sotsial psixologiya – 12-mavzu: muloqotning psixologik tizimi

PPTX 28 pages 137.7 KB Free download

28 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 137.7 KB

File type PPTX

Pages 28

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 28

слайд 1 o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi alisher navoiy nomidagi samarqand davlat universiteti 5210200 – psixologiya (umumiy psixologiya) ta’lim yo’nalishi uchun «sotsial psixologiya» fanidan 12-mavzu: muloqotning psixologik tizimi samarqand – 2016 yil reja: 1. muloqotning psixologik tizimi. 2. muloqotning kommunikativ tomoni. 3. muloqotning interaktiv tomoni. 4. muloqotning perseptiv tomoni. hamkorlikdagi faoliyatda zaruriyat tufayli inson boshqa kishilar bilan birlashishi, ular bilan munosabatga kirishishi, aloqa o’rnatishi, o’zaro tushunishga erishishi va kerakli axborotni olishi, shunga mos javobni berishi kerak. bunda muloqot faoliyatning bir tomoni, uning axborot aspekti - kommunikasiya sifatida namoyon bo’ladi. biroq predmet yasash bilan birga inson o’zi yasagan predmetda o’zini “translyasiya” qiladi, ya’ni o’zini boshqalarda davom ettiradi. hosil qilingan predmet (qurilgan bino, yozilgan qatorlar, o’tqazilgan daraxt) bir tomonidan faoliyat predmeti, ikkinchi tomondan inson o’zini ko’rsatadigan vositadir. chunki bu boshqa kishilar uchun hosil qilingan. shunday qilib, faoliyat muloqotning bir qismi, uning tomoni; muloqot faoliyatning bir qismi va tomonidir. lekin …

2 / 28

m haqida barcha bilimlarni o’qituvchining tushuntirishidan yoki darslikdan, ya’ni til yordamida o’zlashtiradi. bu yerda til o’zining muhim vazifalaridan birini bajaradigan, ya’ni yashash vositasi sosial - tarixiy tajribani berish va o’zlashtirish vositasi tarzida namoyon bo’ladi. ikkinchidan, har bir alohida odamning ish-harakati va faoliyatini ko’pincha sosial qiymatga ega bo’lmagan o’zga kishilarning bevosita tajribalari belgilaydi. masalan, men oshxona tomon yo’l olaman. yo’lda o’rtog’im uchrab menga: “oshxona yopilgan”, deydi. shu paytda bu xabar mening faoliyatimni ma’lum bir tarzda boshqaradi: men qayrilib, boshqa oshxona tomon jo’nayman. bu yerda til o’zining boshqa muhim vazifasi bilan, ya’ni vosita yoki kommunikasiya usuli yoki odamning xatti-harakatlarini boshqaruvchi bir vosita sifatida namoyon bo’ladi. har qanday kommunikasiya, har qanday munosabat suhbatdoshiga ta’sir qilishdan iboratdir. uchinchidan, har bir alohida odamning ish-harakatlari va faoliyatlarini har bir ayrim kishilarning shaxsiy tajribasi belgilaydi. odamning “shaxsiy” tajribasi, o’z individual tajribasi, boshqa kishilarning tajribalari va sosial tajribaning o’ziga xos aralashmasidan iborat. odam hayvondan farqli o’laroq, o’z harakatlarini …

3 / 28

iqlashimiz mumkin. g.m.andreyeva muloqotning quyidagi tuzilishini taklif etadi: 2. muloqotning interaktiv tomoni (ya’ni, muloqotga kirishuvchi tomonlarning bir-birlarining sosial xulq-atvoriga ta’sir ko’rsatish jarayoni) 3. muloqotning persepsiv tomoni (ya’ni, muloqotga kirishuvchi tomonlarning bir-birlarini idrok etishlari va tushunishlari bilan bog’liq bo’lgan murakkab psixologik jarayon) 1. muloqotning kommunikativ tomoni (ya’ni, muloqotga kirishuvchilar o’rtasidagi ma’lumot va axborotlar almashinuvi jarayoni) muloqotning kommunikativ tomoni deyilganda, uning shaxslararo axborotlar, bilimlar, g’oyalar, fikrlar almashinuvi jarayoni sifatidagi vazifalari nazarda tutiladi. bu jarayonning asosiy vositasi bo’lib til xizmat qiladi. ma’lumki, aloqa vositasi sifatida nutqning asosan ikki turi farqlanadi: yozma va og’zaki nutq. odamlar muloqot jarayonida so’zlardan tashqari turli xil harakatlardan, qilqilardan, holatlardan, kulgu, ohanglar va boshqalardan ham foydalanadilar (ya’ni psixologik ta’sir vositalaridan). ular muloqot jarayonini yanada kuchaytirib, uni to’ldiradi, ba’zan esa nutqli muloqotning o’rnini bosadi. buyuk rus yozuvchisi l.tolstoy odamlarda 97 xil kulgu turi hamda 85 xil ko’z qarashlar turi borligini kuzatgan. g.m.andreyevaning yozishicha, odam yuz ifodalari, nigohlarining 2000 ga yaqin …

