материаллар қаршилиги фанига кириш

PPTX 20 pages 7.3 MB Free download

20 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 7.3 MB

File type PPTX

Pages 20

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 20

презентация powerpoint материаллар қаршилиги фанига кириш режа: кириш. фаннинг мақсади ва вазифалари. фаннинг тарихи ва бошқа фанлар билан боғлиқлиги. конструкция турлари. ташқи кучлар ва уларни таснифи.. материаллар қаршилигида қабул қилинган гипотезалар (чекланишлар). кириш. фаннинг мақсади ва вазифалари бирор машина ёки иншоот қуришдан аввал, ундан қандай мақсадда фойдаланишига қараб, керак бўладиган материаллар танланади. материалларни танлашда машина ёки иншотларнинг ўлчамлари қандай шароитда ишланиши ва улар қандай юкланишларга, яъни қандай ташқи кучларга бардош бера олиши кераклигини, қисмларда қандай зўриқишлар ҳосил бўлиши ва бу зўриқишларга қандай материал бардош бериши ҳамда кесим ўлчамларини қандай танлаб олиниши ҳақидаги масалалар олдиндан ҳал қилиниши керак. материаллар қаршилиги фанида машина ва иншоотларнинг асосий элементлари сифатида қараладиган стерженларнинг деформацияланиши, мустаҳкамлиги, бикирлиги ва устиворлиги масалаларига кенг эътибор берилади. демак, хар қандай машина ва иншоотга нисбатан турлича талаблар қўйилади. улар қўйилган юклар таъсирида ҳамма вақт хавф-хатарсиз ишлаши керак, шунинг учун машина ёки иншоотлар қуриш учун зарур бўлган материалларнинг баъзи физик, механик ҳоссаларини …

2 / 20

алан: ёғоч, фанер, арматураланган толали пластмассалар киради. ортотроп материаллар деб, маълум йўналишларда бир хил физик механик хоссаларга эга бўлган материаллар. масалан: прокат пўлат, совуқлайин тортилган сим ва бошқа материаллар киради. материаллар қаршилиги фани ва масалаларини ечишни ўрганиш усули фан тарихи ва бошқа фанлар билан боғлиқлиги материаллар қаршилиги фани ўз ривожланиш тарихига эга. бир қанча олимларни тадқиқотлари туфайли "материаллар қаршилиги" фани юзага келди. фанга асос солган ўрта осиё буюк олимларидан: абдул аббос аҳмад ибн муҳаммад қасир ал-фарғоний (788 йилда туғилган) томонидан яратилган механик календарь, бурчакларни ўлчаш асбоблари; абу али ал-ҳусаёин ибн абдуллоҳ ибн синонинг (980-1087) “ақл мезони” асарида механикадаги оддий системалар, яъни ричаглар, блоклар, поғоналардан тузилган механизмларнинг ишлаш принциплари баён қилинган; абу юсуф ал-хоразмий(х аср)нинг ”илмларнинг калити” китоблари эътиборга сазовордир. леонардо - да винче машҳур италян олими (1452-1519йиллар)да турли машиналар хакида баъзи маълумотларни ёритган. материаллар қаршилиги фанинг тарихий тараққиётида биринчи бўлиб xvii асрда италян олими галилио галилей (1564-1642)йилларда ўтказган. у биринчи …

