markaziy osiyoning umumiy tavsifi turkiston, o`rta osiyo, markaziy osiyo haqida tushuncha

DOC 54,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1351062436_21217.doc markaziy osiyoning umumiy tavsifi turkiston, o`rta osiyo, markaziy osiyo haqida tushuncha markaziy osiyoning umumiy tavsifi turkiston, o`rta osiyo, markaziy osiyo haqida tushuncha reja: 1. turkiston, turon , o`rta osiyo atamalariga ta`rif. 2. markaziy osiyo tushunchasi, uning mohiyati va mazmuni. 3.markaziy osiyo hududidagi mustaqil davlatlarning maydoni , aholisining umumiy soni va chegaralari haqida. 4. markaziy osiyoning geografik o`rni haqida. turon, turkiston, turkiston gubernatorligi o`rta osiyo , markaziy osiyo kabi atamalarni uchratamiz. bunday nomlanishlar tarixiy yillar davomida o`z mazmunini topgan bo’lib, ularning birligi tabiiy – geografik o`lka sifatida qo`llanilsa, boshqa birlari siyosiy – ma`muriy atama hisoblanadi. haqiqatdan ham o`rganilayotgan makon o’z tarixiga ega. chunki, bu hududda- amudaryo, sirdaryo, zarafshon va murg`ob daryolari vodiylarida bizning asrimizgacha va keyingi davrlarda bir necha buyuk davlatlar bo`lgan. jumladan , baktriya, marg`iyona, xorazm, sug`diyona, buyuk amir temur imperiyasi, xiva, qo`qon xonliklari, buxoro amirligi va boshqalar, shuningdek , хvi-хvii asr boshlarigacha bu hudud bo`ylab osiyoni evropa bilan …

ib, o`rta osiyoning shimoliy – g`arbiy va qozog`istonning janubiy g`arbidagi tekislikdir. shimoliy -g`arbda kasbiy bo`yi botig`i, shimolda ural oldi bukilmasi va ural bilan chegaradosh, uni g`arbiy sibir tekisligidan kustanay soyligi ajratib turadi. sharqda markaziy qozog`iston va tiyanshanning shimoliy va janubiy etaklari, pomir tog`lari, janubda kopetdog` oldi bukilmasi, g`arbda kaspiy dengizi bilan chegaradosh. maydoni 1.5 mln km 2. turkiston turonning kunchiqar va kunbotar kengligi bo`yicha chamalanganda naq markazidir. beruniy qoshg`ariy, yassaviylar zamonidayoq ulug`bek va boburlar davrida ham turon so`zi bilan birga turonzamin va turkiston iboralari ishlatilgan. ko`pincha turkiston deganda butun turonni, turon deganda esa butun turkistonni anglashilgan. birinchi marta “turkiston” atamasi mamlakat ma`nosida 539- yili arab xalifaligi vakillari bu hududga kelmasdanoq fors mandalarida uchray boshlagan. ungacha yurtimiz turon deb atalgan. turkiston- xix asr va xx asr boshlarida sobiq o`rta osiyo va qozog`istonni shuningdek markaziy osiyoning turkiy xalqlar yashovchi qismini o`z ichiga olgan tarixiy geografik oblast bo`lgan. turkiston shartli ravishda g`arbiy yoki …

joylashgan. o`lkaning chegarasi juda murakkab. shuning uchun ham turli tadqiqotchilar uning chegaralari va umumiy maydonini turlicha belgilaydilar. jumladan n.l. korjenevskiy bo`yicha o`rta osiyoning maydoni 2mln, 213 ming km2 bo`lsa, i.s.shukenda 2mln 400ming km2 , a.i.kaminskiyda 2mln 500 ming km2 m.v.qoriyev bo`yicha 2 mln 687 ming km2 dir. bu albatta olimlarning o`lkaning shimoliy , janubiy , sharqiy va g`arbiy chekka nuqtalarini qayerdan olishliklari bilan bog`liqdir. ba`zi bir olimlar o`rta osiyoning geografik o`rnini belgilashda 4 ta sobiq ittifoqdosh respublika;larning hududini e`tirof etishadilar. hozirgi kunda o`rta osiyo tabiiy geografik o`lkasining chegaralari ko`pchilik tomoniodan ma`qullangan va o`quv adabiyotlarida aniq berilgan. o`lkaning eng shimoliy nuqtasi 38,8 gradus shimoliy kenglikda , ayritov yaqinida, bo`lgan safedkux tog` tizmasi bilan nishopur tog`lari tutashgan joyda – xarerud vodiysida (340 shimoliy kenglik) g`arbiy nuqtasi kaspiy dengizining mang`ishloq yarim orolidagi tupqarag`ay burnida (50,3 sharqiy uzunlik) va sharqiy nuqatasi savir tog`larining etagidagi qora irtish daryosi vodiysida (85,6 sharqiy uzunlik) jopylashgan. shimoldan janubga …