4 / 28

on qilishlari mumkin. o’zaro muloqot jarayonida bir odam ikkinchi odamga psixologik ta’sir ko’rsatadi. bu ta’sir ikkala tomondan ham anglanishi yoki anglanmasligi mumkin. ya’ni, ba’zan biz nima uchun bir shaxsning bizga naqadar kuchli ta’sirga ega ekanligini, boshqa biri esa, aksincha, hech qanday ta’sir kuchiga ega emasligini tushunib yetmaymiz. muloqotning perseptiv tomoni kishining kishi tomonidan idrok qilish, tushunish va unga baho berishdir. boshqa kishilarni tushunib olish bilan kishi suhbatdosh bilan bo’ladigan faoliyat, aloqa istiqbolini aniqroq belgilab oladi. muloqot ishtirokchilari o’z ongida bir-birlarining ichki dunyosini qayta tiklashga, his-tuyg’ularini, xulq-atvorining sabablarini fahmlab yetishga harakat qiladi. shaxsga boshqa odamlarning faqat tashqi qiyofasi, ularning fe’l-atvori va hatti-harakatlari, ular qo’llanadigan kommunikativ vositalargina bevosita in’om etilgan va ana shu ma’lumotlarga tayangan holda o’zi bilan muloqotga kirishgan odamlarning kimligini tushunib yetish, ularning qobiliyatlari, niyatlari kabilar haqida xulosa chiqara olish uchun muayyan ishni bajarishiga to’g’ri keladi. taniqli psixolog s.l.rubinshteyn shunday deb yozgan edi: “kundalik hayotda odamlar bilan muloqotga kirishar ekanmiz, …

5 / 28

muhimdir: a) identifikasiya; b) refleksiya; v) kauzal atribusiya; g) stereotipizasiya identifikasiya so’zining ma’nosi lotinchadan olingan bo’lib, “tenglashtirish”, “aynan o’xshatish”, bir kishining ikkinchi kishini uning ta’rifini subyektning o’z ta’rifiga anglanilgan yoki anglanilmagan tarzda o’xshatilishi orqali tushunish usulidir. odamlar o’zaro birgalikda harakat qilish vaziyatlarida boshqa kishini o’zining o’rniga qo’yib ko’rishga uringan holda uning ichki holati, niyatlari, o’y-fikrlari, mayllari va his-tuyg’ulari haqida taxmin qiladilar. refleksiya — (lotincha aks ettirish) – o’z fikr va kechinmalarini tahlil qilib mulohaza yuritish, ya’ni muloqotga kirishuvchining suhbatdosh uni qanday idrok etayotganligini anglash. kishini kishi tomonidan idrok qilishini ikkilangan oynadagi aks ettirishga o’xshatish mumkin. odam boshqa kishini aks ettirar ekan, shu bilan birga o’zini ham aks ettiradi, agar kishi o’zi muloqotga kirishadigan kishilar haqida to’liq, ilmiy asoslangan axborotlarga ega bo’lsa, ular bilan bexato aniqlikda o’zaro ta’sir o’rnatishi mumkin. biroq subyekt hamma vaqt bunday aniq ma’lumotga ega emas. shuning uchun u boshqalar xatti-harakatining sabablarini o’ylab chiqishga majbur bo’ladi. boshqa kishining …

Want to read more?

Download all 28 pages for free via Telegram.

Download full file

About "sotsial psixologiya – 12-mavzu: muloqotning psixologik tizimi"

слайд 1 o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi alisher navoiy nomidagi samarqand davlat universiteti 5210200 – psixologiya (umumiy psixologiya) ta’lim yo’nalishi uchun «sotsial psixologiya» fanidan 12-mavzu: muloqotning psixologik tizimi samarqand – 2016 yil reja: 1. muloqotning psixologik tizimi. 2. muloqotning kommunikativ tomoni. 3. muloqotning interaktiv tomoni. 4. muloqotning perseptiv tomoni. hamkorlikdagi faoliyatda zaruriyat tufayli inson boshqa kishilar bilan birlashishi, ular bilan munosabatga kirishishi, aloqa o’rnatishi, o’zaro tushunishga erishishi va kerakli axborotni olishi, shunga mos javobni berishi kerak. bunda muloqot faoliyatning bir tomoni, uning axborot aspekti - kommunikasiya sifatida namoyon bo’ladi. biroq predmet yasash bilan birga inson o’z...

This file contains 28 pages in PPTX format (137.7 KB). To download "sotsial psixologiya – 12-mavzu: muloqotning psixologik tizimi", click the Telegram button on the left.

Tags: sotsial psixologiya – 12-mavzu:… PPTX 28 pages Free download Telegram