biogen aminlar va ularning vazifalari

DOCX 5 стр. 71,3 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 5
амалий машғулот №27: биоген аминларнинг вазифалари. аммиакни ҳосил бўлиши ва зарарсизлантириш йўллари. алоҳида аминокислотапар алмашинуви. назарий қисм аминокислоталарнинг декарбоксилланиши аминокислоталар карбоксил гурухининг со2 кўринишида ажралиш жараёнига декарбоксилланиш дейилади. ушбу жараён натижасида хосил бўладиган махсулотлар биоген аминлар деб аталиб, кўпгина физиологик таъсир кўрсатади. биоген аминларни хосил бўлиши ва зарарсизлантирилиши. тўқималарда қуйидаги аминокислоталар ва уларнинг унумлари декарбоксилланишга учрайди: тирозин, триптофан, 5-окситриптофан, валин, серин, гистидин, глутамат ва гамма-оксиглутамат, 3,4-оксифенилаланин, цистеин, аргинин, орнитин, с-аденозилметионин ва альфа-аминомалонат. аминокислоталарнинг декарбоксилланиш реакциялари қайтмас реакциялардир; уларни махсус ферментлар декарбоксилазалар катализлайди, коферменти трансаминазалар сингари, пиридоксальфосфатдир (пф). тирик организмларда аминокислоталар декарбоксилланишининг тўртта тури топилган: 1. альфа-декарбоксилланиш - хайвон тўқималарига хосдир. бунда альфа-углерод атомига яқин жойлашган карбоксил гурух ажралиб чиқади. реакция махсулотлари со2 ва биоген аминлардир. 2. омего-декарбоксилланиш - микроорганизмларга хосдир. масалан, бу йўл билан аспарагинат кислотадан альфа-аланин хосил бўлади: 3. трансаминланиш реакцияси билан боғлиқ бўлган декарбоксилланиш. ушбу реакцияда дастлабки аминокислотага мувофиқ янги аминокислота ва альдегит хосил бўлади. 4. иккита молекулани …
2 / 5
рлар ўтказувчанлигини кучайтиради; · бош мияда капиллярларни кенгайтиради ва қондан суюқлик чиқиши калла ички босими кўтарилишига ва бош оғриги пайдо бўлишига олиб келади; · ўпка силлиқ мускулларини қисқартиради, натижада бирдан нафас қисиб қолиши ва бўғилиш тариқасида намоён бўлади; · меъда шираси ва сўлак ажралишини кучайтиради. аллергик реакция содир бўлишида биоген омиллар ахамияти. антигистамин дори-дармонлар. организмга баъзи антиген моддалар (оқсил табиатли, полисахаридли антигенлар, бир қанча дорилар) тушганда организмнинг сенсибилизациялашган холати (дархол юзага чиқадиган турдаги ўта сезувчанлик холати) ривожланади. ўша антигеннинг ўзи бир неча минут давомида организмга яна тушадиган бўлса, бу – гистамин шокининг деярли аниқ нусхасидан иборат бўлган ўткир реакция бошланишига олиб келади (анафилактик ва аллергик реакциялар). бу реакциялар механизми семиз хужайралардаги гистамин ажралиб чиқишини ўз ичига олади, бу хужайралардан гистамин уларнинг юзасида антиген-антитана таъсири юзага келиши натижасида ажралиб чиқади. ушбу реакцияларни олдини олиш ва даволашда антигистамин препаратларидан фойдаланилади: санорин, пипольфен, димедрол, глюкокортикоидлар ва бошқалар. серотонин хосил бўлиши ва ахамияти. серотонин …
3 / 5
қисмида барча синапсларнинг тахминан ярмида медиатор тариқасида хизмат қилади. ушбу медиаторлар нейронларда тормозланиш жараёнларига сабаб бўлади, холбуки бошқа медиаторлар хам кузатувчи, хам тормозловчи ролини бажаради. биоген аминларнинг зарарсизлантириш. биоген аминларнинг тўпланиб қолиши физиологик жараёнларга таъсир этиб, организмда салбий ўзгаришларга олиб келиши мумкин. аммо орган ва тўқималарда уларни зарарсизлантирувчи махсус механизм мавжуддир. биоген аминлар оксидланиш йўли билан дезаминланиб зарарсизланади, натижада альдегидлар ва аммиак ажралиб чиқади. ушбу реакцияларни катализловчи ферментлар моноамино- (мао) ва диаминооксидеза (дао) деб аталади. мао нинг коферменти бўлиб фад, дао – пиридоксальфосфат хизмат қилади. мао – митохондрияларда, дао – эса цитоплазмада жойлашган. мао бирламчи, иккиламчи ва учламчи амиинларни, дао – гистамин, путресцин, кадаверин ва қисман алифатик аминларни зарарсизлантиради. хосил бўлган альдегидлар альдегиддегидрогеназа таъсирида органик кислоталаргача оксидланади. айниқса моноаминларнинг оксидланиш йўли билан дезаминланиши батафсил ўрганилган. бу ферментатив жараён қайтмас бўлиб, иккита босқичда боради. сўнгра хосил бўлган водородпероксид каталаза таъсирида сув ва кислородга парчаланади. аммиакнинг зарарсизлантириш йўллари организмда аммиак қуидаги жараёнларда …
4 / 5
зғалиши кузатилади: одамнинг хадеб қусавериши, бехаловат бўлиб, ўзидан кетиб қолиши. аммиак зарарсизланишининг бир неча йўллари мавжуддир: 1. органик кислоталарнинг аммонийли тузларини хосил қилиш 2. аминокислоталар амидларини хосил бўлиши; 3. қайтарилишли аминирланиш (трансреаминирование); 4. креатинин синтези 5. сийдикчилни (мочевина) хосил бўлиши; 6. аммоний тузларини хосил қилиш. органик кислоталарнинг аммоний тузларини хосил қилиш (аммоний цитрат, аммоний оксалат, аммоний фумарат). аспарагин ва глутамин кислоталари амидларини хосил қилиш. улар асосан аммиакни траспорт шакллари хисобланади. бунда аспарагин ва глутамин кислоталарига аспарагинсинтаза, глутаминсинтаза ферментлари ва атф иштирокида биринчи углерод атомига аммиак қўшилади. л-аспартат + атф + нх3 ---------л-аспарагин + амф + н3ро4 л-глутамат + атф + нх3 ---------л-глутамин + амф + н3ро4 бу реакциялар айниқса жигар ва буйракда фаолдир. аммоний тузларни хосил қилиш. буйрак тўқимасида аспарагин ва глутамин аспарагиназа ва глутаминаза ферментлари иштирокида парчаланадилар. ажралиб чиққан аммиак аммоний тузларини хосил қилишда иштирок этади. л-аспаргин + н2о ---------л-аспартат + нн3 л-глутамин + н2о ---------л-глутамат + нн3 нх3 …
5 / 5
кечади 2-чи босқичда гуанидинацетатни метилланиши кузатилади, метил гурухи донори бўлиб с-аденозилметионин қатнашади, жигар ва ошқозон ости безида кечади. хосил бўлган креатин қон орқали мушакларга боради, атф ва креатинфосфокиназа ферменти таъсирида фосфорилланади ва креатинфосфатни хосил қилади. бу модда мушакларда энергетик вазифани ўтайди ва дефосфорилланиши натижасида креатининни хосил қилади. тахминан, организмдаги 2% креатин креатининга айланади. мушакларда креатин миқдори 25-55 г/кг, юрак тўқимасида – 15-30 г/кг, мия тўқимасида – 10-15 г/кг тенг. сийдик орқали креатин фақат болаларда чиқади; креатинин 1 суткада 4,4-17,6 ммоль катталарда ажралади. тана мушаклари массаси билан креатининни ажралиши орасида боғланиш мавжуд. агар сийдик орқали креатин ажралса мушак дистрофиясидан далолат беради. бунда мушакларда креатинфосфокиназа ферменти фаоллиги сусаиб кетади. аммиакнинг асосий қисми, тахминат 85%, жигарда сийдикчил синтези орқали захарсизлантирилади. бу циклик жараён бўлиб орнитин цикли деб аталади. бу жараён 3 босқичдан иборат бўлиб, биринчи босқичида глутаминнинг амминий гурухини карбонат ангидриди ва 2 атф иштирокида карбамоилфосфатсинтаза ферменти таъсирида карбомоил фосфат синтезланади. бу ферментнинг …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 5 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "biogen aminlar va ularning vazifalari"

