xix-xx asr o’zbek bolalar adabiyotida yetakchi g’oyalar

PPTX 15 pages 1.1 MB Free download

15 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.1 MB

File type PPTX

Pages 15

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 15

xix-xx asr o’zbek bolalar adabiyotida yetakchi g’oyalar xix-xx asr o’zbek bolalar adabiyotida yetakchi g’oyalar мавзу режаси: 1. a.avloniyning pedagogik faoliyati 2. h.h. niyoziy ma’rifati. 3. g‘afur g‘ulomning bolalar uchun yozilgan she’rlarida ilgari surilgan g‘oyalar. 4. quddus muhammadiyning hayoti va ijodiy faoliyati abdulla avloniy – islohotchi pedagog va bolalar shoiri (1878-1934) mеn a.avloniyning: “tarbiya biz uchun yo hayot, yo mamot, yo najot, yo halokat, yo saodat, yo falokat masalasidir”, - dеgan fikrini mushohada qilaman. buyuk ma'rifatparvarning u so’zlari asrimiz boshida millatimiz uchun qanchalar muhim va dolzarb bo’lgan bo’lsa, hozirgi kunda biz uchun bunchalik, balki undan ham ko’ra muhim va dolzarbdir. ” (i.karimov) addulla avloniy arab va fors tillarini yoshlikdagi mustaqil mutolaa vaqtida egallagan. u matbuot ishlarida faol ishtirok etish bilan birga “adabiyot yoxud milliy she’rlar” nomli to‘rt qismdan iborat to‘plamning birinchi kitobini “birinchi muallim” va “ikkinchi muallim” deb nomlaydi. a.avloniyning darsliklari mundarijasi, ularning mazmuni, ta’lim-tarbiyaviy jihatlari ko‘plab tadqiqotlarda tilga olingan. uning …

2 / 15

eidan qat’iy nazar, avvalo, inson farzandi va insoniylikni belgilovchi sifatlar shu sababli ham barcha uchun mushtarakdir. hamza hakimzoda – ma’rifatparvar bolalar shoiri (1889-1929) hamza hakimzoda niyoziy bor-yo‘g‘i 40 yil umr ko‘rgan bo‘lsa-da, butun hayotini xalqqa xizmat qilish uchun bag‘ishlagan olovqalb shoir va dramaturgdir. shu bilan birga u tarbiyachi, murabbiy, jamoat arbobi sifatida nom qoldira oldi. hamza o‘z xalqiga ilm-ma’rifat tarqatish uchun, xalqining ozod hayot kechirayotganini ko‘rish uchun shaxsiy manfaatlaridan butkul voz kecha olgan yozuvchidir. hamza o‘zining pedagogik faoliyatini 1910-yilda toshkentda qashqar mahallasida maktab ochib, bolalarni o‘qitishdan boshlaydi. shu yilning oxirlarida u qo‘qondagi mahalliy rus-tuzem maktabida muallim bo‘lib ishlaydi va 1911- yilda yangi maktab ochib, ta’lim-tarbiya ishlariga ba’zi o’zgartirishlar kiritadi. o‘quvchilarning o‘rganayotgan materialni quruq yod olishi foydasiz ekanligini aytib, sinfdan tashqari mashg‘ulotlarga ko‘proq e’tibor beradi, ona tili darslarini 122 ko‘paytiradi, yangi darsliklar yozadi. hamza 1914-yilda qo‘qonga qaytib keladi va kambag‘al yetim bolalar uchun maktab ochishga harakat qiladi. nihoyat, “dorul yatim” ya’ni, …

