sotsial psixologiya

PPTX 25 pages 229.2 KB Free download

25 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 229.2 KB

File type PPTX

Pages 25

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 25

слайд 1 o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi alisher navoiy nomidagi samarqand davlat universiteti 5210200 – psixologiya (umumiy psixologiya) ta’lim yo’nalishi uchun «sotsial psixologiya» fanidan 10-mavzu: sosial xulq motivasiyasi. anglangan va anglanmagan motivlar samarqand – 2016 yil reja: sosial xulq motivlari va shaxs motivasiyasi. motivlarning turlari motivlarning anglanganlik darajasi: sosial ustanovka va uni o’zgartirish muammosi. 1. sosial xulq motivlari va shaxs motivasiyasi. yuqorida biz tanishib chiqqan faoliyat turlari o’z-o’zidan ro’y bermaydi. shaxsning jamiyatdagi sosial xulqi va o’zini qanday tutishi, egallagan mavqei ham sababsiz, o’z-o’zidan ro’y bermaydi. faoliyatning amalga oshishi va shaxs xulq-atvorini tushuntirish uchun psixologiyada «motiv» va «motivasiya» tushunchalari ishlatiladi. «motivasiya» tushunchasi «motiv» tushunchasidan kengroq ma’no va mazmunga ega. motivasiya — inson xulq-atvori, uning bog’lanishi, yo’nalishi va faolligini tushuntirib beruvchi psixologik sabablar majmuini bildiradi. bu tushuncha u yoki bu shaxs xulqini tushuntirib berish kerak bo’lganda ishlatiladi, ya’ni: «nega?», «nima uchun?», «nima maqsadda?», «qanday manfaat yo’lida?» degan savollarga javob …

2 / 25

ular shaxs tomonidan anglanishi yoki anglanmasligi ham mumkin. ya’ni, ba’zan shunday bo’ladiki, shaxs o’zi amalga oshirgan ishi yoki o’zidagi o’zgarishlarga nisbatan shakllangan munosabatning haqiqiy sababini o’zi tushunib yetmaydi, «nega?» degan savolga «o’zim ham bilmay qoldim, bilmayman», deb javob beradi. bu anglanmagan dispozisiyalar yoki ustanovkalar deb ataladi. agar shaxs biror kasbga ongli tarzda qiziqib, uning barcha sir-asrorlarini egallash uchun astoydil harakat qilsa, bunda vaziyat boshqacharoq bo’ladi, ya’ni, dispozisiya anglangan, ongli hisoblanadi. shu nuqtai nazardan motiv — konkretroq tushuncha bo’lib, u shaxsdagi u yoki bu xulq-atvorga nisbatan turgan moyillik, hozirlikni tushuntirib beruvchi sababni nazarda tutadi. mashhur nemis olimi kurt levin motivlar muammosi, ayniqsa, shaxsdagi sosial xulq motivlari borasida katta keng qamrovli tadqiqotlar olib borib, shu narsani aniqlaganki, har bir odam o’ziga xos tarzda u yoki bu vaziyatni idrok qilish va baholashga moyil bo’ladi. shunisi ajablanarliki, o’sha bir konkret vaziyat xususidagi turli shaxslarning baholari ham turlicha bo’ladi. bundan tashqari, bir shaxsning o’zi ham …

3 / 25

labalarda shu kurs va uning talablariga nisbatan shunday ustanovka shakllanadiki, albatta, bu kurs qiyin, uni olib boruvchi o’qituvchi o’ta talabchan, qattiqqo’l va hokazo degan. bunday motivasiya mana necha avlod talabalari boshdan kechirayotgan holat. endi konkret shaxsning dars jarayoni boshlangandan keyingi harakatlari konkret motivlar bilan izohlanadi va tirishqoq talaba uchun bu fan ham boshqa fanlar qatori tinimsiz izlanish, o’z vaqtida darslarni tayyorlashni talab qilsa, boshqasi uchun (dangasaroq talaba uchun) bu darsdan keyin dars yo’q va u qachon shu semestr tugashini kutib harakat qiladi. har qanday motivlarning orqasida shaxsning ehtiyojlari yotadi. ya’ni, maqsadli hayotda shaxsda avval u yoki bu ehtiyojlar paydo bo’ladi va aynan ularning tabiati va zaruratiga bog’liq tarzda xulq motivlari namoyon bo’ladi. misol uchun qo’lingizda kitob bor. siz hali uni o’qishni boshlamadingiz. lekin o’qish istagi bor, shu istakning ortida esa, o’sha mazmunni bilish va uning tagiga yetish ehtiyoji turadi. rus olimi r. nemov shaxsdagi motivasion sohani quyidagicha tasavvur qiladi. umuman, …

