vii asrdan xiv asrning birinchi yarimigacha o’rta osiyoda tarbiya, maktab va pedagogik fikrlar

PPTX 22 pages 11.6 MB Free download

22 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 11.6 MB

File type PPTX

Pages 22

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 22

powerpoint presentation mavzu: vii asrdan xiv asrning birinchi yarimigacha o’rta osiyoda tarbiya, maktab va pedagogik fikrlar p.f.n.dotsent. i. aliyev reja: 1. islom dinining tarqalishi va uning ta'lim-tarbiyaga ta'siri. 2. musulmon maktablari va unda ta'lim-tarbiya mazmuni. 3. diniy kitoblarning tarbiyaviy ahamiyati. 4. qur'oni-karim – axloqiy-falsafiy ta'limotlar manbai. 5. hadis ilmining paydo bo‘lishi. mudarrislar (imom ismoil al-buxoriy va imom at-termiziy va boshqalar) ning hadis ilmi rivojiga qo‘shgan hissasi. 40% 30% 20% 10% islom paydo bo‘lishi arafasida arabistonning g‘arbida, o‘rta yer dengizining sharqiy qirg‘oqlarida, shimoliy afrikada (xususan misrda) yakka xudolikka asoslangan yahudiylik (yahudiylik) dini, shimol tomondagi vizantiya (hozirgi turkiya) davlatida esa nasroniylik dini (xristian) mavjud bo‘lib, bu dinlar arablar orasida ham tarqalmoqda edi. bu to‘g‘rida qur’onda ham ma’lumotlar berilgan (baqar surasi). o‘sha davrlarning tarixiy vaziyatida arab qabilalari va shahar davlatlari aholisi oldida quyidagi tarixiy vazifalar mavjud edi: bir o`zgaruvchili tenglamalar o`rgatish. masalalarni tenglama 1. arablar hayotida urug‘chilik, qabilachilik tartiblari yemirilmoqda, kuchli binob feodal …

2 / 22

aqtlarda arablarning koʻpchiligi sahrolarda yashab, ular chorvachilik bilan shugʻullanib, koʻchmanchilik hayotiga yonganlar. shaharlik va sahroyi-badaviy arablar orasida tez-tez talonchilik urushlari yuz berib turganligini tarixiy manbalarda koʻrsatilgan. arablarda ularni tartibga solib turadigan markazlashgan kuchli davlat ham yoʻq edi.** 4.shahar boylari va boy chorvadorlar orasida koʻp xotin olish, koʻp kunlarga tuzilgan dabdabali toʻy-ma’rakalar, ichkilikbozlik, qimor oʻynash, fohishabozlik kabi yaramas odatlar keng tarqalgan edi. ayrim arab onalarida qiz bolalarni erga koʻmib tashlash daxshatli odat ham bor edi. kun tartibida ana shunday axloqiy buzarlik berish vazifasi ham mavjud edi.yuqorida sanab oʻtilgan tarixi va shafqatsiz faqat ollox xohishi insonida boʻlgan islom dini kuch-quvvati bilan ta’minlangan boʻlishi mumkin boʻlib, ollohga iymon-etikodga da’vat qilish faoliyatini haniflar boshlab borganlar edi. ularning haniflar (hanif, arabcha soʻz boʻlib, ma’nosi chinakam etikod keltiruvchi, taqvodor kishi) demakdir. 3. oʻsha davrda arablar gʻoyaviy-mafkuraviy birlik ham yoʻq edi. chunki, arab qabila va urugʻlari turli-tuman dinlarga diniy urf-odatlarga amal qilganlar, ayniqsa ajdodlar ruhiga sigʻinish, ayrim …

3 / 22

siyatiga ko‘ra, hali voyaga yetib ulgurmagan muhammadni amakisi abu tolib tarbiyalaydi. islom dini g‘oyalari targ‘ibotining dastlabki yillarida payg‘ambarimiz muhammad alayhissalomning g‘oyavi izchil qarashlariga qarshi kofirlar va makka mushriklarining adovati tobora kuchayib boradi. bir necha urushlar bo‘lib, shundan so‘ng allohning izni bilan makka shahridan madina shahriga hijrat qilish zarurat bo‘ldi. payg‘ambarimiz muhammad alayhissalom 622 yilda o‘z sahobalari bilan madinaga hijrat qiladi. musulmonlarning yangi hijriy yili hisobi shu yildan boshlangan. 609-610 yillardan boshlab muhammad payg‘ambar sifatida yagona allohga e’tiqod qilish g‘oyasini targ‘ib eta boshladi. islom dinining g‘oyalarini quraysh va boshqa qabilalarning a’zolari o‘rtasida targ‘ib etishda muhammad alayhissalomga xadicha har jihatdan ko‘mak beradi, ular bir umr maslakdosh, hamfikr bo‘lib qoladilar. ushbu yillarda u savdogarlik kasbining sir-asrorlarini o‘rganа boshlaydi. voyaga yetgach, makkа shahrining badavlat ayollaridan biri bo‘lgan khadichaning xizmatiга ishga kiradi.” islom dinining asoschisi va targ‘ibotchisi muhammad ibn abdulloh 570 yilda makkada quraysh qabilasiga mansub hoshimiylar xonadonida tug‘iladi. otasi abdulloh shom safariga ketayotib madina …

