географик билимларнинг тараққиёти

PPTX 393,9 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1
1541580963_68144.pptx /docprops/thumbnail.jpeg слайд 1 географик билимларнинг тараққиёти укитиш процессида укувчиларнинг географик билимлари доимий равишда таракдий этиб боради. аввало укувчиларнинг илгаридан мавжуд булган тасаввурлари ва тушунчалари бойиб боради. тасаввурлар тобора яккол ва аниқ буда бориб, янги тафсилотлар билан бойийди. шу билан бир вактда территориал тасаввурлар, объектларнинг картадаги холати, уларнинг шакли ва катталиги ойдинлашади. масалан, география ук.итишнинг дастлабки пайтларида европа киеми тундрасининг табиати тугрисида укувчиларнинг тасаввури жуда юзаки ва кам булади; уларнинг тасаввурида тундранинг атиги бир образи булади, бунинг устига бу образ етарли даражада аниқ булмайди, чунки укувчилар тундра табиатининг тафсилотларини тасаввур кила олмайдилар. тундранинг чегараларини хам у к.адар якол тасаввур этмайдилар. укувчилар укиш процессида тундранинг бир канча усимликлари билан, уларнинг хоссалари ва яккол куриниши билан, тундранинг микрорельефи ва тупроклари билан танишадилар, бунинг натижасида тундра тугрисидаги уларнинг тасаввурлари бойийди. бундан ташкари, укувчиларнинг онгида тундранинг биргина образи эмас, бир неча образи хосил булади, шу билан бирга бу образлардан хар бири якколрок. ва аникрок …
2
г волга дарёсига нисбатап географик холатини, самара ёйини ва бутун волгабуйи кирларини куз олдига келтира оладилар, шунингдеқ бу тогларнинг абсолют баландлигини аниклай биладилар. уқувчилар жигули тогларини утмасдан олдин баландлиги тахминан шунча келадиган бошка кирлар билан (донец кряжи ва бокщалар) хамда бир канча баланд тоглар билан танишиб чикдилар. укувчиларнинг онгида жигули торларининг баландлиги намоён булади (жигули тоглари бошка баландликларга караганда баландроқ, торлардан эса пастрок.). дарсликдаги фоторасмдан укувчилар дарёни, дарс кирроқ-ларидаги урмонли тогларни, жигулевск шахрини ва олдинда электр симлари мачталарини курадилар. бу манзара урганилаётган район тугрисида, унинг рельефи, жигули торларининг жойлашиши ва бу тогларнинг волга дарёсига нисбатан баландлиги тугрисида умумий тасаввур беради. барча ана шу хилма – хил идрок ва тасаввурлар асосида жигули торларининг образи яратилади; бу образ укувчилар онгида картадаги муайян жой билан борланади. шундай образни ташкил киладиган предметлар ва ходисалар тугрисида уқувчиларнинг умумий тасаввурлари к.анчалик куп булса, хусусий географик тасаввурлар улар онгида канчалик куп урнашган булса (укувчилар урганиладиган объектни ана …
3
фарк килишига жалб килади. укитувчи карта асосида объектнинг географик урнини, шакли ва катталигини капдай килиб аниклашни, карталардан олинган маълумотларни расмда курган ва текстда кайд қилинган маълумотлар билан кандай таккослаш кераклигини тушунтириб беради. ана шундай килингандагина укувчиларда бу объект тугрисида укитувчининг сузлари асосида хосил килинган идрок билан карта ва расмлар асосида хосил килинган идрок тугри мужассамлашади. тушунчаларнинг хосил булиши тушунчалар, абстракт тафаккурнинг бир формаси хисобла-ниб ва предметлар хамда ходисаларнинг мохиятини ифода этиб, тасаввурлар билан чамбарчас борликдир. курсатмали моментлар предметлар ва ходисалар тугрисидаги тасаввурлар шаклида, шунингдек тафаккур этилувчи сузлар ва схемалар куринишида фикрлаш процессига киради. масалан, уқувчилар тор тизмаси узунасига чузилган тогларнинг бир группаси эканлигини тушунганларидан кейин улар онгида тор тизмаларининг бир канча образлари пайдо булади ва бу тог тизмаларини табиий карталардаги к.орамтир чизиклар шаклида тасаввур этадилар. умумий тушунчалар идрок килиш процессида бошланади ва тасаввурлар хосил булиши билан бирга хамда ана шу тасаввурлар асосида таркиб топади. укувчилар предметлар хамда ходисаларни идрок этар …
