nutq texnikasi

PPTX 20 pages 199.9 KB Free download

20 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 199.9 KB

File type PPTX

Pages 20

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 20

презентация powerpoint nutq haqida tushuncha reja: 1. nutq haqida tushuncha. 2. nutqning o’qituvchi faoliyatidagi o’rni. 3. nutq texnikasi: nafas olish, tovush, diksiya, ritmika. 4. o’qituvchining nutq malakasini shakllantirish yo’llari elektron ta`lim resurslari http://www.edunet.uz; http://www.ziyonet.uz; http://www.istedod.uz adabiyotlar: azizxo’jaeva n.n. pedagogik texnologiya va pedagogik mahorat. – toshkent: nizomiy nomidagi tdpu, 2006. sultonova g.a. pedagogik mahorat. – t.: nizomiy nomidagi tdpu, 2005. maxsudova m.a. muloqot psixologiyasi. toshkent: turon-iqbol, 2006. -115 pedagogik texnologiyalar va pedagogik mahorat. darslik. n.t.omonov, n.x.xojaev, s.a.madiyarova, ye.i.eshchonov. t.: “iqtisod-moliya”, 2009. xoliqov a. pedagogik mahorat. – t.: iqtisod-moliya, 2011. 6. xodjayev b.x. umumiy pedagogika nazariyasi va amaliyoti. – t., “sano-standart” nashriyoti, 2017 nutq nima? nutqning qanday shakllarini bilasiz? nutq madaniyati deganda nima tushuniladi? mimika nima? pantomimika deganda nima tushuniladi? nafas olish qoidalariga rioya qilish o’qituvchiga nima uchun zarur? blits-so’rov savollari 4 nutq – tildagi mavjud ifoda vositalaridan foydalangan holda reallikka aylangan fikr bo‘lib ikki xil ko’rinishda namoyon bo‘ladi: 1. ichki nutq …

2 / 20

zish, gаpirish. 5. nutq uslublаri: ilmiy, rаsmiy, so’zlаshuv, bаdiiy, оmmаbоp. 6. nutqqа qo’yilаdigаn tаlаblаr: tаlаffuzning аniqligi, ifоdаviylik, emоtsiоnаllik, diksiyaning tushunаrligi, tоvushlаrning аniq tаlаffuz qilinishi, оbrаzlilik, nutq mаdаniyati, so’zdаn fоydаlаnish qоidаlаrigа riоya qilish, tеmpоritmgа аmаl qilish. 7. nutqni egаllаshdа yo’l qo’yilаdigаn kаmchiliklаr: mоnоtоnlik, tеmpоritmning оshib kеtishi, nоto’g’ri diksiya, so’zlаrni nоo’rin qo’llаsh, til qоidаlаrini buzish. o’qituvchi ovozi o’zida quyidagi xususiyatlarni aks ettira olishi zarur: 1) jarangdorlik (tovushning tozaligi va tembrning yorqinligi); 2) keng diapazonlik (ovozning eng pastlikdan eng yuqorigacha bo’lgan darajasi); 3) havodorlik (erkin so’zlaganda yaxshi eshituvchanlikka ega bo’lishi); 4) ixchamlik, harakatchanlik; 5) chidamlilik (uzoq ishlash qobiliyatiga ega bo’lish); 6) moslashuvchanlik (dinamika, tembr, ohandorlikning turli sharoitga moslasha olishi); 7) qarshi shovqinlarga nisbatan barqarorlik (xalaqit beruvchi shovqinga tembr va tessituraning o’zgarib turishi); 8) suggetsivlik (ovozning xayajon ifodalashi va bu orqali, qanday so’z aytilayotganidan qat’iy nazar, tinglovchining xulqiga ta’sir qilish xususiyati) pedagogik faoliyatda o’qituvchi o’z nutqini tashkil etishda quyidagilarga jiddiy e’tibor qaratishi zarur: adabiy …

3 / 20

o‘ysunishi, boshlanishidan oxirigacha izchil bayon qilinishi lozim. ana shunday nutq asosida o‘rganilayotgan bilim o‘quvchi xotirasida uzoq vaqt saqlanib qoladi. shunday nutq madaniy nutq talablariga javob beradi. buning uchun o‘qituvchilardan tinimsiz izlanish va o‘z ustida ishlash, filologik bilim va muttasil nutqiy mashq qilish talab qilinadi. pedagogik texnikaning tarkibiy qismlaridan biri o‘qituvchining nutq malakalarini, ya’ni savodli gapirish, o‘z nutqini chiroyli va tushunarli, ta’sirchan qilib bayon etish, o‘z fikr va his-tuyg`ularini so‘zda aniq ifodalash malakalarini egallashdan iborat. o‘qituvchining nutq madaniyatiga ega bo‘lishi, to‘g`ri nafas olishni ishlab chiqishi eng katta – eng asosiy qiymatdir. og`zaki nutq mahoratini yuksaltirish, nafaqat hikoya va tushuntirish, balki urg`u berilgan so‘z ham pedagogik ta’sir usullaridan yaxshiroq foydalanishga imkon yaratadi. nutq texnikasi: nafas olish, tovush, diksiya, ritmika asosiy shakllar monolog – o’qituvchining o’ziga yoki o’quvchilarga qaratilgan nutqi (ichki va tashqi monolog) dialog – o’qituvchi va o’quvchi o’rtasida tashkil etiladigan suhbat polilog – o’qituvchi va bir nechta o’quvchi yoki o’quvchilar jamoasi …

