sotsial psixologiya fanidan maqola

PPTX 31 pages 256.4 KB Free download

31 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 256.4 KB

File type PPTX

Pages 31

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 31

слайд 1 o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi alisher navoiy nomidagi samarqand davlat universiteti 5210200 – psixologiya (umumiy psixologiya) ta’lim yo’nalishi uchun «sotsial psixologiya» fanidan 2-mavzu: sotsial psixologik g’oyalar shakllanishi tarixi samarqand – 2022 yil reja: antik davr mutafakkirlari ishlarida sosial psixologik ta`limotlarining rivojlanishi sosial psixologiyaning uch nazariy manbai sosial psixologiyaning rossiyada rivojlanishi o’zbekistonda sosial psixologik tadqiqotlarning o’rni va istiqbollari 1. antik davr mutafakkirlari ishlarida sosial psixologik ta`limotlarning rivojlanishi sosial psixologiyaning fan sifatida rivojlanish tarixiga nazar tashlar ekanmiz, uning jamiyatning tarixiy rivojlanishi bilan bog’liq tarzda rivojlanganligining, ilmiy jihatdan esa, falsafiy qarashlar ta`sirida bo`lib, sof sosial psixologik nazariyalarning juda oz sonli bo`lganligining guvohi bo`lishimiz mumkin. insoniyat tarixini o`rganar ekanmiz mutafakkirlar, olimlar, allomalar sosial psixologik hodisalar bilan juda qiziqqanliklarining guvohi bo`lamiz. lekin ular bu hodisalarni o`z davri ruhida, o`z nazariy va sotsial qarashlari, hattoki, turli oqimlar orasida tushunishga uringanlar. shuning uchun ham sosial psixologiyaning fan sifatida taraqqiyotini o`rganish uchun sosial …

2 / 31

bilan aloqalari masalasiga to’xtalib, jamiyat individga nisbatan o`zgarmas bir birlikki, uning taraqqiyoti jamiyat rivojlanishi qonunlarga buysunadi, degan fikrni himoya qilgan. unga qarama-qarshi fikrni aristotel bayon etib, individni barcha sosial o`zgarishlarning sababchisi, chunki unda bunga imkon beruvchi psixologik tizimlar bor, deb yozadi ya`ni, shaxs va jamiyat o’rtasidagi munosabat masalasi platonda jamiyat foydasiga hal bo`lgan bo`lsa, aristotelda bu narsa shaxs foydasiga yechilgan. ulardan keyingi yangi davr faylasuflarini gobbs, gal’vetsiy, lokk, russo, gegel’, makiavelli, sharq faylasuflaridan beruniy, forobiylar ham barcha asarlarida shaxs va jamiyat qarama-qarshiliklarini ilmiy asosda sharxlashga urindilar, lekin hech qaysisi bu muammoni sosial psixologik muammo darajasiga ko’tara olmadi. xix asrning o’rtalariga kelib, kapitalistik munosabatlarning keskinlashuvi, turli davlatlar bilan iqtisodiy aloqalarning tobora o’sib borishi, turli xalqlarning bir mamlakatdan ikkinchisiga ko’chishi, ya’ni migratsiya munosabati bilan qator sosial fanlar rivojlanishi uchun qulay shart-sharoitlar paydo bo`ldi. ayniqsa, tilshunoslik, antropologiya, etnografiya, arxeologiya, huquqshunoslik va boshqa fanlar shakllanib, rivojlandi. masalan, 6 ingliz olimi e.teylor ibtidoiy jamoa tuzumidagi …

3 / 31

eradigan sirli o`zgarishlarga e`tiborini endi-endi qaratayotgan edi. ayniqsa, patopsixologiya, pedagogik psixologiya sohalariga individ bilan boshqa individlar munosabati masalasini chetlab o`tish mumkin bo`lmay qoldi. lekin sosial psixologiyani ilmiy manbalari sohasida sotsiologiya fanining xizmatini ko’rsatib o’tmay bo`lmaydi. sotsiologiyaning asoschilari hisoblangan ogyust kont, gerbert spenser va boshqalar, jamiyatdagi sosial hodisalarni o`rganish uchun albatta, o`ziga xos, ayrim psixologik holatlarni o`rganmoq lozim, degan fikrni qat`iy turib isbot qildilar. ular har bir sosial voqeada ruhiy hodisalar borligini isbot qilishga urindilar. masalan, fransuz sotsiologi gabriel tard har bir individda "sosial fakt" boriligini, bu narsa uning miya doirasidagina emas, balki bir qancha miyalar aloqasi tufayli mavjuddir, deb hisoblaydi. sosial xulq-atvor modeli, uning fikricha doimo individlararo munosabatni o`z ichiga olib, bunda bir individ boshqa individga doimo taqlid qiladi, shuning uchun ham shaxsni o`rganish boshqa shaxslarni inkor qilmasligini talab qiladi. shunday qilib, sotsiologiyada psixologik yo`nalish paydo bo`ldi. tarddan keyin l.uord, f.giddings va boshqalar sosiallik qonunlarini jamoa ruhiy holati bilan uzviy …

