yu'rak glikozidlarining farmakologiyasi

PPTX 42 pages 11.1 MB Free download

42 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 11.1 MB

File type PPTX

Pages 42

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 42

слайд 1 абу али ибн сино номидаги бухоро давлат тиббиёт институти фармакология ва клиник фармакология кафедраси маъруза. юрак гликозидлари доц.phd д.х.юлдашева илм (билим)ни фурсат келганда ўрганиб кўявериш керак, чунки илм керак бўлганда фурсат бўлмайди маъруза мақсади ва вазифалари юрак гликозидлари фармакодинамикаси, фармакокинетикаси, қўллашга кўрсатма ва юрак гликозидларидан заҳарланиш тўғрисида тушунча 2 юрак гликозидлари юрак гликозидлари – ўсимликлардан олинади ва юракка танлаб кўрсатадиган, юрак етишмовчилигида қўлланувчи мураккаб органик моддалардир қадимги мисрликлар денгиз пиёзини, 11-асрда aнглияда ангишвонагул халқ табобатида дори воситаси сифатида маълум бўлган. юг сақловчи ўсимликларнинг 45 га яқин тури аниқланган, уларнинг 9 таси ўзбекистон республикаси ҳудудида ўсади. ангишвона гул юрак гликозидлари юрак гликозидлари ангишвонагул баргларидан - дигоксин, целанид, лантозид; строфант уруғидан - строфантин к. ; адонис ўсимлигининг - ер устки қисмидан адонис, адонисбром; марваридгул ер устки қисмидан - коргликон каби дори воситалари олиниб, улар замонавий тиббиётда юрак хасталиклари (юрак нуксонлари ва у туфайли қон айланишининг ii ва iii даражали бузилиши, …

2 / 42

ионларининг сони эса камаяди. хужайралар ичида натрий ионлари ошгани туфайли улардан ташқари жойлашган кальций ионлари билан алмашинуви ҳам ошиб боради, бунга жавобан саркоплазматик ретикулумдан қўшимча кальций ажралади, эркин кальцийнинг умумий микдори саркоплазмада кўтарилади. кальций ионлари тропомиозин, тропонин оқсиллари билан бирикиб, уларни қисқарувчи оқсилларга нисбатан тормозловчи таъсирини бартараф қилади, миозиннинг атф-аза ферменти фаоллигини оширади, шунинг учун миокарднинг қисқаришига керак бўлган атф ҳосил бўлади, актин билан миозин боғланиб, қисқариш оқсили — актомиозинни ҳосил қилади, систоланинг кучи ошади, давомийлиги қисқаради. гликозидларнинг систолик таъсири катехоламинларнинг ошиши билан ҳам боғлиқ. маълумки, кальций ионлари катехоламинларни ажратиш хусусиятига эга. экг да систолик таъсир туфайли q - т оралиғи камаяди, экг тишларининг вольтажи ошади. 2. мусбат тонотроп таъсир: систоланинг кучайиши юракнинг қисқарувчанлиги, айниқса етишмовчилиги туфайли кенгайган, бўшашган юрак мушакларининг умумий тонусини оширади. юрак қоринчаларида қолдиқ қон камайиб, аъзонинг умумий ўлчами камаяди. кучли систола ҳамда мусбат тонотроп таъсир туфайли юракнинг зарбали ва минутли ҳажми ошади. 3. манфий хронотроп —диастолик …

3 / 42

лоқ болаларда юрак гликозидлари юборилгандан кейин юракнинг уриш тезлиги секинлашса, моддаларнинг заҳарли таъсири бошланганидан далолат беради. диастоланинг узайиши юракнинг қон ва озиқ моддалар билан таъминланишига, кейинги бўладиган кучли систоланинг юзага чиқишига шароит яратиб беради, экг да т-р, р-р оралиғи узаяди. манфий — дромотроп таъсир. гликозидлар юракнинг ўтказувчан системасига бевосита таъсир кўрсатиб, импульсларнинг атриовентрикуляр тугунчадан, гисс боғламидан ўтишини тормозлайди. юракнинг ўтказувчан системага бўлган таъсири вагус орқали ҳам келиб чиқиши мумкин, экг да p-q оралиғи озроқ чўзилади. 5. гликозидлар микдори ошганда мусбат — батмотроп таъсир яъни юракнинг ўтказувчан усулини, миокарднинг қўзғалувчанлигини оширади, қўшимча гетеротроп ўчоқлар—аритмия пайдо бўлади. юрак мушакларининг метаболизмига таъсири: гликозидлар углевод, оқсил, липид моддалар алмашинувига ижобий таъсир кўрсатади. юрак мушакларида гликоген, атф микдори ошиб, юрак энергия билан яхши таъминланади. юракнинг кучи ортиб борса ҳам, кислородга эҳтиёжи ошмайди, юрак кислородни кам сарф қилган ҳолда ўз фаолиятини оширади. юқорида келтирилган гликозидларнинг кардиал таъсири соғлом юракда ва айниқса юрак етишмовчилигида яққол кўринади. масалан …

