осиёнинг табиат зоналари ( экваториал минтака табиат зоналари, субэкваториал минтака табиат зоналари)

DOC 90.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1350548824_16457.doc осиёнинг табиат зоналари www.arxiv.uz oсиёнинг табиат зоналари р е ж а : 1.экваториал минтақа табиат зоналари. 2.субэкваториал минтақа табиат зоналари. 3.тропик минтақа табиат зоналари. 4.субтропик минтақа табиат зоналари. 5.мўътадил минтақа табиат зоналари. евросиё жанубидан шимолга томон экваториал субэкваториал, тропик, субтропик, мўьтадил ҳамда субарктикуа минтақларнинг географик зоналари жойлашган. бу зоналар материкнинг океанлар бўйидаги намгарчил чеккаларида турли ўрмонлар зоналардан ичик, қисимда эса дашт, чала чўл ва чўллардан иборат. осиё географик зоналарининг кенглик бўйлаб йўналишини олд осиё тоғликларидаги ҳамда марказий осиёдаги котловиналар анча мураккаблаштириб юборади. ана шу сабабли материкнинг ички қисмидаги зоналар узун чўзилган полослар шаклида эмас, балки тоғликлар қиёфаси ҳамда орографиясига мос равишда марказий қисимда чўллар аниқ намоён бўлган чўзиқроқ айлана шаклида жойлашган .тоғли ва ясси тоғликларнинг баланд тоглик чекка қисмларида намликнинг ошиши муносабати билан чўллар чала чўллар хамда олд осиёнинг ўзига хос бутазорли даштлари билан алмашинади. бу даштлар жанубий россия даштларидан ҳам, монголия даштларидан ҳам аниқ фарқ қилади. осиёнинг тропик …

ференциацияси катта эмас. аксинча ҳимолай ва сичуань альпи тоғларининг ҳиндихитойдаги тоғ тизмаларининг шамолга рўпара ён бағирларида минтақалар сони анча кўп. шундай қилиб баландлик минтақалари структурасига бир томондан тоғларнинг қандай географик кенгликлардан жойлашганлиги эмас, балки уларнинг секторал ўрни ҳам иккинчи томондан ён бағирлар экспозицияси ҳам таьсир кўрсатар экан. тоғли мамлакат қанчалик қуйи гегорафик кенгликларда жойлашган. қанчалик баланд ва намгарчилик бўлса унда баландлик минтақалари шунчалик тўлиқ типга кирган минтақаларга эга бўлади. баландлик минтақалари кўп бўлган жойларга хималай тоғларининг жанубий ён бағирлари улар кам бўлган жойларга эса хималай тоғларининг шимолий ён бағирлари билан кунглун тоғ бағирлари мисол бўлади. экваториал минтақа. экваториал ўрмонлар зонаси деярли бутун малайя архепеларини филиппин оролларининг жанубий ярмини селон оролининг жанубий ярмини ва малакка ярим оролини ишғол қилган. бу зона экваториал иқлим минтақсига деярли тўғри келади ва радиясия баланси билан намлик миқдорлари ҳам шу минтақаларда ичади. йиллик ёғин миқдори кўп бўлган ҳолда буғланиш имконияти кам тоғларда 500 ммдан 750 мм …

альмалардан саго, кареота, шакарпальма, арек яъни бетель, ротинг пальма - лиана ва бошқа пальмалар фикуслар дарахатсимон папнотиклар баҳайбат расамалар жанубий шарқий осиё учун эндемик бўлган қўшқаноқ мевалилар ва бошқалар ажраб туради. ўрмон таги ўсимликлар ва ўт қоплами ривожланмаган. бу зонанинг ҳайвонот дунёси ҳам турларга бой ҳамда келиб чиқиши жихатдан қадимийдир. ҳайвонот дунёсида макакалар билан ингичка таналилар одамсимон майманлардан орангутан, йиртқичлардан йўлбарс, офтоб айиғи, тоқтуёқлилардан ёпиқчалик тупайлар характерлидир. ёввойи филлар камдан - кам бўлса учраб туради. судралувчилар, қушлар ва ҳашоратлар ғоят кўпдир. табиий ландшафтлар аҳоли зичлиги бўлганлиги сабабли калимантан (бронео) ва суматра оролларида яхшироқ сақланиб қолган. ява ва мадура оролларида ер кам бўлганлиги туфайли ботқоқларни қуритиш ва ён бағирларни ўзгартириш натижасида табиий ландшафтлар анча ўзгаради. субэкваторлар минтақасида ёнғинларнинг мавсумий тушиши ва территорияда нотекис тақсимланганлиги, шунингдек, йил давомидаги температураси фарқларининг катталиги натижасида ҳиндистон, ҳиндихитой текисликларида ва филиппин оролларининг шимолий ярмида субэкваториал ўрмонлари, шунингдек саванналар, сийрак ўрмон ҳамда бутазорлар ландшафтлари ривожалданди. домий нам …

