Back

bakterial infeksiyalar qo‘zg‘atuvchilari: gemofil inflyuenslar, difteriya korinebakteriyalar, k o‘kyo‘tal qo‘zg‘atuvchisi

DOCX 13 pages 129.4 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 13
o’zbekiston respublikasi oliy ta’lim,fan va innovatsiyalar vazirligi mirzo ulug‘bek nomidagi o’zbekiston milliy universiteti _________________________________fakulteti _________________________________yo‘nalishi mustaqil ish mavzu:______________________________________________________________________________________________ bajardi:____________________ qabul qildi:____________________ toshkent - 2024 difteriya,ko’k yo’tal va gemofil infeksiyalarning qo’zg’atuvchilari. reja: 1. bakterial infeksiyalar qo‘zg‘atuvchilari 2. gemofil inflyuenslar 3. difteriya korinebakteriyalar 4. k o‘kyo‘tal qo‘zg‘atuvchisi gemofil inflyuenslar inflyuens qo‘zg‘atuvchisi (haemophilus influenzae)ni m .m .afanasev 1889-yili,r.pfyayffervas.kitozatolar 1892-yili gripp bilan og‘rigan bemorning balg‘amidan topib, 40 yil davomida uni gripp qo‘zg‘atuvchisi deb kelishgan. keyinchalik bu mayda, grammanfiy bakteriyalar 90% sog‘lom odamlarning burun-halqumida latent infeksiya sifatida uchrashi aniqlandi. organizmning reaktivligi kamayganda inflyuensiya bakteriyasi zotiljam, laringit, endokardit, artrit, konyunktivit, bolalarda meningit, yuqori nafas yo‘llarining o‘tkir yallig‘lanishi va ikkilamchi yuqumli kasalliklaming paydo bo‘lishiga olib keladi. haemophilus urug‘i pasteruellaceae oilasiga mansub bo‘lib, unga pasteurella va actonobacillus urug‘lari ham kiritilgan. bunday bakteriyalarning o‘sishi uchun oziq muhit tarkibiga albatta o‘sish omili - eritrotsit mahsulotlari qo‘shilishi kerak (haemophilus - gemofil nomi shundan kelib chiqqan). odam organizmidan gemofillaming 8 turi ajratib …
2 / 13
zae polimorfizm xususiyatiga ega, shuning uchun u turli shakllarda bo‘lishi mumkin. nukleoidning dnk tarkibidagi g+s 39% ni tashkil etadi. 0‘sishi. h. influenzae - aerob va fakultativ anaerob. oziq muhitlarga talabchan, shu sababli oddiy oziq muhitlarda o‘smaydi. inflyuensiya bakteriyasi ph 7,3-7,5 bo'lgan qon qo‘shilgan agarda 37°c (chegarasi 24-43hc)da yaxshi ko‘payadi. bir kundan so‘ng agar yuzasida mayda, tiniq tekis, yaltiroq, shudring tomchilariga o‘xshash s-koloniyalar paydo bo‘ladi. qonli bulonda bu bakteriya o‘stirilganda oq parchalariga o‘xshab yoki bir oz quyqa hosil qilib, qaynatilgan qon qo‘shilgan agarda esa yirik,tiniq, yassi koloniyalar hosil qilib ko‘payadi. koloniyalarning shakliga ko‘ra inflyuensiya bakteriyalari silliq (tipik) va g'adir-budir (notipik) tiplarga bo'linadi. sun’iy oziq muhitlarga ikki xil, o'sishi u cliun yordam beruvchi moddalar qo'shilganda yaxshi o‘sadi. bulardan biri eritrotsitlar tarkibiga kiruvchi x-omil (gemin), temperaturaga chidamli, 120°c qaynatilganda ham parchalanmaydi, ikkinchisi b-guruh vitaminlarining asosiy qismi boigan termolabil koferment. v-o il (koenzimnikotinamiddinukleotid) esa qonda, kartoshkada, hayvon, o ‘simlik to ‘qimalarida, ko‘pchilik bakteriyalarda bo‘ladi. …
3 / 13
