quyi amudaryo mintaqasining tibbiy geografik vaziyati

DOC 4 стр. 41,1 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (4 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 4
quyi amudaryo mintaqasining tibbiy geografik vaziyati quyi amudaryo mintaqasi tarkibiga qoraqalpog`iston respublikasi va xorazm viloyati kiradi. uning maydoni 172,6 ming km2 bo`lib, bu borada respublikamizdagi eng katta mintaqadir. aholisi 01.01.2006 ma`lumotlariga ko`ra, 3025 ming kishi, zichlik 1km2 ga 124,1 kishiga teng. aholining umumiy kasallanishi har 1000 aholiga 507,5 kishiga teng (umumiy kasallanish indeksi 1,08); umumiy o`lim 5,0; kishi; go`daklar o`limi 17,0 promille, ayollar o`limi esa har 100 ming tirik tug`ilgan chaqaloqqa nisbatan 28,0 nafarni tashkil qiladi. mintaqa o`z nomiga mos ravishda amudaryoning quyi qismida, orol dengizining janubiy qismida joylashgan. mazkur o`lka o`zbekistonning shimoli-g`arbida qoraqum va qizilqum cho`llari oralig`ida joylashgan. o`lkaning yer yuzasi yassi tekisliklardan iborat. quyi amudaryo o`zbekistonning shimoli-g`arbida joylashganligi sababli qishi sovuq, yozi esa issiq va quruq bo`ladi. qayd etayotganimizdek, o`lka o`zbekistonning eng sovuq hududlaridan biridir. yanvarning o`rtacha harorati -4-80s atrofida, eng pastki harorat -330s gacha pasayib ketadi. ushbu rayon respublikamizning eng qurg`oqchil hududlaridan biri bo`lib, unda yog`in miqdori …
2 / 4
iqdori 90-200 mm atrofida. qoraqalpog`iston aholisi 01.01.2006 ma`lumotlariga ko`ra, 1571,9 ming kishi (mamlakat aholisining 6,0 foizi), zichlik esa 1 km2 ga 9,5 kishini tashkil qiladi. aholining umumiy kasallanishi har 10 ming aholiga 4157,4 kishiga teng `yoki respublika jami aholi kasallanishining 5,3 foizi shu hudud hissasiga to`g`ri keladi. orol bo`yida hukm surayotgan noqulay ekologik vaziyat ushbu mintaqada aholi migratsiyasining avj olishiga zamin yaratadi. shu bilan birga, qishloq xo`jaligida foydalanadigan yerlarining yaroqsiz holatga kelishi, kuchli darajada sho`rlanishi aholining qishloqlardan shaharlarga ko`chishiga sabab bo`lmoqda. ayrim hollarda mintaqa aholisining boshqa viloyatlarga ham borib o`rnashishi kuzatilmoqda. bu esa aholining hududiy tarkibidagi o`zgarishlarga olib keladi. mintaqa mamlakatimizning ekologik jihatdan eng noqulay mintaqasidir. hudud aholisi orasida sil, yuqumli ichak xastaliklari, tug`ma nuqson bilan tug`ilishlar, buyrak va o`t qopining surunkali kasalliklari eng ko`p uchraydi. bu jihatdan qoraqalpog`iston respublikasi mamlakatimizda yetakchi o`rinlarda turadi. ayniqsa mazkur respublikada aholining sil bilan xastalanish holatlari nihoyatda yuqori. 2005 yilda o`zbekistonda har 100 ming …
3 / 4
o`rinni egallaydi. umumiy o`lim har 1000 kishiga 4,5 kishi, kishi; bolalar o`limi 16,3 promillega teng. viloyat tabiiy-ekologik sharoiti jihatidan qoraqalpog`iston respublikasidan qolishmaydi. uning orol dengiziga yaqinligi, bu yerda yuzaga kelgan ekologik vaziyat viloyat aholisi salomatligiga salbiy ta`sir ko`rsatmoqda. viloyatning gurlan, yangibozor, urganch tumanlarida aholining o`lim ko`rsatkichlari birmuncha yuqori. ushbu tumanlar bolalar o`lim ko`rsatkichlari bilan ham ajralib turadi. hudud aholisi orasida ruhiy kasalliklar bilan og`riganlar birmuncha ko`pchilikni tashkil etadi. 2005 yilda har 100 ming aholiga 119,0 kishiga teng bo`lgan. mintaqa tarkibidagi har ikkala hududda ham yer osti suvlari yer yuzasiga yaqin joylashgan. ichimlik suvi tarkibining gigiyenik talablarga javob bermasligi oqibatida mazkur rayonda ham yuqorida ta`kidlab o`tgan kasallik tur va guruhlari keng tarqalgan. aytish joizki, xorazm viloyatida ayollar o`lim ko`rsatkichlari boshqa mintaqalarga nisbatan birmuncha yuqori holatda. nafaqat xorazm hududida, shuningdek qoraqalpog`iston respublikasida ham aholining asab tizimi kasalliklari bilan kasallanish ko`rsatkichlari yil sayin ortib bormqda. bu holatlarning barchasini o`lkaning ekologik inqiroz o`chog`i bo`lib …
4 / 4
istonga tenglasha olmaydi. mintaqaning tabiiy-ekologik sharoiti, aholining ijtimoiy holatidagi o`ziga xos muammolar ushbu kasallikning hududda tez sur`atlar bilan ortib borishiga sabab bo`lmoqda. demak, mamlakatimizda sil kasalligi salmog`i eng yuqori rayon bu-qoraqalpog`iston respublikasi hisoblanadi. shu sababli mazkur mintaqa sil kasalligining tipik o`chog`i sanaladi va uni biz alohida rayon sifatida qarash to`g`riroq bo`ladi. quyi amudaryo nozogeografik o`lkasi tarkibidagi xorazm viloyati aholisining sil bilan kasallanish ko`rsatkichlari bo`yicha o`zbekistonda oldingi o`rinlardan birini egallamasada, biroq viloyatdagi pitnak (128,7), urganch (93,2) shaharlarida ko`rsatkichlar respublika darajasidan birmuncha yuqoridir. shu o`rinda ta`kidlash lozimki, muayyan kasallik bilan aholining kasallanish holatlari viloyatlarning yoki boshqa hududiy birliklarning barcha joyida ham bir xil bo`lavermaydi. ushbu kasallikka chalinganlar salmog`i yuqori bo`lgan hududlar faqat yirik mintaqalar doirasida emas, balki kichik maydonlarda ham tarqalgan bo`lishi, bunday areallar yirik hududlarda nihoyatda tarqoq holatda zam bo`lishi mumkin. jumladan, qoraqalpog`iston respublikasining qorao`zak, mo`ynoq, beruniy va chimboy tumanlarini bunga misol keltirsa bo`ladi. ushbu tumanlar nafaqat mintaqada, qolaversa, respublikamizda aholisining …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 4 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "quyi amudaryo mintaqasining tibbiy geografik vaziyati"

