тоғ жинсларини қазиб олишга тайёрлаш усуллари

DOCX 5 pages 269.2 KB Free download

5 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 269.2 KB

File type DOCX

Pages 5

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 5

маъруза № 7. тоғ жинсини қазиб олишга тайёрлаш усуллари. механик усулда қазиб олишга тайёрлаш. дарснинг мақсади – очиқ кон ишларида тоғ жинсларини қазиб олишга тайёрлаш усуллари тўғрисида тушунчага эга бўлиш. механик усулда қазиб олишга тайёрлаш жараёнини ўрганиш ва ўзлаштириш. режа: 1. тоғ жинсларини қазиб олишга тайёрлаш усуллари. 1. механик усулда тайёрлаш. тоғ жинсларини қазиб олишга тайёрлаш усуллари. тоғ жинсларини қазиб олишга тайёрлаш кейинги ишлаб чиқариш жараёнлари, яъни кон массасини қазиш ва юклаш, ташиш, ағдарма ҳосил қилиш ва қайта ишлаш жараёнлари учун техник имконият ва қулай шароит яратиб бериш мақсадида амалга оширилади. тоғ жинсларини қазиб олиш тайёрлашнинг технологик ўрни (позицияси) бўйича уларни икки гуруҳга бўлиш мумкин: - механик ёки гидравлик усул билан олдиндан юмшатмасдан қазиб олишга тайёрлаш мумкин бўлган тоғ жинслари (тупроқ, суглинок, юмшоқ кўмир, шамол таъсирида тўла парчаланган метаморфик жинслар, мел, тупроқли рудалар); - олдиндан юмшатилиши зарур бўлган тоғ жинслари (тупроқли ва қум-тупроқли сланецлар, тупроқли ва оҳакли қумлар, темир рудалари, …

2 / 5

ш чуқурлиги эса 20 см ни ташкил этади. ер сиртини музлашдан ҳимоя қилиш учун теплоизоляцион материал сифатида мох, ёғоч қириндиси, минерал ваталар қўлланилади. музлаган тоғ жинсини эритиш. тоғ жинсларини эритиш пар, сув, чуқур ёки юзавий электриситгич электродлар ва юзани куйдириш ёрдамида амалга оширилади. чуқур электриситгичда электродлар бир-биридан 0,5–0,7 м масофада бўлган шпурларга музлаш чуқурлигигача жойлаштирилади. электр занжири эриган тоғ жинсида қисқа туташув ҳосил қилади ва унинг эриш жараёни пастдан юқорига қараб ҳосил бўлади. эритишга кетган электр энергия сарфи 1 м3 тоғ жинсига 8-10 квт с ни ташкил этади. юзавий электр иситгичда электрод метал сетка кўринишида эритиладиган участка юзасига ётқизилади. электр таъминоти юқори частотали генератор орқали амалга оширилади. пар билан эритишҳаво ҳарорати 0 дан паст бўлиб, бу ҳолат узоқ давом этадиган иқлим шароитларида музлаган тоғ жинсларида қўлланилади. пар билан эритишда ички диаметри 19-22 мм, узунлиги 1,5-3 м бўлган пўлат трубалар қўлланилади. бу трубалар шпурларга жойлаштирилади(шпурлар орасидаги масофа 2-2,5м) ёки скважиналар бурғуланиб, …

3 / 5

и тоғ жинсларини қазиб олишга тайёлашда турли хил юмшатувчи механик воситаларидан фойдаланилади: экскаватор чўмичи, тракторли юмшатгич ва махсус струглар. портлатиш усули билан юмшатишга қараганда механик усул билан юмшатишда юқори унумдорликка эришилади. бу усул тоғ жинси қаттиқлиги f=6 гача бўлган тоғ жинсларида арзон таннархга ишларнинг бехатар олиб борилишига эришилади. механик усулда юмшатишнинг энг кенг тарқалган усули бу-тракторли юмшатишдир. бунда гусеницали қувватли тракторларга 1-5 тагача юмшатувчи тишлар ўрнатилади. тоғ жинси қаттиқлиги ошган сайин юмшатувчи тишлар сони камаяди. ярим қояли ва катта ёриқли қояли тоғ жинсларида бир тишли юмшатгичлар, кам мустаҳкамликка эга бўлган тоғ жинсларида эса, кўп тишли юмшатгичлар (уларнинг унумдорлигини ошириш мақсадида) ишлатилади. ўткир тишларга бўлган кучланиш 250 кн гача етади. ҳаракат пайтида бу ўткир тишлар гидравлик система ёрдамида массивга 0,5 м чуқурликкача ботиши мумкин. тоғ жинсининг юмшатилувчанлиги юмшатгич тишларининг ботиш чуқурлиги билан аниқланади ва массивнинг ёриқлиги ҳамда тоғ жинси мустаҳкамлигига боғлиқ бўлади. 7.1.расм. тракторли юмшатгичнинг умумий кўриниши. 1 – юмшатгич тиши; …

