xix asr oxiri xx asr boshlarida buayot

DOC 52,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1483552921_67243.doc xix asr oxiri xx asr boshlarida buxoro amirligi va xiva xonligida ijtimoiy-iqtisodiy va siyosiy hayot reja: 1. buxoro amirligining hududi va aholisi. xalq ommasining ahvoli. 2. xix asr oxirlarida xiva xonligida ijtimoiy-iqtisodiy munosabatlar. 3. xx asr boshlarida buxoro amirligi va xiva xonligidagi umumiy ahvol. 1. 19-asrning 2-yarmida buxoro amirligining hududi 200 ming kvadrat km bo‘lib, aholimi tahminan 3 million kishiga yaqin edi. asosan o‘zbeklar yashaydigan zarafshon, qashqadaryoning unumdor vodiylari, tojiklar yashaydigan tog‘li ko‘lob, darvoz, qorategin va baljuvon viloyatlari, shuningdek amudaryoning o‘ng qirg‘og‘idagi chorjo‘y, qarshi va karki rayonlaridagi turkman yerlari amirlik tasarrufiga kirar edi. ma’muriy-hududiy jihatdan buxoro amirligi 28 viloyat yoki beklikka bo‘lingan edi. amirlikning poytaxti buxoro shahri va uning atrofidagi tumanlar alohida ma’muriy birlik bo‘lib u qushbegi tomonidan boshqarilgan. amirlik aholisining yarmidan ko‘pini o‘zbeklar tashkil etgan, ular asosan zarafshon, qashqadaryo va surxondaryo vodiylarida yashaganlar. ularning asosiy mashg‘uloti dehqonchilik va chorvachilik bo‘lgan. amirlikdagi aholining 30 foizdan ko‘prog‘ini tojiklar tashkil etib, …

ning ichki hayoti eski izdan bordi. ammo 19-asrning 80-yillari oxiridan boshlab bu davlatga rus kapitali kirib kelishi bilan unda kapitalistik munosabatlar rivojlana boshladi. 1885 yilda zakaspiy temir yo‘li ashxabodga yetkazildi. chorjo‘y va buxoro orqali samarqandgacha qurilgan temir yo‘l uning davomi bo‘ldi, bu yo‘l 1888 yilda qurib bitkazildi. temiryo‘llar amirlik hududidan o‘tgani uchun hakm turkiston general-gubernatorligi amirlikning ichki ishlariga tobora ko‘proq aralasha boshlaydi. amirlik siyosiy va iqtisodiy jihatdan rossiyaga qaram bo‘lib qoldi. shu bilan birga amirlik hududlarida ham rus posyolkalari vujudga kela boshladi. dastlabki rus posyolkalarining o‘rnida yangi buxoro, chorjo‘y, termiz va karki singai kichik shaharlar vujudga keldi. bu shaharlarga yoki shaharlarga yaqin yerlarga turkiston gubernatorligining harbiy qo‘shinlari keltirilib joylashtiriladi. buxoro chor rossiyasining iqtisodiy hayotiga tortilagnligi bois, 1895 yilda amirlik rus bojxona doirasiga qo‘shildi. buxoroga karvon yo‘llari orqali afg‘onistondan va qisman hindiston, erondan tovarlar kelib turar edi. rossiyaga yuborilgan buxoro tovarlari va bu yerga keltiriladigan rus tovarlari rus bojxonalarida tekshirilar edi. …

in turkiston o‘lkasidagiga va buxoro amirligidagiga qaraganda bu yerda kapitalistik munosabatlar sekinlik bilan rivojlangan edi. 1873 yilda chor rossiyasining qo‘shinlari xiva xonligini bo‘ysundirdi. 1873 yil 12 avgustda rossiya bilan xiva xonligi o‘rtasida sulh shartnomasi tuzildi. xiva xonligi haqiqatda rossiya imperiyasining vassali bo‘lib qoldi. xonlik hududining rossiyaga qo‘shilgan qismida 1873 yilda amudaryo okrugi tashkil qilindi. u 1874 yilda amudaryo bo‘limi deb o‘zgartirildi. rossiya zabt etishidan avval xonlikka qarashli yerlarning kattaligi 130 590 kvadrat km edi. protektorat o‘rnatilagnidan keyin 75 000 kvadrat km qismi (amudaryo bo‘limi) turkiston general-gubernatorligi qaramog‘iga o‘tdi. 19-asrning 2-yarmida xonlikdagi aholining jami 500 ming kishiga yaqin bo‘lib, amudaryo bo‘limining aholisi 205 ming kishi edi. xiva xonligida turli xalqlar: o‘zbeklar, turkmanlar, qoraqalpoqlar, qozoqlar, eroniylar, arablar va boshqalar yashar edi. son jihatdan o‘zbeklar ko‘pchilikni (64,7 foiz) tashkil qilgan. xonlikda davlat tuzumining muhim tomoni shunda ediki, unda davlat apparati bir tizimga solinmagan edi va u maxsus idoralarga ajratilmagan edi. uning yana bir …