il qiluvchi shtammlari, kapsuladagi polisaxarid tarkibiga ko‘ra oltita: a, b, c, d, e, f serologik variantlarga bo‘linadi. kapsula hosil qilmaydigan shtammlari esa faqat temperaturaga chidamli somatik o -antigenga ega. chidamliligi. h.influenzae tashqi muhitga chidamsiz, fizik, kimyoviy omillar ta’siriga bardosh berolmaydi. 55°c da qizdirilganda, quritilganda,dezinfeksiya qiluvchi moddalar, quyosh nuri ta’sirida tezda nobud bo‘ladi. h ayvonlarga nisbatan patogenligi. h .influenzaye infeksiyasi hayvonlarda aniqlanmagan. oq sichqonlarga inflyuensiya kulturasi yuborilganda zaharlanish paydo bo‘ladi. bakteriyalar qonga o‘tmaydi. kasallikning odamlardagi patogenezi: infeksiya manbai mikrob tashuvchi va bemor. asosiy yuqish yo‘llari havo-tomchi va maishiy aloqa. bakteriyalar tukchalari bilan yuqori nafas yoilarining epiteliylariga birikadi va shilliq osti qavatiga kirib u yerda yallig‘lanish jarayonlarini yuzaga keltiradi. limfa va qonga o‘tib butun organizmga tarqaladi. h.influenzae boshqa mikroorganizmlar(stafilokokk,streptokokk,adenovirus)bilan birgalikda yuqori nafas yo‘llarining yallig‘lanishi (katar)yoki o‘tkir respirator kasalliklarni qo‘zg‘atadi. bu kasallik ko‘pincha havo harorati pasayganda, kishilarga sovuq ta’sir qilganda paydo bo‘ladi va ko‘payadi,xalq tilida bu shamollash deb yuritiladi. sovuq, gripp virusi ta’sirida …
4 / 13
surunkali bronxit,bronxial astma bilan og‘rigan bemorlardan ajratib olinadi. ko‘pincha besh yoshgacha bo‘lgan bolalar kasallanadi. immuniteti. organizmning reaktivligi, chiniqqanligi, yuqumli kasalliklardan himoya qila olish xususiyatlari, tashqi muhitdagi haroratning pasayishi, namlik, sovuqqa chidamlilik kasallikning immunitetida muhim ahamiyatga ega. immuniteti serovar kapsula antigenga qarshi hosil bo‘lgan odam zardobidagi antitelolarga bog‘liq, chunki bu antigen protektiv xususiyatga ega. ammo hosil bo‘lgan gumoral immunitet kuchli emas.bundan tashqari, infeksiya jarayonida tugallanmagan fagositoz kuzatiladi. laboratoriya tashxisi. tekshirish uchun balg‘am , burundan yiring,meningitda orqa miya suyuqligi olinadi. murtak bezi va halqumning shilliq qavatidan paxta tampon bilan material olinadi. ulardan surtma tayyorlab,fuksin bilan 5-10 daqiqa bo‘yaladi, so‘ngra mikroskop ostida ko‘riladi va inflyuensiya bakteriyalari bor yo‘qligi aniqlanadi. immunofluoressensiya usuli bilan patologik materialdagi bakteriyalar identifikatsiya qilinadi. balg‘am 0,85% li natriy xlorid eritmasi bilanyuvilgandan so‘ng, boshqa tekshirilishi lozim bo‘lgan materiallar qonli agarga ekiladi. qonli agar quyilgan petri kosachasiga yo‘talish usuli(bunda petri kosachasidagi muhitni og‘izdan 5-8 sm oraliqda ushlab turish lozim) bilan ekiladi, so‘ng …
5 / 13
hug‘ullanish, oilada va ish joylarida ozodalikka rioya qilish, shamollashdan ehtiyot bo‘lish lozim,ayrim hollarda maxsus profilaktika qoqshol anatoksini bilan birga inflyuensiya tipiga qarshi tayyorlangan vaksina bilan olib boriladi. bemorlar bilan maishiy muloqotda bo‘lga n bolalarga profilaktika maqsadida rifampitsin buyuriladi. ko‘kyo‘tal qo‘zg‘atuvchisi k o‘kyo‘tal (koklyush) bolalarda uchraydigan o‘tkir yuqumli kasallik bo‘lib, o‘ziga xos kuchli bo‘g‘ilib yo‘talish bilan kechadi.ko‘kyo‘talni xi asrda dastlab abu ali ibn sino tasvirlab bergan.koklyush termini 1578-yili parijda giepidemiya vaqtida qoilanilgan. 1679-yili siden bu kasallikni «pertussis», ya’ni kuchli yo‘talish deb atagan.ko‘kyo‘tal qo‘zg‘atuvchisini belgiyalik j.borde va o.jangular 1906-yili kashf etishgan. 1937-yili ko‘kyo‘talning yengil shakli bilan og‘rigan boladan b.pertussis ga o‘xshash mikroorganizmni eldring va kendriklar ajratib olib, unga b.parapertussis, b.bronchiseptica deb nom berdilar. bordetella urug‘i 3 turdan: bordetella pertussis, b ordetella parapertussis va b ordetella bronchiseptica dan iborat. bular ko‘p xususiyatlari bilan bir-biriga o‘xshab ketadi. morfologiyasi. k o‘kyo‘tal qo‘zg‘atuvchisining kokkobakteriyalar mayda, kalta, tayoqcha shaklida bo‘lib, ikki uchi bir oz bukilgan, uzunligi 0,5-1,2 …

Want to read more?