3 / 15

tashkil qilgan yangi usuldagi maktab talabalari uchun yozgan “yengil adabiyot”, “o‘qish kitobi”, “qiroat kitobi” darsliklari, ularga kiritgan she’r, hikoya va masallari, ta’limiy-ma’rifiy ahamiyatga ega asarlari shu jihatdan e’tiborli. ayniqsa, shoirning o‘quv qurollari madhiga bag‘ishlangan she’rlari, “bolaning yomon bo‘lmog‘iga sabab bo‘lgan onaning jazosi” hikoyasi, “toshbaqa bilan chayon” masali bolalar yosh xususiyatlariga muvofiqligi bilan diqqatga sazavor. niyoziyning “yengil adabiyot”ida ilm va jaholat muqoyasasiga oid ko‘plab she’rlar mavjud. olim bo‘lsak dunyoda, kelur har ish bunyoda, biz ham suv ostin kezub, ham ucharmiz havoda. johil qolsak dunyoda, xo‘rlik kelur ziyoda, hayvon kibi yuk tashub, cho‘l kezarmiz piyoda. g‘afur g‘ulom – bolalar shoiri va nosiri (1903-1966). akademik shoir g‘afur g‘ulom kattalarning ardoqli adibi bolishi bilan birga, bolalarning ham sevimli ijodkoridir. g‘afur g‘ulomning bolalar adabiyotiga aloqasi haqida so‘z yuritilar ekan, dastavval, uning bolalar uchun maxsus yaratgan asarlarini tilga olish joiz. zero, “mukofot” (1940), “she’rlar” (1946), “tongotar qo`shig‘i” (1949), “bari seniki” (1953), “bir g‘uncha ochilguncha” (1955), “siz …

4 / 15

mga” she’riy to‘plamlari bosildi. zero, g‘afur g‘ulomning bolalarga atalgan asarlarisiz o‘zbek bolalar adabiyotini tasavvur qilib bo‘lmaydi. g‘afur g‘ulom mutafakkir va faylasuf shoir sifatida bolalar yurt kelajagi ekanini, ularning kamoli xalq kamoli ekanini his qiladi, shu tuyg‘ularni she’rlarida goh bola bo‘lib, ularning dunyosini yoritsa, goh kattalarning bolalarga munosabatlarini aks ettirdi. g‘afur g‘ulom bolalar uchun yaratgan asarlarning yana bir qirrasi ulardagi hayotga endigina kirib kelayotgan yosh bola obrazining o‘ziga xos shakl va yo‘sinlarda tasvirlanishi bilan xarakterlidir. “qushchalar she’ri”, “dadam va men”, “o‘ylashni o‘rganamiz”, “kekkaymachoq sobirjon”, “ahmadjon – fotograf”, “chaqchaqlashaylik” she’rlarida yosh bolaning o‘ziga xos ma’sum, beg‘ubor, samimiy dunyosi yaratiladi. “o‘ylashni o‘rganamiz” she’rida muxtorjon olti yashar singlisi munisxon bilan o‘ylash haqida suhbatlashadi, unga o‘ylashni o‘rgatmoqchi bo‘ladi: – mana, men o‘ylayapman... – nimani o‘ylayapsan? – juda ko‘p o‘ylayapman: morojniydan tog‘ bo‘lsa. nuqul gilos bog‘ bo‘lsa, bir qozon qaymoq bo‘lsa, tuyaday pishloq bo‘lsa... bu – o‘g‘il bolaning beg‘ubor dunyosi, cheksiz-chegarasiz xayollarining bir qirrasi. darhaqiqat, muzqaymoqni …

5 / 15

xix-xx asr o’zbek bolalar adabiyotida yetakchi g’oyalar - Page 5

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "xix-xx asr o’zbek bolalar adabiyotida yetakchi g’oyalar"

xix-xx asr o’zbek bolalar adabiyotida yetakchi g’oyalar xix-xx asr o’zbek bolalar adabiyotida yetakchi g’oyalar мавзу режаси: 1. a.avloniyning pedagogik faoliyati 2. h.h. niyoziy ma’rifati. 3. g‘afur g‘ulomning bolalar uchun yozilgan she’rlarida ilgari surilgan g‘oyalar. 4. quddus muhammadiyning hayoti va ijodiy faoliyati abdulla avloniy – islohotchi pedagog va bolalar shoiri (1878-1934) mеn a.avloniyning: “tarbiya biz uchun yo hayot, yo mamot, yo najot, yo halokat, yo saodat, yo falokat masalasidir”, - dеgan fikrini mushohada qilaman. buyuk ma'rifatparvarning u so’zlari asrimiz boshida millatimiz uchun qanchalar muhim va dolzarb bo’lgan bo’lsa, hozirgi kunda biz uchun bunchalik, balki undan ham ko’ra muhim va dolzarbdir. ” (i.karimov) addulla avloniy arab va fors tillarini yoshlikdagi mus...

This file contains 15 pages in PPTX format (1.1 MB). To download "xix-xx asr o’zbek bolalar adabiyotida yetakchi g’oyalar", click the Telegram button on the left.

Tags: xix-xx asr o’zbek bolalar adabi… PPTX 15 pages Free download Telegram