4 / 5

сосий ёриқ йўналишига кўндаланг равишда юмшатилганда самарадорлик янада юқори бўлади. а б 7.3. расм. монолит (а) ва ёриқ (б) тоғ жинсларида юмшатгичнинг параллел ўтишдага бороздо қирқими. массивни юмшатиш юмшатгичнинг параллел узун юриши орқали амалга оширилади. узун юришлар орасидаги масофа белгиланган бўлаклик ва юмшатишнинг самарадор чуқурлигини таъминлаш шарти бўйича ҳисобланади. бунда юмшатишнинг самарадор чуқурлиги, тишнинг ботиш чуқурлигидан кам бўлади. чуқурлигини ошириш ва кон массасининг бўлаклигини таъминлаш мақсадида қўшимча кесишган юришлар қўлланилади. ўта зич тоғ жинсларида юмшатгичнинг меҳнат унумдорлиги- юмшатиладиган участка узунлиги 100-300 м бўлганда 1000-1500 м3/соатгача етиши мумкин. юмшатиладиган учаска узунлиги 100-300м гача бўлиши мумкин. юмшатилган тоғ жинслари бульдозерлар билан штабелланади(тўпланади). тўпланган тоғ жинслари юкловчи машиналар ёки экскаваторлар билан транспорт воситаларига юкланади. назорат саволлари: 1. тоғ жинсларини қазиб олишга тайёрлашнинг қандай усуллари мавжуд? 1. музлашдан ҳимоя қилиш ва музлаган тоғ жинсини эритиш жараёнини изоҳлаб беринг.. 1. механик услуда қазиб олишга тайёрлаш жараёнида қўлланиладиган жиҳозлар ва уларнинг ишлаш принципи тўғрисида тушунча беринг. …

5 / 5

тоғ жинсларини қазиб олишга тайёрлаш усуллари - Page 5

Want to read more?

Download all 5 pages for free via Telegram.

Download full file

About "тоғ жинсларини қазиб олишга тайёрлаш усуллари"

маъруза № 7. тоғ жинсини қазиб олишга тайёрлаш усуллари. механик усулда қазиб олишга тайёрлаш. дарснинг мақсади – очиқ кон ишларида тоғ жинсларини қазиб олишга тайёрлаш усуллари тўғрисида тушунчага эга бўлиш. механик усулда қазиб олишга тайёрлаш жараёнини ўрганиш ва ўзлаштириш. режа: 1. тоғ жинсларини қазиб олишга тайёрлаш усуллари. 1. механик усулда тайёрлаш. тоғ жинсларини қазиб олишга тайёрлаш усуллари. тоғ жинсларини қазиб олишга тайёрлаш кейинги ишлаб чиқариш жараёнлари, яъни кон массасини қазиш ва юклаш, ташиш, ағдарма ҳосил қилиш ва қайта ишлаш жараёнлари учун техник имконият ва қулай шароит яратиб бериш мақсадида амалга оширилади. тоғ жинсларини қазиб олиш тайёрлашнинг технологик ўрни (позицияси) бўйича уларни икки гуруҳга бўлиш мумкин: - механик ёки гидравлик усул билан олдиндан ю...

This file contains 5 pages in DOCX format (269.2 KB). To download "тоғ жинсларини қазиб олишга тайёрлаш усуллари", click the Telegram button on the left.

Tags: тоғ жинсларини қазиб олишга тай… DOCX 5 pages Free download Telegram