жанубий америка материгининг табиий географик ўлкалари

DOC 87,5 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1350711368_18287.doc жанубий америка материгининг табиий географик ўлкалари www.arxiv.uz жанубий америка материгининг табиий географик ўлкалари режа: 1. лъянос-ориноко. 2. гвиана тоғлиги 3. амазония. 4. бразилия ясси тоғлиги. 5. ички тексиликлар. 6. кордилъера олди. 7. шимолий анд. 8. марказий анд. 9.субтропик анд ва патагония анд тоғлари. лъянос ориноко. ориноко дарёсининг сўл қирғоғи бўйлаб кетган ва анд тоғлари, гвиана тоғлиги ҳамда гуавpяре дарёси орасида жойлашган текисликдан иборат худуд лъянос-ориноко дейилади. лъяноснинг субэкваториал географик кенгликларда жойлашганлиги ёзги нам экваториал ҳавонинг қишки қуруқ тропик ҳаво билан алмашиниши, саванна типидаги ўсимликлар ҳамда қизил тупроқларнинг кенг тарқалганлиги, бутун табиат ривожланиш ритмидаги мавсумийликни белгилаб берувчи омилдир. лъянос-ориноко жануби ғарбидан шимоли- шарққа томон тахминан 1000 км га чўзилган. табийки, бундай масофада давом этган худуд ландшафтнинг бошқа компонентларида ҳам тафовут бўлади. юқори лъяносда қурғоқчил фасл янада кескин ва узоқ давом этади, ёмғирли давр эса қисқаради. лъяносни шарқдан ориноко дарёси ўраб туради. ориноко жанубий американинг узунлигига кўра (2500 км) тўртинчи, хавзаси …

рида бўлиниб - бўлиниб кетган ва энг сўнги тектоник харакатлар натижасида кўтарилган. дарёлар чўкинди жинслар қатламида ўзан хосил қилган бўлиб, қаттиқ жинсларни чуқур ўйиб туша олмаган ва шу сабабли шаршаралар ҳамда остона тошларнинг ғоят кўплиги билан ажралиб туради. тоғликнинг кўп қисми субэкваториал муссон ўрмонлари зонасида жойлашган; тупроқ — ўсимлик қопламининг тақсимланишига ёнбағирлар экспозицияси ва литологиясининг роли жуда каттадир. тоғликнинг марказий қисми океандан узоқда ва бирмунча юқори географик кенгликда жойлашган. бу ерда қумлоқ қопламлар колдигиқ жуда яхши сақланиб қолган, қурғоқчил ва намгарчил даврлар бирмунча яхши ривожланган, ландшафтларнинг экспозицияга боғлиқ эканлигини яққол кўзга ташланиб туради. тоғликнинг жанубий чеккаси ғоят ўзига хосдир: бу ерда кристалли негиз устида жойлашган ва эрозия таoсиридан омон колган қум тошлар кенг тарқалган. улар бўйламасига давом этган тик деворли тепаси ясси грядалар сатхидан 2200 — 2300 метр жанубий тик ён бағри 1500 м бўлган съерра пакараима тоғ тизмаси (ёки съерра — парима тоғ тизмаси) ёки тоғликнинг энг юксак қисмидаги …

ар апрелдан июнгача, яoни шимолий ярим шар ёзининг бошида, унг қирғоқлар эса декабрдан то февралгача тўлиб оқади. худди шу даврларда маранpон пасттекислигида ва юқори амазонкада тошқинлар юз беради. табиийки, амазонияда ҳам сувда, ҳам қуруқликда яшовчи ва судралувчи хайвонлар: дарахт бақалари, “жонли лианалар” яoни илонлар, тошбақа ва калтакесаклар нихоятда кўпдир. дарёларда кайман ва майда йиртқич балиқлар — пиранpя (дарё одамхўри), жуда катта (5 м гача) арапаима ва 2000 га яқин бошқа хил балиқлар тўлиб тошиб ётибди. қушлар ҳам кўп: йирик йиртқич қушлардан тортиб, оғирлиги икки- куч грамм келадиган калибригача учрайди. хашорат ва ўргамчикларнинг минглаб тури; улар ғарбий амазонияда оғир хаёт шароитини янада мушкуллаштиради. ғарбий амазония ер шаридаги инсон томонидан энг суст ўзлаштирилган областлардан биридир. шарқий амазония—ғарбий амазония билан бир хил географик кенгликда жойлашган, унинг харорати хаттто бирмунча юқорироқ (26—280 с) ғарбий амазониядаги каби йил бўйи бир меoёрда туради. бироқ шарқий амазония релъефи у қадар бир хил эмас; ёғинлар режимида қурғоқчил дарё …

