eronning yaqin sharq mamlakatlari bilan tashqi savdo aloqalari

PPTX 16 sahifa 11,1 MB Bepul yuklash

16 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 11,1 MB

Fayl turi PPTX

Sahifalar 16

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 16

eronning yaqin sharq bilan munosabati eronning yaqin sharq bilan munosabati eronning yaqin sharq mamlakatlari bilan tashqi savdo aloqalari eksport va importning asosiy yo‘nalishlari mintaqaviy iqtisodiy hamkorlik va tashqi siyosat reja: eron islom respublikasi ham yaqin sharq mintaqasining muhim aktorlaridan biri hisoblanadi. uning tarixi, jo‘g‘rofiy joylashuvi, tabiiy energetika resurslari, harbiy qudrati va boshqa omillar rasmiy tehron tashqi siyosatining o‘ziga xos xususiyatlarini aniqlashda muhim ahamiyat kasb etadi. eron tashqi siyosati haqida so‘z yuritganda, avvalo ilmiy-nazariy nuqtayi nazardan retrospektiv yondashuvga amal qilish maqsadga muvofiq. chunki, 1979-yilda sodir bo‘lgan eron islom inqilobidan buyon tehron tashqi siyosati jiddiy o‘zgarishlardan xoli bo‘lib kelmoqda. garchi tashqi siyosatda o‘ziga xos yangi konsepsiyalar, qarashlarda biroz o‘zgarishlar yuz bergan bo‘lsa-da, islom omili eron tashqi siyosatining fundamental mafkurasi bo‘lib qolmoqda. eronning jahon iqtisodiyoti va siyosatidagi o‘rni hamda rolini oʻrganishga e’tibor qaratgan ko‘pgina eronlik olimlardan k. elaheh, b. muhammad ali, a. ehteshami, r. dehshiri, k. barzegar, r. ramazani, a. maleki, d. manochehr, …

2 / 16

tdan qoniqmaslik natijasida o‘zining tarixiy, madaniy-diniy ildizlariga qaytishga intilish, musulmon mamlakatlarida uzoq vaqtdan beri hal bo‘lmayotgan turli mintaqaviy, diniy, hududiy muammolarning hal etilishiga ishonchsizlikning kuchayishi, shuningdek, usmonlilar imperiyasi qulashi natijasida islom olami, ayniqsa yaqin sharq mamlakatlari modernizatsiya jarayonini boshidan kechirishi hamda siyosiy tuzum o‘zgara borgani sari din vakillari ijtimoiy hayotdan siqib chiqarila boshlandi. yaqin sharq mintaqasi jahonning eng muhim transport koridori, jahondagi eng yirik uch din – islom, yahudiy va xristian dinlarining kelib chiqish markazi ekanligi hamda dunyodagi mineral xom-ashyo resurslarining ulkan zaxiralari, jumladan jahon neft zaxirasining 61,7 foizi, tabiiy gazning 40,6 foizi aynan ushbu mintaqada joylashganligi yetakchi davlatlarning geosiyosiy manfaatlari doirasida islom omilidan foydalanish zaruratini vujudga keltirdi. eron islom inqilobi islom faollari va jangarilarini ilhomlantirdi, ular uchun ruhiy madad vazifasini bajardi. “jahon rivojlanishining islomiy yo‘li” tarafdorlarining ko‘pchiligi eron islom inqilobi haqida gapirishar ekan, “eronda bo‘lib o‘tgan hodisa ma’lum ma’noda, hatto, muqaddas zaminning islom bag‘riga qaytganidan yoki usmonlilar imperiyasi barpo …

3 / 16

zini o‘zida jamlagan. shuningdek, mintaqaning geosiyosiy ahamiyati uning osiyo, afrika va yevropa qit’asining muhim xalqasida joylashgani bevosita bog‘liq. ko‘rfaz mintaqasining shakllanishi 1970-yillarga, ya’ni mintaqa davlatlarining siyosiy mustaqillikka erishishi va mustaqil tashqi siyosatni amalga oshirishidan boshlanadi. ko‘rfaz mintaqasi o‘z ichiga sakkizta mamlakatni qamrab oladi: bahrayn, iroq, eron, qatar, quvayt, birlashgan arab amirliklari (baa), o‘mon va saudiya arabistoni. kmda joylashgan davlatlar o‘rtasidagi geosiyosiy raqobatning avj olishi 1979-yilda eronda sodir bo‘lgan islom inqilobi bilan bevosita bog‘liq. birinchidan, mazkur inqilob mintaqadagi barcha mamlakatlarning islom diniga davlat mafkurasi sifatida qat’iy e’tibor qaratishiga turtki berdi. ikkinchidan, eron inqilobi kmda joylashgan arab mamlakatlarini “islom inqilobi eksporti”dan hukmron rejimni himoya qilish maqsadida o‘zaro hamjihatlikka, barcha sa’y-harakatlarni o‘zarobirlashtirishga undadi. saudiya arabistoni bilan diplomatik aloqalarning tiklanishi: 2023-yil 10-mart kuni eron va saudiya arabistoni o‘rtasida diplomatik munosabatlarni qayta tiklash bo‘yicha kelishuv imzolandi. ushbu kelishuv xitoy vositachiligida amalga oshirilib, ikki davlat o‘rtasidagi yetti yillik tanaffusdan so‘ng diplomatik aloqalarni tiklashni nazarda tutadi. …