4
ун ухшаш булган мухим аломатлар умумлаштирилади ва тоглар тугрисидаги умумий тушунча синтезлашади. укитувчи идрок ва фикрлаш процессини бошкариш билан укувчиларнинг эътиборини мухим аломатларга каратади, объектларни тугри идрок килишга ургатади; укитувчи материални баён этаётган вактда янги тушунчаларни илгари хосил килинган тушунчалар билан таккослаш воситасида мухим аломатларни кайд килиб утади. умумий тушунчаларнинг хосил булишида предметлар хамда ходисаларни табиий холда бевосита идрок килиш билан бирга курсатмали укув куроллари хам мухим рол уйнайди. бу курсатмали укув куролларининг куплари абстракт тафаккурни образлар воситасида мустахкамлабгина колмасдан, балки мухим аломатларни аниқ курсатади ва, шундай килиб, бу аломатларни ажратиб курсатишда укувчиларга ёрдам беради. курсатмали укув куролида объект нак.адар умумлаштириб тасвирланган, иккинчи даражали ташки тафсилотлар накадар кам булса, укувчилар бу уқув куроли асосида предмет ёки ходисанинг мухим аломатларини шу кадар осонлик билан ажрата оладилар. бу жихатдан олганда энг асосий аломатларнигина курсатадиган схемалар энг катта имкониятларга эга (масалан, катламларнинг холатини курсатадиган тор бурмалари схемаси). объектларнинг ички тузилишини очиб курсатадиган моделлар …
5
и укувчилардан кузатиш ва тафаккур килишни талаб этади. курсатмали воситаларни шундай танлаш керакки, бунда, бир томондан укувчиларнинг тушунчани узлаштириши осонлашсин, иккинчи томондан, уларнинг кузатувчанлиги ва тафаккури таракдий этадиган булсин. хусусий географик тушунчалар хам умумий тушунчалар каби изчиллик билан ва ушандай, тафаккур килиш ёрдамида вужудга келади. бунда шу нарсани кайд килиш керакки, хусусий географик тушунчалар тегишли умумий тушунчалар мавжуд булган такдирдагина вужудга келиши мумкин. масалан, кавказ иклими тугрисидаги тушунча укувчиларда иклим тугрисида, унинг элементлари ва факторлари хакида тушунча булгандагина вужудга келиши мумкин. кавказ табиати. тугрисидаги тушунча қандай хосил булишини мисол тариқасида куриб чикайлик. укувчилар анализ ва абстракциядан фойдаланиб уз онгларида кавказни айрим кисмларга (шимолий кавказ, тогли кавказ ва хоказолар) ва кавказ табиатини айрим элементларга (рельефи, кушми ва бошкаларга) ажратиб чикадилар. укувчилар кавказнинг бу кисмларидан хар бирининг табиати билан танишиб чикар эканлар, табиат элементларининг аломатлари ва узаро алокаларини идрок этадилар ва англаб оладилар. укувчилар кавказнинг рельефи, иклими, усимликлари ва табиатининг бошка элементларини …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"географик билимларнинг тараққиёти" haqida

1541580963_68144.pptx /docprops/thumbnail.jpeg слайд 1 географик билимларнинг тараққиёти укитиш процессида укувчиларнинг географик билимлари доимий равишда таракдий этиб боради. аввало укувчиларнинг илгаридан мавжуд булган тасаввурлари ва тушунчалари бойиб боради. тасаввурлар тобора яккол ва аниқ буда бориб, янги тафсилотлар билан бойийди. шу билан бир вактда территориал тасаввурлар, объектларнинг картадаги холати, уларнинг шакли ва катталиги ойдинлашади. масалан, география ук.итишнинг дастлабки пайтларида европа киеми тундрасининг табиати тугрисида укувчиларнинг тасаввури жуда юзаки ва кам булади; уларнинг тасаввурида тундранинг атиги бир образи булади, бунинг устига бу образ етарли даражада аниқ булмайди, чунки укувчилар тундра табиатининг тафсилотларини тасаввур кила олмайдилар. тундран...

PPTX format, 393,9 KB. "географик билимларнинг тараққиёти"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.