o’quv uslubiy majmua (3-kurslar uchun) parazitologiya

DOCX 247 стр. 5,9 МБ Бесплатная загрузка

247 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 5,9 МБ

Тип файла DOCX

Страницы 247

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 247

o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi z.m.bobur nomidagi anijon davlat universiteti tabiiy fanlar fakulteti zoologiya va biokimyo kafedrasi p a r a z i t o l o g i y a fanidan o’quv uslubiy majmua (3-kurslar uchun) fanning kodi: ptf bilim sohasi: 500 000 – tabiiy fanlar ta’lim sohasi: 510 000 – biologik va turdosh fanlar ta’lim yo‘nalishi: 60510100– biologiya (turlari bo’yicha) ma’ruza: 30 – soat (6-semestr- 30 soat) amaliy mashg’ulot: 30 – soat (6-semestr- 30 soat) mustaqil ta’lim: 60 – soat (6-semestr- 60 soat) jami auditoriya soatlari: 60 – soat (6-semestr- 60 soat) umumiy o’quv soatlari: 120 – soat (6-semestr- 120 soat) andijon – 2023 mazkur o`quv – uslubiy majmua o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi tomonidan 2023____ yil “_____” “_____” ____- sonli buyrug’i bilan tasdiqlangan “parazitologiya” fani dasturi asosida tayyorlangi. tuzuvchilar: a.м.ummatov - adu, “zoologiya va biokimyo” kafedrasi dotsenti, biologiya fanlari nomzodi. s.kambarov …

2 / 247

ishtirishdan iborat. mazkur fan hayvonat dunyosini o’rganishda nazariy va amaliy masalalarni hal etib biologiyaniig ayrim yo’nalishlarini rivojlanishi uchun asos bo’lib xizmat qiladi. talabalar umumiy parazitologiya qonuniyatlarini o’rganish asosida parazit organizmlarning ko’payish usullari, o’sishi, rivojlanishining turli tumanligi, ularni morfologik, anatomik, fiziologik va ekologik aspektlarini yoritishda ushbu fanning ahamiyati naqadar katta ekanligiga ishonch xosil qiladilar. parazitologiya fanini chuqur o’zlashtirilish uchun nazariy va amaliy mashg’ulotlarda beriladigan ko’rgazmali materiallar o’zaro uyg’unlashgan bo’lishi kerak. buni samarali amalga oshirishda xozirgi zamon o’quv qurollari, laboratoriya anjomlari va yordamchi texnik vositalardan keng foydalanish talab qilinadi. tavsiya etilayotgan o’quv-uslubiy majmua odam va hayvonlar orasida keng tarqalgan tekinxo’rlik bilan oziqlanuvchi parazitlar to’grisidagi ma’lumotlarni o’z ichiga oladi. ushbu parazit hayvonlarni tashqi va ichki tuzilishi va hayot sikli bo’yicha ma’lumotlar bilan bir qatorda, ularni amaliy tomonlariga ham etibor qaratilgan. har bir mashg’ulotning rejasi maqsadi, o’rganilishi lozim bo’lgan obyektning tavsifi, shuningdek har bir parazitar kasallikning xo’jayinga yuqishi, zarari va oldini olishga qaratilgan profilaktik …

3 / 247

huniladi. xo’jayin organizmi parazit uchun tashqi muhit (endoparazitlar uchun xo’jayin organizmi birlamchi, tashqi muhit ikkilamchi hisoblanadi, xo’jainlar parazit va tashqi muhit o’rtasida vositachi bo’lib xizmat qiladi) vazifasini bajaradi va shuning uchun parazitning hayoti uzoq evolutsion taraqqiyot davomida shakllangan bo’lib, murakkab morfo-anatomik, fiziologik, biokimyoviy, ekologik, genetik munosabatlar va o’zgarishlarni o’z ichiga oladi. keyingi yillarda parazitologiya fani xalq xo’jaligining turli tarmoqlari, shuningdek, atrof-muhitni muhofaza qilish kabi muhim muammolarning tarkibiy qismiga aylanib bormoqda. uning, ayniqsa, tibbiyot parazitologiyasi, veterinariya parazitologiyasi, fitogelmintologiya kabi sohalari jadal rivojlanib bormoqda. parazit organizmlar bir hujayrali hayvonlardan, asosan sarkomastigoforalar, apikomplekslar, knidosporidiyalar, mikrosporidiyalar va infuzoriyalar tiplari ichida hamda ko’p hujayrali hayvonlardan yassi chuvalchanglar, to’garak chuvalchanglar, tikanboshlilar, halqali chuvalchanglar va bo‘g‘imoyoqlilar tiplari tarkibida uchraydi. ular qishloq xo’jaligiga, birinchi navbatda, madaniy o’simliklar va chorvachilikka katta zarar keltiradi. parazitlar ta’sirida o’simliklar hosildorligi va chorva mollarining mahsuldorligi keskin kamayadi, hatto ularni nobud ham qiladi. bir qator parazitlar inson salomatligiga ham salbiy ta’sir ko’rsatib, og’ir kasalliklarni …