4 / 20

rak nafas - qovurg`alar o‘rtasidagi mushaklar yordamida hosil bo‘ladi. bunda ko‘proq nafasning ko‘ndalang hajmi o‘zgaradi. diafragma ishtirokidagi nafas - ko‘krak nafasning bo‘ylama hajmini oshishi hisobiga vujudga keladi. diafragma - qovurg`ali nafas, diafragmaning qisqarishi qovurg`alar oralig`idagi nafas mushaklari ishtirokida vujudga keladi. tovush – chiqarilayotgan havo hiqqildoqdan o‘tishi paytida ovoz pardalarining tebranishi natijasida vujudga keladi. tovush o‘zining qo‘yidagi xususiyatlari bilan xarakterlanadi: tovush kuchi - tovush apparati organlarining faol ishlashiga bog`liq. chiqarilayotgan havo oqimining tovush tarqalishiga bo‘lgan bosimi qancha katta bo‘lsa, tovush ham shuncha kuchli bo‘ladi. 15 ovoz – tomoqdan (o‘pkadan) kelayotgan havoning ovoz paylari orqali o‘tishida hosil bo‘ladi va og`iz bo‘shlig`i yordamida kuchayadi. ovoz maxsus mashq qilinib turilmasa, ba’zan yo‘qolib ketadi. 16 ovoz apparati uch qismdan iborat: 1. generator – ovoz generatsiyasi ovoz paylarida hosil bo‘ladi, bunda og`iz bo‘shlig`ining roli kam. ovoz paylari shovqin va tonlarni farqlaydi. 2. rezonator tizimi – bunda tomoq, halqum, burun bo‘shlig`i, og`iz bo‘shlig`i qatnashadi va ular ovozning …

5 / 20

i, yorqinligi hamda uning yoqimliligi va alohidaligidir. diksiya – aniq talaffuz qilish. talaffuzning aniqligi o‘qituvchi nutqining o‘quvchilar tomonidan to‘g`ri tushunilishini ta’minlaydi. ongli ravishda ovozni mashq qildirish uzoq, muntazam va individual davom etadi. ko‘p olimlar olib borgan tadqiqotlari shuni ko‘rsatadiki, past ovoz o‘quvchilar tomonidan yaxshi idrok etiladi. past ovoz ularga yuqori ovozga nisbatan yoqadi. yuqori ovoz o‘quvchilarni ham, o‘qituvchining o‘zini ham tez charchatib qo‘yadi. o‘qituvchi kasb kasalliklarining 40,2 foizini ovoz kasalliklari tashkil etadi. o’qituvchining nutq malakasini shakllantirish yo’llari ovoz kasalligining sabablari: a) yuqori ovozda gapirish; v) ovoz gigiyenasiga amal qilmaslik; g) ovoz apparatining tug`ma kamchiliklaridir. b) ovoz apparatlaridan to‘g`ri foydalanmaslik; turli xil ovoz kasalliklarining oldini olish maqsadida ishdan so‘ng pedagog 2-3 soat davomida kam va sekin gapirishi kerak. 3-4 soat dars berishdan so‘ng bir soat ovoz apparatlariga dam berish kerak. ongli ravishda ovozni mashq qildirish uzoq, muntazam va individual davom etadi. ko‘p olimlar olib borgan tadqiqotlari shuni ko‘rsatadiki, past ovoz o‘quvchilar …

Want to read more?

Download all 20 pages for free via Telegram.

Download full file

About "nutq texnikasi"

презентация powerpoint nutq haqida tushuncha reja: 1. nutq haqida tushuncha. 2. nutqning o’qituvchi faoliyatidagi o’rni. 3. nutq texnikasi: nafas olish, tovush, diksiya, ritmika. 4. o’qituvchining nutq malakasini shakllantirish yo’llari elektron ta`lim resurslari http://www.edunet.uz; http://www.ziyonet.uz; http://www.istedod.uz adabiyotlar: azizxo’jaeva n.n. pedagogik texnologiya va pedagogik mahorat. – toshkent: nizomiy nomidagi tdpu, 2006. sultonova g.a. pedagogik mahorat. – t.: nizomiy nomidagi tdpu, 2005. maxsudova m.a. muloqot psixologiyasi. toshkent: turon-iqbol, 2006. -115 pedagogik texnologiyalar va pedagogik mahorat. darslik. n.t.omonov, n.x.xojaev, s.a.madiyarova, ye.i.eshchonov. t.: “iqtisod-moliya”, 2009. xoliqov a. pedagogik mahorat. – t.: iqtisod-moliya, 2011. 6. xodjayev b....

This file contains 20 pages in PPTX format (199.9 KB). To download "nutq texnikasi", click the Telegram button on the left.

Tags: nutq texnikasi PPTX 20 pages Free download Telegram