exnika ekinlaridan ro‘yon va paxta, tamaki, sabzavot va poliz ekinlari yetishtirilar edi. 19-asr oxirida xonlikning jami ekin maydoni 2 005 520 desyatina bo‘lib, shundan sug‘oriladigan ekin yerlari 324 000 desyatina edi. sug‘oriladigan ekin yerlarining 90 foizga yaqini xonlikning janubida edi. xonlikning xiva, xonqa, xazorasp, yangi urganch, ambar manoq, ko‘xna urganch, toshovuz, pitnak, ilyali, gurlan, mang‘it, porsu va boshqa rayonlaridan iborat janubiy qismi xonlikning eng unumdor qismi bo‘lib, davlatdagi barcha dehqonchilik mahsulotining 80 foizi shu yerlarda yetishtirilar edi. xonlik aholisining 60 foizga yaqini shu janubiy hududda yashardi. xonlikning janubiy qismida asosan don yetishtirilsada, paxtachilik, pillachilikva qorako‘lchilik ham kattagina o‘rin tutar edi. xiva xonligida dehqonchilik buxoroga qaraganda ko‘p darajada yuqori turgan. qishloq xo‘jalik ekinlarini almashlab ekish usuli xiva xonligida qadimdan ma’lum edi. ammo dehqonchilik texnikasi juda qoloq bo‘lgan. bu yerda asosan omoch, yog‘och mola, ketmon, belkurak bilan dehqonchilik qilingan. xonlikdagi yerlarni sug‘orish uchun amudaryodan suv olingan. xonlikda shohobod, yormish, g‘azovot, polvonyob, qilich …

gan rayonlar vujudga kela boshladi. tovar-pul munosabatlari rivojlanishi bilan xonlikda amalda bo‘lgan natura solig‘i dahyak o‘rniga pul bilan soliq olina boshladi. 19-asrning oxirlarida xonlikdagi ekin ekiladigan yerlarning yarmidan ko‘pi xon va uning amaldorlari qo‘lida edi. xonlikdagi hunarmandlar va dehqonlar nihoyatda og‘ir ahvolda qolgan edi. aholining bu qatlami soliq va majburiyatlarning og‘irligidan azob chekardi. ular ayrim hollarda soliqlarni to‘lashdan oshkora bosh tortardilar. 19-asrning oxirlarida katta yer egalari qo‘lida 1000 tanobdan 5000 tanobgacha yerlar bo‘lgan. xx asr boshlarida katta feodallar dehqonlarning yerlarini, chorvadorlarning yaylovlarini zo‘rlik bilan tortib ola boshlaydilar. buning ustiga xon o‘z atrofiga sodiq kishilarni to‘plash uchun katta-katta yerlarni o‘z odamlariga in’om qilib, ularni soliqlardan ozod qila boshlaydi. 19-asrning 80-yillarida 1800 dan ortiq mulkdorlar soliqlardan ozod qilinganlik haqida yorliq olganlar. bunday yorliqlarning ko‘pi sayyidlar, xo‘jalar va boshqalarga berildi. 19-asr oxirlarida 4 mingga yaqin ruhoniylar o‘lponlardan ozod qilindi. ularning har birining yeri 10 tanobdan 400 tanobgacha borar edi. bu shundan dalolat beradiki, …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "xix asr oxiri xx asr boshlarida buayot"

1483552921_67243.doc xix asr oxiri xx asr boshlarida buxoro amirligi va xiva xonligida ijtimoiy-iqtisodiy va siyosiy hayot reja: 1. buxoro amirligining hududi va aholisi. xalq ommasining ahvoli. 2. xix asr oxirlarida xiva xonligida ijtimoiy-iqtisodiy munosabatlar. 3. xx asr boshlarida buxoro amirligi va xiva xonligidagi umumiy ahvol. 1. 19-asrning 2-yarmida buxoro amirligining hududi 200 ming kvadrat km bo‘lib, aholimi tahminan 3 million kishiga yaqin edi. asosan o‘zbeklar yashaydigan zarafshon, qashqadaryoning unumdor vodiylari, tojiklar yashaydigan tog‘li ko‘lob, darvoz, qorategin va baljuvon viloyatlari, shuningdek amudaryoning o‘ng qirg‘og‘idagi chorjo‘y, qarshi va karki rayonlaridagi turkman yerlari amirlik tasarrufiga kirar edi. ma’muriy-hududiy jihatdan buxoro amirligi 28 viloyat yo...

Формат DOC, 52,5 КБ. Чтобы скачать "xix asr oxiri xx asr boshlarida buayot", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: xix asr oxiri xx asr boshlarida… DOC Бесплатная загрузка Telegram