат нарх ва мувозанат маҳсулот миқдори. 4. максимал ва минимал нархлар. 1. ҳар қандай бозорда нарх, харидлар ва сотувлар ҳажми талаб ва таклифнинг ўзаро муносабати орқали ўрнатилади. буни қуйидаги жадвал орқали кўриб чиқамиз: гуручга бўлган талаб ва таклиф параметрлари: нарх, сўм/кг. талаб ҳажми (qd), тонна таклиф ҳажми (qs), тонна фарқи, тонна нархдаги ўзгариш 4000 220 160 60 ошади 6000 210 180 30 ошади 8000 200 200 - мувозанатда 14000 190 210 20 пасаяди * арзон нархларда талаб ҳажми таклиф ҳажмидан кўп бўлади: истеъмолчилар сотувчилар …

Этот файл содержит 38 стр. в формате PPT (5,0 МБ). Чтобы скачать "талаб ва таклиф таҳлили асослари", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: талаб ва таклиф таҳлили асослари PPT 38 стр. Бесплатная загрузка Telegram