ча тоғли районлар ёғин миқдорининг кўпайиши ва буғланишнинг камайиши тоғ ўрмонларининг ривожланишига сабаб бўлган. бундай ўрмонларда доимий яшил ўсимлик турлари кўпчиликни ташкил этади. муссон аралаш ўрмонлар ва саванналар ландшафтлари бир-биридан фарқ қилишларига қарамасдан бу ландшафт типлари баьзи бир умумий белгиларига ҳам эгадир. муссон ўрмонларида бу ўрмонлар қалинлигининг қандайлигидан қаттий назар ўт қоплами устунлик қилади. саванналарда эса ёзги муссон даврида яшил қурғоқчил давирлар сариқ тусдаги ўт қоплами асосий фонни ташкил қилади. муссон ўрмонларида ҳам саванналарда ҳам дарахт ва буталар тури бир хил. бу ўрмонларда пальмалар, сал, тик, сандал дарахтлари, акация, мимоза, ўтлардан турли хил бошоқлилар характерлидир. тупроқлар қоплами қизил жигарранг-қизил ва қизил қўнғир тупроқлар энг кенг тарқалган. тоғларнинг нисбатан намгарчил ён бағирларида экваториал минтақанинг латерит тупроқларига ўхшаш подзоллашга латерит тупроқлар таркиб топган. йил давомида намгарчи бир текис бўлиб турадиган нам экваториал ўрмонлар зонасидан фарқ қилиб муссон ўрмонлари ва саванна зоналарида юқорида айтиб ўтилгандек ёғинлар мавсуми бўлади, йиллик оқим эса жуда ўзгарувчандир. …

р кўпчиликни ташкил этувчи кўп қаватли қалин ўрмонлар билан қопланиб ётади. баландлик минтақалари ҳималай тоғларининг сернам ва баландлигининг ўрта ҳисобда 6000 м гача бўлган жанубий ён бағирларида бошқа жойлардагига қараганда яққол намоён бўлган. тоғ этакларини қоплаб ётган нам субэкваториал ўрмонлардан юқорида тоғ суптропик ва бореал типлардаги нам севар ўрмонлар тарқалган, ундан баландда эса субальп ҳамда алпь ўтлоқлари ўсиб ётади ва абадий муз ва қорлар минтақаси бошланади. қадимдан деҳқончилик ривожланган районларда муссон аралаш ўрмонлари ўрнида катта майдонларда антропоген саванналар вужудга келган. ўрмонларнинг тугатилиши оқим режими ҳамда тупроқ қопламини ҳарактерининг ўзгаришига сабаб бўлган. бир вақтлар нам ўрмонлар билан қопланиб ётган ганг-брахмапутра делтасида ҳозирги вақтда боғ парк ландшафтлари хукмрондир. баьзи бир жойларда табиий ландшафт қиёфасини кишиларнинг кўп асрлик меҳнат фаолияти шу қадар ўзгартириб юборганки ҳозирги вақтда илгариги табиий зоналар чегарасини тасаввур қилиш жуда моҳол. тропик минтақа. тхар чўлидан бошлаб эрон тоғлигининг жанубий қисми арабистон орқали қизил денгизгача тропик чўл ва чала чўл зоналари …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "осиёнинг табиат зоналари ( экваториал минтака табиат зоналари, субэкваториал минтака табиат зоналари)"

1350548824_16457.doc осиёнинг табиат зоналари www.arxiv.uz oсиёнинг табиат зоналари р е ж а : 1.экваториал минтақа табиат зоналари. 2.субэкваториал минтақа табиат зоналари. 3.тропик минтақа табиат зоналари. 4.субтропик минтақа табиат зоналари. 5.мўътадил минтақа табиат зоналари. евросиё жанубидан шимолга томон экваториал субэкваториал, тропик, субтропик, мўьтадил ҳамда субарктикуа минтақларнинг географик зоналари жойлашган. бу зоналар материкнинг океанлар бўйидаги намгарчил чеккаларида турли ўрмонлар зоналардан ичик, қисимда эса дашт, чала чўл ва чўллардан иборат. осиё географик зоналарининг кенглик бўйлаб йўналишини олд осиё тоғликларидаги ҳамда марказий осиёдаги котловиналар анча мураккаблаштириб юборади. ана шу сабабли материкнинг ички қисмидаги зоналар узун чўзилган полослар шаклида эм...

DOC format, 90.0 KB. To download "осиёнинг табиат зоналари ( экваториал минтака табиат зоналари, субэкваториал минтака табиат зоналари)", click the Telegram button on the left.

Tags: осиёнинг табиат зоналари ( эква… DOC Free download Telegram