quyi amudaryo mintaqasining tibbiy geografik vaziyati quyi amudaryo mintaqasi tarkibiga qoraqalpog`iston respublikasi va xorazm viloyati kiradi. uning maydoni 172,6 ming km2 bo`lib, bu borada respublikamizdagi eng katta mintaqadir. aholisi 01.01.2006 ma`lumotlariga ko`ra, 3025 ming kishi, zichlik 1km2 ga 124,1 kishiga teng. aholining umumiy kasallanishi har 1000 aholiga 507,5 kishiga teng (umumiy kasallanish indeksi 1,08); umumiy o`lim 5,0; kishi; go`daklar o`limi 17,0 promille, ayollar o`limi esa har 100 ming tirik tug`ilgan chaqaloqqa nisbatan 28,0 nafarni tashkil qiladi. mintaqa o`z nomiga mos ravishda amudaryoning quyi qismida, orol dengizining janubiy qismida joylashgan. mazkur o`lka o`zbekistonning shimoli-g`arbida qoraqum va qizilqum cho`llari oralig`ida joylashgan. o`lkaning yer yu...

Этот файл содержит 4 стр. в формате DOC (41,1 КБ). Чтобы скачать "quyi amudaryo mintaqasining tibbiy geografik vaziyati", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: quyi amudaryo mintaqasining tib… DOC 4 стр. Бесплатная загрузка Telegram