Download all 13 pages for free via Telegram.

Download full file

About "bakterial infeksiyalar qo‘zg‘atuvchilari: gemofil inflyuenslar, difteriya korinebakteriyalar, k o‘kyo‘tal qo‘zg‘atuvchisi"

o’zbekiston respublikasi oliy ta’lim,fan va innovatsiyalar vazirligi mirzo ulug‘bek nomidagi o’zbekiston milliy universiteti _________________________________fakulteti _________________________________yo‘nalishi mustaqil ish mavzu:______________________________________________________________________________________________ bajardi:____________________ qabul qildi:____________________ toshkent - 2024 difteriya,ko’k yo’tal va gemofil infeksiyalarning qo’zg’atuvchilari. reja: 1. bakterial infeksiyalar qo‘zg‘atuvchilari 2. gemofil inflyuenslar 3. difteriya korinebakteriyalar 4. k o‘kyo‘tal qo‘zg‘atuvchisi gemofil inflyuenslar inflyuens qo‘zg‘atuvchisi (haemophilus influenzae)ni m .m .afanasev 1889-yili,r.pfyayffervas.kitozatolar 1892-yili gripp bilan og‘rigan bemorning balg‘amidan topib, 40 y...

This file contains 13 pages in DOCX format (129.4 KB). To download "bakterial infeksiyalar qo‘zg‘atuvchilari: gemofil inflyuenslar, difteriya korinebakteriyalar, k o‘kyo‘tal qo‘zg‘atuvchisi", click the Telegram button on the left.

Tags: bakterial infeksiyalar qo‘zg‘at… DOCX 13 pages Free download Telegram

Similar files

You might also like these

Show all
ichak bakterial yuqumli kasallik qo‘zg‘atuvchilari (koli-infeksiyalar, shigellyozlar) — PPTX PPTX
ichak bakterial yuqumli kasallik qo‘zg‘atuvchilari (koli-infeksiyalar, shigellyozlar)
38 pages 10.3 MB
virusli infeksiyalar va bakterial infeksiyalar — PPTX PPTX
virusli infeksiyalar va bakterial infeksiyalar
20 pages 1.9 MB
ichak infeksiyalari qo‘zg‘atuvchilari: esherixioz qo‘zg‘atuvchisi — PPTX PPTX
ichak infeksiyalari qo‘zg‘atuvchilari: esherixioz qo‘zg‘atuvchisi
16 pages 1.6 MB
bakterial havo tomchi infeksiyalar — DOCX DOCX
bakterial havo tomchi infeksiyalar
79 pages 3.7 MB
havo-tomchi bakterial yuqumli kasallik qo‘zg‘atuvchilari — PPTX PPTX
havo-tomchi bakterial yuqumli kasallik qo‘zg‘atuvchilari
37 pages 6.8 MB
pediatriya amaliyotda ko‘p uchraydigan infeksiyalar qo‘zg‘atuvchilari — PPTX PPTX
pediatriya amaliyotda ko‘p uchraydigan infeksiyalar qo‘zg‘atuvchilari
20 pages 2.1 MB
ma’ruza no9, transmissiv infeksiyalar. rikketsioz, borrelioz va leptospiroz qo‘zg‘atuvchilari. — PPT PPT
ma’ruza no9, transmissiv infeksiyalar. rikketsioz, borrelioz va leptospiroz qo‘zg‘atuvchilari.
50 pages 12.2 MB
bakterial infektsiyalar (stafilokok va streptokokli infektsiyalar, difteriya, meningokokk infektsiya), zamburugli infektsiyalar (kandidoz, aspergillez), parazitar infektsiyalar (bezgak, leyshmanioz) — DOCX DOCX
bakterial infektsiyalar (stafilokok va streptokokli infektsiyalar, difteriya, meningokokk infektsiya), zamburugli infektsiyalar (kandidoz, aspergillez), parazitar infektsiyalar (bezgak, leyshmanioz)
13 pages 37.1 KB