4 / 16

milliard) va rossiyadan ($1,1 milliard) mahsulotlar import qiladi. 2024-yil 11-sentabr kuni eron prezidenti masoud pezeshkianning bag‘dodga tashrifi chog‘ida eron va iroq o‘rtasida siyosat, xavfsizlik, iqtisodiyot va energetika sohalarida 14 ta o‘zaro anglashuv memorandumi imzolandi. ushbu hujjatlar ikki davlat o‘rtasidagi hamkorlikni yanada mustahkamlashga qaratilgan. eron tashqi siyosatining hayotiy muhim manfaatlari aynan ko‘rfaz mintaqasi bilan chambarchas bog‘liq. olim tohirxoniy alining siyosiy fanlar nomzodligi dissertatsiyasida eronning fors ko‘rfazi mintaqasidagi siyosiy manfaatlari batafsil o‘rganilib, unda mazkur manfaatlar ikki muhim guruhga ajratiladi. birinchi guruhga energetik (neft) omili, ikkinchi guruhga esa islom omili kiritiladi. tohirxoniy alining qayd etishicha, fors ko‘rfazi 2060- yilgacha dunyoning eng boy neft mintaqasi sifatida o‘z o‘rnini saqlab qoladi. eron islom respublikasi shhtga a’zo bo‘lish nigohida shhtning samarqandda bo‘lib o‘tadigan sammitidagi uchrashuvning muhim jihatlaridan biri tashkilotni kengaytirish masalasi bo‘ladi. eronning majburiyatlari bo‘yicha memorandum imzolanishi kutilmoqda, bu esa mamlakat uchun tashkilotga a’zo bo‘lishga to‘g‘ridan to‘g‘ri yo‘lni ochib beradi. eron yaqin va o‘rta sharqdagi yirik …

5 / 16

bo‘yicha 7-o‘rinda turadi. eron va yeoii o‘rtasida 2023-yilda imzolangan erkin savdo bitimi 2024-yil mart oyida kuchga kirishi rejalashtirilgan. bu bitim orqali eron va yeoii davlatlari o‘rtasida bojxona tariflari kamaytirilishi va savdo hajmi oshishi kutilmo 2024-yilning dastlabki to‘qqiz oyida eron va yeoii o‘rtasidagi savdo hajmi 11% ga oshdi. eronning yeoii davlatlariga eksporti 9% ga ko‘payib, asosan sabzavotlar, mevalar va yong‘oqlar eksport qilindi. mintaqaviy iqtisodiy hamkorlik va tashqi siyosat 2024-yil sentabr oyida eron prezidenti masoud pezeshkian va rossiya bosh vaziri mixail mishustin tehronda uchrashib, energetika, sanoat, transport, qishloq xo‘jaligi va sog‘liqni saqlash sohalarida hamkorlikni kengaytirish masalalarini muhokama qildilar. ular, shuningdek, brics va shanxay hamkorlik tashkiloti kabi mintaqaviy tashkilotlar doirasida hamkorlikni kuchaytirishga kelishib oldilar. 2024-yil noyabr oyida eronning mashhad shahrida ecoga a’zo davlatlar tashqi ishlar vazirlarining 28-yig‘ilishi bo‘lib o‘tdi. bu yig‘ilishda mintaqaviy iqtisodiy hamkorlikni rivojlantirish va mustahkamlash masalalari muhokama qilindi. eron prezidenti masoud pezeshkian 2024-yil oktabr oyida rossiya bosh vaziri bilan uchrashuvda, …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 16 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"eronning yaqin sharq mamlakatlari bilan tashqi savdo aloqalari" haqida

eronning yaqin sharq bilan munosabati eronning yaqin sharq bilan munosabati eronning yaqin sharq mamlakatlari bilan tashqi savdo aloqalari eksport va importning asosiy yo‘nalishlari mintaqaviy iqtisodiy hamkorlik va tashqi siyosat reja: eron islom respublikasi ham yaqin sharq mintaqasining muhim aktorlaridan biri hisoblanadi. uning tarixi, jo‘g‘rofiy joylashuvi, tabiiy energetika resurslari, harbiy qudrati va boshqa omillar rasmiy tehron tashqi siyosatining o‘ziga xos xususiyatlarini aniqlashda muhim ahamiyat kasb etadi. eron tashqi siyosati haqida so‘z yuritganda, avvalo ilmiy-nazariy nuqtayi nazardan retrospektiv yondashuvga amal qilish maqsadga muvofiq. chunki, 1979-yilda sodir bo‘lgan eron islom inqilobidan buyon tehron tashqi siyosati jiddiy o‘zgarishlardan xoli bo‘lib kelmoqda. garch...

Bu fayl PPTX formatida 16 sahifadan iborat (11,1 MB). "eronning yaqin sharq mamlakatlari bilan tashqi savdo aloqalari"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: eronning yaqin sharq mamlakatla… PPTX 16 sahifa Bepul yuklash Telegram