niyatlari, muommolari bir bo`lgan qozoq, o`zbek, qirg`iz, tojik, turkman, qaraqalpoq va boshqa halqlar yangi hayot qurishda va o`zaro hamkorlik qilishga kirishdilar. respublika raxbarlarining 1993 yil toshkent va ashqabotda bo`lib o`tgan yig`ilishida prezidentimiz i.a.karimov respublika nomlarini e`tirof etgan holda ularni umumlashtirib, “markaziy osiyo davlatlari” deb yurutilishini taklif etdi va bunga barcha raxbarlar rozilik bildirdilar. haqiqatdan ham ushbu zamindagi davlatlarni markaziy osiyo davlatlari deb nomlanishi ham iqtisodiy va ijtimoiy, ham tarixiy va siyosiy -ma`muriy jihatdan to`g`ri va asoslidir. (biroq markaziy osiyo deganda osiyodagi tabiiy- geografik o`lkani tushunmaslik kerak). shu jihatdan olgan holda, markaziy osiyo davlatlari atamasi hozirgi kunga kelib ko`pchilik tomonidan qo`llab quvvatlandi va ushbu nom ham fanga va siyosatga kirib bormoqda. shuni e`tiborga olganda o`quv rejasiga kiritilgan . o`rta osiyo mamlakatlarining iqtisodiy va siyosiy geografiyasi kursining nomini “markaziy osiyo davlatlarining iqtisodiy va siyosiy geografiyasi” deb atalishini maqsadga muvofiq va asosli deb o`ylaymiz. markaziy osiyo hududida 5 ta mustaqil respublikalar joylashgan bo’lib, …

bo`yicha 3- o`rinda turadi. turkmaniston. u markaziy osiyoning janubi, janubi- g`arbida joylashgan.mamlakat shimol, shimoli sharq va sharqdan o`zbekiston, shimoldan qozog`iston, janubdan afg`oniston va eron bilan chegaradosh. turkmanistonning g`arbiy chegarasi kaspiy dengizi bilan tutash. xududining maydoni 488,1 ming kv,km, aholisi 4,8 mln kishi. (1997) markaziy osiyo respublikalari ichida maydoni bo`yicha 2- , aholisi bo`yicha 4- o`rinda turadi. qirg`iziston respublikasi. resppublika mo ning sharqida (o`rta qismida) joylashgan bo`lib u shimol va shimoli-g`arbdan qozog`iston, g`arb va janubiy g`arbdan o`zbekiston, janubdan tojikiston, sharqdan- xitoy xalq respublikasi bilan chegaradosh. maydoni 198,5 ming kv.km, aholisi 4,6 mln kishi (1997_. markaziy osiyo respubliklalari orasida maydoni jihatdan 4-, aholi soni jihatdan 5- o`rinda turadi. o`zbekiston respublikasi markaziy osiyoning markaziy qismida, amudaryo va sirdaryo kabi yirik daryolar oralig`ida (katta qismi) joylashgan bo`lib, shimoli va shimoli- g`arbda qozog`iston, sharq va janubi- sharqda qirg`iziston va tojikiston, janubi va janubi- g`arbda afg`oniston va turkmaniston bilan chegaradosh. umumiy maydoni 448,9 ming kv.km, aholisi …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "markaziy osiyoning umumiy tavsifi turkiston, o`rta osiyo, markaziy osiyo haqida tushuncha"

1351062436_21217.doc markaziy osiyoning umumiy tavsifi turkiston, o`rta osiyo, markaziy osiyo haqida tushuncha markaziy osiyoning umumiy tavsifi turkiston, o`rta osiyo, markaziy osiyo haqida tushuncha reja: 1. turkiston, turon , o`rta osiyo atamalariga ta`rif. 2. markaziy osiyo tushunchasi, uning mohiyati va mazmuni. 3.markaziy osiyo hududidagi mustaqil davlatlarning maydoni , aholisining umumiy soni va chegaralari haqida. 4. markaziy osiyoning geografik o`rni haqida. turon, turkiston, turkiston gubernatorligi o`rta osiyo , markaziy osiyo kabi atamalarni uchratamiz. bunday nomlanishlar tarixiy yillar davomida o`z mazmunini topgan bo’lib, ularning birligi tabiiy – geografik o`lka sifatida qo`llanilsa, boshqa birlari siyosiy – ma`muriy atama hisoblanadi. haqiqatdan ham o`rganilayotgan makon ...

Формат DOC, 54,5 КБ. Чтобы скачать "markaziy osiyoning umumiy tavsifi turkiston, o`rta osiyo, markaziy osiyo haqida tushuncha", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: markaziy osiyoning umumiy tavsi… DOC Бесплатная загрузка Telegram