4 / 31

arsa ediki, ularning har biri mustaqil tarzda shaxs bilan jamiyat munosabatini tushuntirishga harakat qilgan. bular: xalqlar psixologiyasi omma psixologiyasi sosial xulq-atvorning instinktlari nazariyalaridir xalqlar psixologiyasi sosial psixologik nazariya sifatida xix asrning o’rtalarida germaniyada shakllandi. undagi asosiy nazariy fikr shundan iborat ediki, ayrim individlardan yuqori turadigan ruh mavjud bo`lib, bu ruh o`zidan ham yuqori turadigan ilohiy yaxlitlikka bo’ysunadi. bu ilohiy yaxlitlik xalq yoki millatdir. ayrim individlar ana shu yaxlitliklarning bo`laklari bo`lib, ular shu ruhga bo’ysunadilar. ya`ni, shaxs bilan jamiyat o’rtasidagi qarama-qarshilik muammosi jamiyat foydasiga hal qilinadi. xalqlar psixologiyasining tarixiy-mafkuraviy asosi bo`lib gegel’ falsafasi va nemis romantizmi xizmat qilgan, deyish mumkin. chunki gegeldagi "individdan yuqori turuvchi ruh" g’oyasi xalqlar psixologiyasi jonkuyarlari tomonidan to’laligicha qabul qilindi. "xalqlar psixologiyasi" iborasi birinchi marta faylasuf m.latsarus (1824-1903) hamda tilshunos g.shteyntal` (1833-1893) asarlarida ishlatildi. ular birgalikda chop etgan "xalqlar psixologiyasi to`g’risida kirish so`zi" kitobida shunday fikrlarni ilgari suradilar: "tarixni yurgizuvchi asosiy kuch bu xalq yoki shu “yaxlitlikning …

5 / 31

di va ular ta’qibidan qochadi...”. xalqlar psixologiyasining asoschilari faqat nazariy mulohazalar yuritish bilan cheklanadilar, chunki ularda o`z fikrlarini isbot qilish uchun tadqiqot ishlari yo`q edi. "psixologiyaning otasi” hisoblangan velgelm vundt esa xuddi ana shu tadqiqotga asoslangan ma`lumotlar to’plashga o`z diqqatini qaratdi. u o`zining "inson va hayvon ruhi haqida lektsiyalar"i (1863y) va 1900 yilda bosmadan chiqqan o’n tomli "xalqlar psixologiyasi" asarlarida asosan o`zi to’plagan empirik ma`lumotlar asosida xalqlar psixologiyasiga bag’ishlagan fikrlari tizimini bayon etdi. uning fan oldidagi xizmati shundan iborat ediki, empirik ma`lumotlar to’plash usullari, to’plangan manbalarni sharxlash borasida bebaho bilimlar to’pladi. uning fikricha, psixologiya fani ikki qismdan iborat: fiziologik psixologiya va xalqlar psixologiyasi. fiziologik psixologiya inson ruhiyatini o`rganuvchi eksperimental fan bo`lib, oliy psixik jarayonlar tafakkur va nutqdan tashqari barcha narsalar eksperiment usulda tadqiq etish mumkin. eksperiment usulida o`rganib bo`lmaydigan barcha oliy ruh holatlarini xalqlar psixologiyasi o`rganadi, chunki undagi o`rganish usullari o`ziga xosdir u madaniy mahsullar hisoblangan til, afsonalar, odatlar, san`at …

Want to read more?

Download all 31 pages for free via Telegram.

Download full file

About "sotsial psixologiya fanidan maqola"

слайд 1 o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi alisher navoiy nomidagi samarqand davlat universiteti 5210200 – psixologiya (umumiy psixologiya) ta’lim yo’nalishi uchun «sotsial psixologiya» fanidan 2-mavzu: sotsial psixologik g’oyalar shakllanishi tarixi samarqand – 2022 yil reja: antik davr mutafakkirlari ishlarida sosial psixologik ta`limotlarining rivojlanishi sosial psixologiyaning uch nazariy manbai sosial psixologiyaning rossiyada rivojlanishi o’zbekistonda sosial psixologik tadqiqotlarning o’rni va istiqbollari 1. antik davr mutafakkirlari ishlarida sosial psixologik ta`limotlarning rivojlanishi sosial psixologiyaning fan sifatida rivojlanish tarixiga nazar tashlar ekanmiz, uning jamiyatning tarixiy rivojlanishi bilan bog’liq tarzda rivojlanganligining, ilmiy...

This file contains 31 pages in PPTX format (256.4 KB). To download "sotsial psixologiya fanidan maqola", click the Telegram button on the left.

Tags: sotsial psixologiya fanidan maq… PPTX 31 pages Free download Telegram