4 / 22

‘ambarimizning kuyovlari). xalifalar davrida islom ta’limoti mustahkamlandi. payg‘ambarimizga nozil qilingan “qur’oni karim” g‘oyalari sahobalar tomonidan kitob ko‘rinishida jamlandi. g‘arb va sharq tadqiqotchilari “qur’on”ni jahon madaniyatining eng nodir asarlaridan biri deb hisoblaydilar. xat-savodi bo‘lgan abu bakr as-siddiq, umar ibn al-xattob, usmon ibn affon, ali ibn abu tolib, zayd ibn sobit, ubay ibn ka’blar “qur’on” oyatlarini yod olganlar va uni davomida eslab o‘qib borganlar va xat bilan bitganlar. uchinchi xalifa usmon ibn affonning topshirig‘iga ko‘ra, “qur’on” suralari va oyatlari birinchi bo‘lib sahoba zayd ibn sobit tomonidan kiyik terisidan tayyorlangan sahifalarga bitilgan. so‘ngra ushbu manbadan 6 nusxa ko‘chirilgan, markaziy shaharlarga bittadan nusxa yuborilgan va hamda qur’onning faqat ana shu nusxalardan ko‘chirilishi buyurilgan. shunday qilib, “qur’on” musulmonlarning taqdirini, birligini va axloqiy qoidalarini belgilab beruvchi muqaddas qo‘llanma bo‘lib qoldi. . qur’oni karim haqida “qur’on” – dunyo madaniyatining ulkan boyligi, musulmonlarning muqaddas kitobi bo‘lib, arab tilida “qiroat” ma’nosini anglatadi. “qur’on” 114 suradan iborat bo‘lib, ularning 90 …

5 / 22

otga erishishga undashi bilan belgilanadi. shu bois u necha asrlardan buyon insoniyatning eng ulug‘ qadriyatlaridan biri sifatida e’zozlanib kelinmoqda. aslini olganda, islomda ilohiy va dunyoviy hodisalar alohida-alohida olib qaralmaydi. islom ta’limotida insonning ruhi va jismoniy kamoloti ham birdek e’tibor beriladi. islomiy g‘oyalar odamlarni yaxshilikka da’vat etadi, yomonlikdan qaytaradi. insonparvarlikni targ‘ib etib, razolatni qoralaydi, odob-axloq, ruhiy-ma’naviy poklik, mehnat qilish kabi yer yuzini obod va go‘zal etishga undaydi. u adolat, tenglik, tinchlik va erkinlik tarafdori ekanligini ta’kidlaydi. buni biz “qur’on”ning inson kamolotiga erishishdagi ahamiyati, uning insonga va butun borliqqa nisbatan munosabati mazmunidan ham bilishimiz mumkin. sur’a va oyatlar islom dinida zo‘r e’tiborga ega bo‘lib, musulmon olami, xususan, musulmon davlatlarining huquqiy va axloqiy me’yorlarini belgilashda muhim ahamiyat kasb etadi. islom dini insonni yuqori bilimli, abavvo, halol, tafakkurli darajadagi shaxs sifatida tasvirlaydi. islom ilmi asrlar davomida insoniyat uchun xizmat qilgan. ilm-fan rivojlanishida qur’oni karimning axamiyati, islomiy qadriyatlarning tarbiyaviy jihati yuksak o‘ringa ega. ilm-fan, din …

Want to read more?

Download all 22 pages for free via Telegram.

Download full file

About "vii asrdan xiv asrning birinchi yarimigacha o’rta osiyoda tarbiya, maktab va pedagogik fikrlar"

powerpoint presentation mavzu: vii asrdan xiv asrning birinchi yarimigacha o’rta osiyoda tarbiya, maktab va pedagogik fikrlar p.f.n.dotsent. i. aliyev reja: 1. islom dinining tarqalishi va uning ta'lim-tarbiyaga ta'siri. 2. musulmon maktablari va unda ta'lim-tarbiya mazmuni. 3. diniy kitoblarning tarbiyaviy ahamiyati. 4. qur'oni-karim – axloqiy-falsafiy ta'limotlar manbai. 5. hadis ilmining paydo bo‘lishi. mudarrislar (imom ismoil al-buxoriy va imom at-termiziy va boshqalar) ning hadis ilmi rivojiga qo‘shgan hissasi. 40% 30% 20% 10% islom paydo bo‘lishi arafasida arabistonning g‘arbida, o‘rta yer dengizining sharqiy qirg‘oqlarida, shimoliy afrikada (xususan misrda) yakka xudolikka asoslangan yahudiylik (yahudiylik) dini, shimol tomondagi vizantiya (hozirgi turkiya) davlatida esa nasroniyli...

This file contains 22 pages in PPTX format (11.6 MB). To download "vii asrdan xiv asrning birinchi yarimigacha o’rta osiyoda tarbiya, maktab va pedagogik fikrlar", click the Telegram button on the left.

Tags: vii asrdan xiv asrning birinchi… PPTX 22 pages Free download Telegram