4 / 42

й қаршилиги пасаяди, аъзоларнинг қон, кислород билан таъминланиши ошиб боради. гликозидлар диурезни — сийдик ажралишини оширади — буйрак каналчаларида натрий ионларининг қайта сўрилишига тўсқинлик қилиб, натрий ва у билан суюкликни организмдан чиқишини оширади. юрак гликозидлари альдостерон гормонига қарама-қарши таъсирга эга бўлгани учун ҳам диурезни оширади. юрак глиқозидлари марказий нерв системасига тинчлантирувчи таъсир кўрсатади, қўзғалувчанлик ва тормозланиш жараёнлари нормаллашади. юрак гликозидларининг фармакокинетикаси гликозидлар ёш болалар организмидан катталарга нисбатан сийдик орқали тезроқ чиқиб кетади, шунинг учун суткали миқдорни иккига бўлиб юбориш тавсия этилади. ёш болаларда миокард тож томирлар орқали қон билан яхши таъминланган бўлади, шунинг учун у ердан гликозидларнинг чиқиб кетиши тезроқ ўтади. масалан, строфантиннинг ярим ҳаёти 2 ёшдаги болаларда катталарга (21-22 соат) нисбатан камроқ, дигоксинники янги туғилган чақалоқларда катталарга нисбатан кўпроқ. дигитоксиннинг ярим ҳаёти катталарда 8 кун бўлса, 5-9 ёшли болаларда 6 кунни ташкил қилади. шунинг учун кичик ёшли болалар организмидан тез чиқиб кетадиган моддалар — строфантин, дигоксин, коргликонлар билан даволаш …

5 / 42

ватловчи миқдор қўлланилади. қувватловчи миқдор элиминация квотаси орқали аниқланади. юрак гликозидларининг кардиотоник таъсири бир сутка ичида 50% камайиши (гликозидлар организмда ўзгариши, зарарсизланиши, чиқиб кетиши туфайли камаяди) элиминация квотаси деб аталади. ўткир юрак етишмовчилигида тез, ўрта муддат таъсир этувчи строфантин, коргликон, конваллятоксин, дигоксинлар қўлланилади, тўлиқ шифобахш миқдор бир марта юборилади, сурункали юрак етишмовчилигида гликозидларнинг аста-секин қондирувчи миқдори юборилади. қўлланилиши ёш болалар организми гликозидларга нисбатан камроқ сезувчан бўлади, шунинг учун улар тана вазнининг ҳар бир килограмига катталарга тўғри келадиган ёки ундан ошиқроқ миқдорда тайинланади. ёш болаларнинг гликозидларга камроқ сезувчанлиги уларда ҳужайралардан ташқари суюклик кўпроқ бўлиши билан тушунтиришлиги мумкин. юқорида келтирилганидек, 3 ёшгача бўлган болаларда юрак гликозидлари шифобахш миқдорда брадикардия пайдо қилмайди, чунки уларда вагус нервининг тонуси яхши ривожланмаган бўлади. брадикардия бошланиши заҳарланиш бошланганидан далолат беради. сўнгги йилларда кардиология амалиётида кимёвий жиҳатдан юрак гликозидларидан фарқ қиладиган кардиотоник моддалар амринон, милринон қўлланилмокда. улар биспиридин унумларидан бўлиб, юракка мусбат инотроп таъсир кўрсатади, таъсир механизми ц-амф …

Want to read more?

Download all 42 pages for free via Telegram.

Download full file

About "yu'rak glikozidlarining farmakologiyasi"

слайд 1 абу али ибн сино номидаги бухоро давлат тиббиёт институти фармакология ва клиник фармакология кафедраси маъруза. юрак гликозидлари доц.phd д.х.юлдашева илм (билим)ни фурсат келганда ўрганиб кўявериш керак, чунки илм керак бўлганда фурсат бўлмайди маъруза мақсади ва вазифалари юрак гликозидлари фармакодинамикаси, фармакокинетикаси, қўллашга кўрсатма ва юрак гликозидларидан заҳарланиш тўғрисида тушунча 2 юрак гликозидлари юрак гликозидлари – ўсимликлардан олинади ва юракка танлаб кўрсатадиган, юрак етишмовчилигида қўлланувчи мураккаб органик моддалардир қадимги мисрликлар денгиз пиёзини, 11-асрда aнглияда ангишвонагул халқ табобатида дори воситаси сифатида маълум бўлган. юг сақловчи ўсимликларнинг 45 га яқин тури аниқланган, уларнинг 9 таси ўзбекистон республикаси ҳудудида ўсади. анг...

This file contains 42 pages in PPTX format (11.1 MB). To download "yu'rak glikozidlarining farmakologiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: yu'rak glikozidlarining farmako… PPTX 42 pages Free download Telegram