isitish asboblari. qizdirish

DOCX 7 pages 972.9 KB Free download

7 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 972.9 KB

File type DOCX

Pages 7

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 7

isitish asboblari. qizdirish ishning maqsadi: kimyoviy laboratoriyalarda ishlatiladigan turli isitish asboblari bilan tanisish va amalda sinab ko`rish. reaktivlar: h2o-distillangan suv, h2so4-konsentrlangan sulfat kislota, kbr-kaliy bromid kukuni, na2so4-suvsiz natriy sulfat tuzi, asbob uskunalar: elektr asboblari - pechlar va elektr plitalar hamda gorelkalar (spirtli, benzinli, gaz), hammomlar (suv, moy, qum), kolba qizdirgichlar, shtativ, haroratni o‘lchovchi termometr. ko‘pgina kimyoviy jarayonlar qizdirish yo‘li bilan tezlashtiriladi. o‘rganilishi lozim bo‘lgan jarayon tavfisiga ko‘ra va laboratoriyada mavjud bo‘lgan jihozlarning mavjudligiga ko‘ra qizdirishda elektr asboblari - pechlar va elektr plitalar hamda gorelkalar (spirtli, benzinli, gaz) qo‘llaniladi. 1. gaz gorelkasi. gorelkani tarkibiy qismlarga ajratish; gaz trubkasi (2) ni asos (1) dan ajratib oling, uning tagidagi kengaygan qismi gaz ajratuvchi kamera deyiladi. kameradan disk (3) ni ajratib oling. har bir qisimlarning tuzilishini, disk hamda ventil (4) ning vazifasini sinchiklab o‘rganing (36-rasm). 36-rasm. gaz gorelkasi (teklyu): 1—asos; 2—trubka; 3—havo kelishini boshqaruvchi disk; 4—gaz kelishini boshqaruvchi ventil. 37-rasm. tigel qisqichi. gorelkani yig‘ing …

2 / 7

zgarishini kuzatib borib, diskni alanga ichida ikkinchi konus aniq paydo bo‘lgunga qadar burab boring. tashqi konusning o‘rtasiga tigelning toza farfor qopqog‘ini tuting. qurum paydo bo‘ladimi? bunday alanga qanday nomlanadi? disk nima uchun xizmat qiladi? ba’zan laboratoriyada gaz gorelkasining boshqacha turlari ham ishlatiladi (38-rasm). 2. alanganing «sakrashi». ventilni bir tekis aylantirib alanga balandligini 2 sm gacha kamaytiring. shundan so‘ng diskni trubkadan burab oxirigacha uzoqlashtiring. alanga «sakraydi», ya’ni gaz gorelkasi ichida yonish sodir bo‘ladi. natijada alanga trubka ustida yo‘qoladi yoki cho‘zilib tovush berib yonadi. agar gorelka mis qotishmasidan yasalgan bo‘lsa, ma’lum vaqtdan so‘ng alanga ko‘k rang beradi. alanga «sakraganda» gaz to‘la yonmaydi, natijada laboratoriyadagi havo zaharlanadi. gaz trubka ichida yonganligi uchun u juda ham qizib ketadi, natijada gaz kelayotgan rezina trubka yonib ketishi mumkin. alanganing «sakrashi»ni yo‘qotish uchun kranni berkitish, gorelkani sovutish va qoidaga binoan yana gazni yoqish kerak (rasm 39). nima uchun alanganing «sakrashi» kerak emas? 3. gazning zaharliligi. laboratoriya va …

3 / 7

g va uning ikkinchi uchida gazni yoqing. nayni sekin-astalik bilan ko‘taring va uning yuqori qismida yonish to‘xtaganidan so‘ng, nayning past qismidagi holatni aniqlang. gorelkani o‘chiring va gorelka trubkasiga to‘nog‘ichga o‘rnatilgan gugurt qo‘ying. kranni oching va gazni yoqing. gugurt yonadimi? qisqich bilan to‘nog‘ichni alanganing yuqori qismiga suring. nima kuzatildi? qilingan tajriba asosida ichki va tashqi konusda gazning qanday yonishi haqida hulosa chiqaring. 5.alanganing temperaturasi. jurnalga gorelkadagi alanga sxemasini chizing. 35rasmda ko‘rsatilganidek temperaturalarni hamma nuqtalari uchun ko‘rsating. alanganing har xil zonalariga bir uchi shisha tayoqchaga ulangan nixrom simini kiriting va qizigan simning rangiga e’tibor bering. temperaturaga qarab qizigan simning rangi quyidagicha o‘zgaradi: 500ocda - to‘q qizil 700ocda - qizil 1100ocda – pushti 1500ocda - oq sxemada 700 va 1100ocga to‘g‘ri keladigan nuqtalarni aniqlang. quruq probirkaga 1 g kbr kukunidan soling va alanganing eng yuqori temperaturasi ko‘rsatilgan joyida uzoq vaqt kizdiring. tuz suyuqlanadimi? shunday tajribani suvsiz natriy sulfat tuzi bilan qaytaring (erish temperaturasi …