4 / 25

dalasidagi xashar bo’lsa-chi, bir burda issiq non ham butun tanaga rohat baxsh etuvchi malham bo’lib, ochlikni bilintirmaydi. kamtarona dasturxondan ovqat yeb o’rgangan kishi oz-oz yeyishga o’rgansa, yoshligidan normadan ortiq yeb o’rgangan odam vrach oldiga borib, o’zi uchun ozdiruvchi dori-darmon so’rasa so’raydiki, lekin uyda o’zi yemishini nazorat qilishi kerakligini bilmaydi. demak, bu ham madaniyatga, etikaga, oila muhitiga bevosita bog’liq narsa ekan. umuman shaxs sosial xulqi motivi haqida gap ketganda, uning ikki tomoni yoki elementi ajratiladi: harakat dasturi va maqsad. harakat dasturi maqsadga erishishing vositalariga aniqlik kiritadi. shuning uchun ham dasturda nazarda tutilgan vositalar maqsadga erishishni oqlashi kerak, aks holda dastur hech narsa bermaydi. masalan, ba’zi ota-onalar farzandlarini yaxshi tarbiyalash va undan ideallaridagi shaxs yetishib chiqishini orzu qilib, uning oldiga juda og’ir tarbiyaviy shartlarni qo’yadilar, bola erkinligi bug’iladi, u qat’iy nazorat muhitida ushlanadi. oqibatda bola keyinchalik boshqarib bo’lmaydigan, qaysar, uncha-muncha tashqi ta’sirga berilmaydigan bo’lib qolib, har qanday boshqa sosial sharoitda qiynaladigan bo’lib …

5 / 25

shlariga qarab farq qiladilar. masalan, faqat muvaffaqiyat motivi bilan ishlaydiganlar oldindan ishonch bilan shunday ish boshlaydilarki, nima qilib bo’lsa ham yutuqqa erishish ular uchun oliy maqsad bo’ladi. ular hali ishni boshlamay turib, yutuqni kutadilar va shunday ishni amalga oshirishsa, odamlar ularning barcha harakatlarini ma’qullashlarini biladilar. bu yo’lda ular nafaqat o’z kuch va imkoniyatlarini, balki barcha tashqi imkoniyatlar — tanish-bilishlar, mablag’ kabi omillardan ham foydalanadilar. boshqacha xulq-atvorni muvaffiqiyatsizlikdan qochish motiviga tayangan shaxslarda kuzatish mumkin. masalan, ular birinchilardan farqli, ishni boshlashdan avval nima bo’lsa ham muvafaqiyatsizlikka duchor bo’lmaslikni o’ylaydilar. shu tufayli ularda ko’proq ishonchsizlik, yutuqqa erishishga ishonmaslik, pessimizmga o’xshash holat kuzatiladi. shuning uchun bo’lsa kerak, oxir-oqibat ular baribir muvaffaqiyatsizlikka uchrab, «o’zi sira omadim yurishmaydigan odamman-da» degan xulosaga keladilar. agar birinchi toifali shaxslar bir ishni muvaffaqiyatli tugatgach, ko’tarinki ruh bilan ikkinchi ishga kirishishsa, ikkinchi toifa vakillari, har qanday ishni yakunlagandan so’ng, uning natijasidan qat’iy nazar, ruhan tushkunlikka tushadilar va og’rinish hissi bilan boshqa …

Want to read more?

Download all 25 pages for free via Telegram.

Download full file

About "sotsial psixologiya"

слайд 1 o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi alisher navoiy nomidagi samarqand davlat universiteti 5210200 – psixologiya (umumiy psixologiya) ta’lim yo’nalishi uchun «sotsial psixologiya» fanidan 10-mavzu: sosial xulq motivasiyasi. anglangan va anglanmagan motivlar samarqand – 2016 yil reja: sosial xulq motivlari va shaxs motivasiyasi. motivlarning turlari motivlarning anglanganlik darajasi: sosial ustanovka va uni o’zgartirish muammosi. 1. sosial xulq motivlari va shaxs motivasiyasi. yuqorida biz tanishib chiqqan faoliyat turlari o’z-o’zidan ro’y bermaydi. shaxsning jamiyatdagi sosial xulqi va o’zini qanday tutishi, egallagan mavqei ham sababsiz, o’z-o’zidan ro’y bermaydi. faoliyatning amalga oshishi va shaxs xulq-atvorini tushuntirish uchun psixologiyada «motiv»...

This file contains 25 pages in PPTX format (229.2 KB). To download "sotsial psixologiya", click the Telegram button on the left.

Tags: sotsial psixologiya PPTX 25 pages Free download Telegram