ҳамда пампа текисликлардан ғарбдадир. баланд тоғ ва ўрмон билан қопланган тоғ тизмалари бу ерда жуда кенг чала чўл чўкмалар билан алмашиниб келади. ландшафтларнинг умумий хусусияти худуднинг релъефи, иқлими, ўсимликлари ва хўжалик жихатидан фойдаланишидаги кескин тафовутлардан иборатдир. релъефнинг умумий манзараси баланд текисликлар хосил қилади: бу текисликлар устида ўртача баландлиги 2500—4000 м келадиган, ён бағирлари тик тушган массивлар мавжуд. масивлар хар хил йўл билан хосил бўлган. уларнинг баoзилари, масалан, пампа съерралари кембрийдан олдинги қадимги структураларнинг палахсаларидир. кордилъера олди палеозой харакатларида вужудга келган. шарқий кордилъера эса блоклардаан иборат. бироқ бу массивларнинг ҳаммаси узоқ вақт емирилган ва яссиланган, анд тоғларидаги тектоник харакатлар- кўтарилиш ва чўкиш, ёрилиш, дарз кетиш ва хатто вулканлар таoсирида бўлган меридианал узилмалар тоғ массивларини қирралари силлиқланган, платосимон ва ёнбағирлари тик, камбар тоғ тизмаларига айлантирилган. тоғ тизмалари уларни ажратиб турган бўйлама чўкмалардан 1600—2000 м баландга бўй чўзиб туради: бўйлама чўкмалар ёки тор, чўзиқ водийлар валpесдан, ё бўлмаса бир томони очиқ кенг болpсонлардан …

лиана ва эпифитларнинг жуда кўплиги тропик типдаги ўрмонларнинг эслатса, дағал баргли доимий яшил дарахт ва буталарнинг мавжудлиги субтропик ўрмон типини эслатади. 2500 м дан юқорида тоғ ўтлок дашти бошланади, жануби — ғарбдаги текисликлар асосан шўр бўз тупроқли чала чўлдан иборат. чала чўлнинг сийрак ўтлоклари ва бутазонларида қўй ва эчкилар боқилади. ўлканинг катта территорияси шўрхоклар, шўр кўллар, шўр ботқоқликлар, мустахкамланган ва сочилма қумлар билан банд. шимолий анд тоғлари - венесуэлла, колумбия ва эквадор анд тоғлари орографик планига ва қисман орогеник жараёнлар характерига кўра турличадир. уларнинг умумий хусусияти намгарчил иқлимли экватор ёни географик кенгликларда жойлашганлиги бўлиб, бу иқлим шимолга ва жануби ғарбга томон тобора қурғоқчил субэкваториал иқлимга айлана боради. шимолий анд тоғларида бутун анд системасига нисбатан ҳам тинч океангга ва шарқдаги текисликларга қараган ёнбағирлар ландшафти орасидаги тафовут кам пезилади. шимолий анд тоғларининг кўп қисмида ягона баландлик минтақалари спектри сақланиб туради. шимолий анд тоғларининг этаклари яқинида катта територияларини қирғоқ аккумуляция пастекисликлари ишғол қилган. …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"жанубий америка материгининг табиий географик ўлкалари" haqida

1350711368_18287.doc жанубий америка материгининг табиий географик ўлкалари www.arxiv.uz жанубий америка материгининг табиий географик ўлкалари режа: 1. лъянос-ориноко. 2. гвиана тоғлиги 3. амазония. 4. бразилия ясси тоғлиги. 5. ички тексиликлар. 6. кордилъера олди. 7. шимолий анд. 8. марказий анд. 9.субтропик анд ва патагония анд тоғлари. лъянос ориноко. ориноко дарёсининг сўл қирғоғи бўйлаб кетган ва анд тоғлари, гвиана тоғлиги ҳамда гуавpяре дарёси орасида жойлашган текисликдан иборат худуд лъянос-ориноко дейилади. лъяноснинг субэкваториал географик кенгликларда жойлашганлиги ёзги нам экваториал ҳавонинг қишки қуруқ тропик ҳаво билан алмашиниши, саванна типидаги ўсимликлар ҳамда қизил тупроқларнинг кенг тарқалганлиги, бутун табиат ривожланиш ритмидаги мавсумийликни белгилаб берувчи омил...

DOC format, 87,5 KB. "жанубий америка материгининг табиий географик ўлкалари"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: жанубий америка материгининг та… DOC Bepul yuklash Telegram