4 / 7

qo‘ymaslik kerak. gorelka ishlatilmayotganda gaz kranlari qattiq berkitilishi kerak. tabiiy gazning ba’zi komponentlari hidli bo‘ladi va gaz chiqayotganini shundan bilish hamda kerakli choralarni ko‘rish mumkin. 41-rasm. nasadka «qaldirg‘och dumi». 42-rasm. kavshar gorelkasi: 1-havo keltiruvchi trubka; 2-gaz keltiruvchi trubka. hammomlar. 100-300ocda uzoq vaqt qizdirish uchun hammomlar qo‘llaniladi: suvli, qumli va b. suv hammomi metall idishidan iborat bo‘lib, turli diametrdagi metall xalqalaridan iborat qopqog‘i bilan berkitiladi. suv hammomidan foydalanilganida uning 2/3 hajmi suv bilan to‘ldiriladi, uch oyoqqa qo‘yib qaynaguncha qizdiriladi. suv to‘la qaynamasligini nazorat qilib turish kerak. yuqoriroq temperaturani hosil qilish uchun suv o‘rniga yog‘ yoki birorta tuzning konsentrlangan eritmasidan foydalaniladi (nacl, cacl2 va b.). qum hammomi laboratoriyada asta-sekin qizdirish uchun qo‘llaniladi. uning uchun metall idishga toza qum solinadi (organik aralashmalardan kuydurib tozalangan) va suv hammomi gaz gorelkasi alangasida qizdiriladi. elektr toki yordamida ham qizdirish mumkin (43-rasm, b). 43-rasm. suv hammomi asbobdan foydalanish maqsadi asbob yordamida berilgan moddalarni suvning qaynash temperaturasigacha bo`lgan …

5 / 7

uv hammomiga o`rnating ( hammomda suv bo`lmasa bu asbobni ishlatmang) pechlar. 600-1000oc dagi temperaturalarni olish uchun mufel pechidan foydalaniladi (rasm 41). mufel pechi to‘rt burchakli karkasdan iborat bo‘lib, bir tomoni ochiq bo‘ladi va o‘tga chidamli loydan tayyorlanadi. karkas tashqi tomonidan katta qarshiliklarga ega bo‘lgan metall simlari bilan o‘ralgan va asbest bilan to‘silgan. karkas metall qobiqchasiga kiritilgan. unda istalgan temperaturani ushlab turuvchi qurilma o‘rnatilgan. u elektr tizimiga ulanadi. ammo pechni ulashdan oldin tizimning kuchlanishi mufel klemmalarida ko‘rsatilgan kuchlanishlarga mos kelishini tekshirib ko‘rish kerak. 44-rasm. hammomlar: a—suvli; b-elektr bilan qizdiriladigan suv xammomi 45-rasm. mufel pechi. elektroplitkalar. laboratoriyada gaz bo‘lmaganida yoki qizdirishda gazdan foydalanish mumkin bo‘lmaganda (masalan oson yonuvchan va uchuvchan moddalarni haydaganda) elektroplitkalar qo‘llaniladi. (rasm 46). yopiq spiralli plitkalar oson yonuvchan va uchuvchan moddalarni haydashda ishlatiladi. ularning spiralьni ustida metall, asbest yoki yupqa shamotlik plastinka bo‘ladi. oxirgi ikkitasi kimyoviy reaktivlar ta’siriga chidamlidir. ochiq spiralli plitkalar spiralga qizdirilayotgan moddalar tushish xavfi bo‘lmaganda qo‘llaniladi. …

Want to read more?

Download all 7 pages for free via Telegram.

Download full file

About "isitish asboblari. qizdirish"

isitish asboblari. qizdirish ishning maqsadi: kimyoviy laboratoriyalarda ishlatiladigan turli isitish asboblari bilan tanisish va amalda sinab ko`rish. reaktivlar: h2o-distillangan suv, h2so4-konsentrlangan sulfat kislota, kbr-kaliy bromid kukuni, na2so4-suvsiz natriy sulfat tuzi, asbob uskunalar: elektr asboblari - pechlar va elektr plitalar hamda gorelkalar (spirtli, benzinli, gaz), hammomlar (suv, moy, qum), kolba qizdirgichlar, shtativ, haroratni o‘lchovchi termometr. ko‘pgina kimyoviy jarayonlar qizdirish yo‘li bilan tezlashtiriladi. o‘rganilishi lozim bo‘lgan jarayon tavfisiga ko‘ra va laboratoriyada mavjud bo‘lgan jihozlarning mavjudligiga ko‘ra qizdirishda elektr asboblari - pechlar va elektr plitalar hamda gorelkalar (spirtli, benzinli, gaz) qo‘llaniladi. 1. gaz gorelkasi. gorelka...

This file contains 7 pages in DOCX format (972.9 KB). To download "isitish asboblari. qizdirish", click the Telegram button on the left.

Tags: isitish asboblari. qizdirish DOCX 7 pages Free download Telegram