4 / 247

b, aniq ma’nosi para yonida, sites - oziqa, to‘g‘ridan-to‘g‘ri tekinxo’r, bitta hayvon boshqa bir hayvon hisobiga yashashi tushiniladi( parasitos-tekinxo’r, hamtovoq va logos-so’z, fan ma’nosini anglatadi). parazitologiya fanining maqsad va vazifalari odamlarda, hayvonlarda hamda o’simliklarda parazitlik qilib hayot kechiradigan hayvonlarni tuzilishi, rivojlanishi, tarqalishi, o’ziga xos biologik va ekologik xysusiyatlarini, parazitlar keltirib chiqaradigan kasalliklarni o’rganish hamda ularga qarshi kurash choralarini to’g’ri tashkil qilishdan iboratdir. tirik organizmni o’ziga xos xususiyati, bu uni tashqi muhit bilan bog’liqligidir. tirik organizmlar o’rtasida biotic bog’lanishlar murakkab va xilma-xilligi bilan xarakterlanadi va uni asosida oziqa va makon bog’lanishlari yotadi. shu bog’lanishlardan biri parazitizm ko’rinishida namoyon bo’ladi. demak, organic olamdagi ikkita boshqa-boshqa turga mansub organizmlarni bir-biri bilan bo’lgan munosabatlarini bir ko’rinihsi bu parazitizm hodisasi hisoblanadi. parazitizm tabiatda keng tarqalgan hodisa bo’lib, uni yuzaga chiqish shakllari xilma-xildir. barcha mikroorganizmlar (virus, bakteriya, zamburug’) parazitlik qilib hayot kechirishga o’tgan. yuksak o’simliklar orasida ham parazit formalarni kuzatish mumkin (zarpechak, pechak). hayvonlar orasida ham …

5 / 247

i masalalarini ham o’rganuvchi fandir. parazitologiya umumbiologik fan sifatida juda muhim nazariy va amaliy muammolarni bajarishni o’z oldiga vazifa qilib qo’ygan. bu vazifalar qo’yidagilardan iborat: 1. parazitlarni hamda ularni yuqtiruvchilarini voyaga yetgan (imaginal) davri va hayot siklining turli bosqichlarida morfologik belgi va xususiyatlari o’rganiladi. ushbu ishlar jumlasiga, shuningdek xujayin axlati bilan tashqariga chiqariladigan sistalar, gelmintlarning tuxumlarini ham tadqiqot qilish ko’zda tutiladi. tadqiqot ishlarini olib boruvchi mutaxassis biron-bir parazit turini aniqlashi lozim ekan, u albatta shu hayvonni gavda qismlarini yoki ayrim organlarini (gavda ortiqlari va ularning ranggi hamda shakli, qanotlaridagi tomirlar va ularning shoxlanish xususiyatlari, tashqi qoplag’ichidagi tuklar va qilchalarning joylashish xarakteri, ularning soni, rivojlanishning bir bosqichdan navbatdagi bosqichga o’tishi jarayonida gavda ortiqlarining o’zgarishi kabi vaqtinchalik organ hamda belgilarning bo’lish-bo’lmasligi) juda puxta bilishi lozim. 1. ma’lum bir turdagi xo’jayinning yoki uning turli populyasiyalarini parazitlari faunasi va ularning sistematik o’rni o’rganiladi. xo’jayin tanasidagi parazitlar faunasi (turlar tarkibi)ni hamda ularning hayvonlar olamida tutgan …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 247 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "o’quv uslubiy majmua (3-kurslar uchun) parazitologiya"

o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi z.m.bobur nomidagi anijon davlat universiteti tabiiy fanlar fakulteti zoologiya va biokimyo kafedrasi p a r a z i t o l o g i y a fanidan o’quv uslubiy majmua (3-kurslar uchun) fanning kodi: ptf bilim sohasi: 500 000 – tabiiy fanlar ta’lim sohasi: 510 000 – biologik va turdosh fanlar ta’lim yo‘nalishi: 60510100– biologiya (turlari bo’yicha) ma’ruza: 30 – soat (6-semestr- 30 soat) amaliy mashg’ulot: 30 – soat (6-semestr- 30 soat) mustaqil ta’lim: 60 – soat (6-semestr- 60 soat) jami auditoriya soatlari: 60 – soat (6-semestr- 60 soat) umumiy o’quv soatlari: 120 – soat (6-semestr- 120 soat) andijon – 2023 mazkur o`quv – uslubiy majmua o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus …

Этот файл содержит 247 стр. в формате DOCX (5,9 МБ). Чтобы скачать "o’quv uslubiy majmua (3-kurslar uchun) parazitologiya", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: o’quv uslubiy majmua (3-kurslar… DOCX 247 стр. Бесплатная загрузка Telegram