амалий машғулот №27: биоген аминларнинг вазифалари. аммиакни ҳосил бўлиши ва зарарсизлантириш йўллари. алоҳида аминокислотапар алмашинуви. назарий қисм аминокислоталарнинг декарбоксилланиши аминокислоталар карбоксил гурухининг со2 кўринишида ажралиш жараёнига декарбоксилланиш дейилади. ушбу жараён натижасида хосил бўладиган махсулотлар биоген аминлар деб аталиб, кўпгина физиологик таъсир кўрсатади. биоген аминларни хосил бўлиши ва зарарсизлантирилиши. тўқималарда қуйидаги аминокислоталар ва уларнинг унумлари декарбоксилланишга учрайди: тирозин, триптофан, 5-окситриптофан, валин, серин, гистидин, глутамат ва гамма-оксиглутамат, 3,4-оксифенилаланин, цистеин, аргинин, орнитин, с-аденозилметионин ва альфа-аминомалонат. аминокислоталарнинг декарбоксилланиш реакциялари қайтмас реакциялардир; ула...

Этот файл содержит 5 стр. в формате DOCX (71,3 КБ). Чтобы скачать "biogen aminlar va ularning vazifalari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: biogen aminlar va ularning vazi… DOCX 5 стр. Бесплатная загрузка Telegram