3 / 20

. материаллар қаршилиги ривожланишида рус олимларидан п.в. гадолин, журавский д.и, ясинский ф, тимошенко с.п , писаренко в. ва бошқаларнинг ишлари катта аҳамиятга эгадир.мактаб яратган олимлар: беляев н.м, филоненко-бородич м.м, ильюшин а.а, работнов ю.н, власов в.з, рахматулин х.а, уразбоев м.т, қобулов в.ј, рашидов т.р, одилхўжаев э.а, кондратьев в.м ва бошқалар материаллар қаршилигининг айрим бўлимларидан мустақил фанлар яратдилар ўзбек олими м.т. ўрозбоев 1973 йили ўзбек тилида биринчи бўлиб дарслик чоп этган. материаллар қаршилиги фанини бошқа фанлар билан боғлиқлиги конструкция турлари турмушда учрайдиган конструкция турлари хилма-хил бўлиб, анча мураккаб тузилади. уларнинг элементлари эса оддий кўринишга келтирилади. материаллар қаршилигида конструкция элементлари учга бўлинади 2. икки ўлчамли бир ўлчамдан бир неча маротаба катта элементлар-плита, пластинка ва қобиқлар. 1.икки ўлчамли бир ўлчамдан бир неча бор кичик брус яъни стерженлар ( тўсин, устун, вал, ҳори, ҳавон .ва бошқалар).тўғри ва эгри стерженлар бўлади. 3.уч ўлчамли таҳминан тенг конструкциялар-массивлар (устун фундаментлари, тўғонлар) ташқи кучлар ва уларни таснифи конструкция қисмига …

4 / 20

натижасида бу кучларни ёки кетма-кет ёки тартибсиз қўйилишидан ҳосил бўладиган таъсирлар натижаси тенг деб фараз қилинади. «таъсир натижаси» деганда жисмда ички куч таъсиридан унинг айрим нуқталарида ҳосил бўладиган деформация ва кўчишлар тушунилади. бу принципдан назарий механикада қўлланилсада, деформацияланувчи жисмлар учун ундан қуйидаги икки шарт: куч қўйилган нуқтанинг кўчиши жисм ўлчамларига нисбатан жуда ҳам кичик бўлиши шарти, кўчишлар деформацияларнинг натижаси бўлган-лигидан, у таъсир этувчи кучларга пропорционал, яъни чизиқли ботланган бўлиши шарти бажарилган тақдирдагина фойдаланиши мумкин. 4.чекланиш - жисм юкланишдан олдин унда бошланғич зўриқиш кучлари бўлмайди деб фараз қилинади. пўлат деталларнинг нотекис совуши, ёғочнинг нотекис қуриши, бетоннинг нотекис қотиши натижасида уларда бошланғич зўриқиш кучлари пайдо бўлади. 5.чекланиш - ясси кесимлар гипотезаси(бернулли гипотезаси). деформацияга қадар ясси ва ғўла ўқига нормал бўлган кўндаланг кесимлар деформациядан кейин ҳам ясси ва ғўла ўқига нормаллигича қолади. 6.чекланиш. сен-венан принципи. жисмга қўйилган кучнинг таъсир нуқтасидан етарлича узоқда жойлашган нуқталарда ҳосил бўладиган ички кучлар характери ташқи кучнинг таъсир характерига …

5 / 20

ланишлар). 11. таянч реакция кучлари турлари нечта? image2.png image3.png image4.jpg image5.jpg image6.jpeg image7.jpeg image8.png image9.jpg image10.jpg image11.jpg image12.jpg image13.jpg image14.jpg image15.jpg image16.jpg image17.jpg image18.png image19.png image20.png image21.png image22.png image23.png image24.png image25.png image26.png image27.png image28.png image29.png image30.png image31.png /docprops/thumbnail.jpeg

Want to read more?

Download all 20 pages for free via Telegram.

Download full file

About "материаллар қаршилиги фанига кириш"

презентация powerpoint материаллар қаршилиги фанига кириш режа: кириш. фаннинг мақсади ва вазифалари. фаннинг тарихи ва бошқа фанлар билан боғлиқлиги. конструкция турлари. ташқи кучлар ва уларни таснифи.. материаллар қаршилигида қабул қилинган гипотезалар (чекланишлар). кириш. фаннинг мақсади ва вазифалари бирор машина ёки иншоот қуришдан аввал, ундан қандай мақсадда фойдаланишига қараб, керак бўладиган материаллар танланади. материалларни танлашда машина ёки иншотларнинг ўлчамлари қандай шароитда ишланиши ва улар қандай юкланишларга, яъни қандай ташқи кучларга бардош бера олиши кераклигини, қисмларда қандай зўриқишлар ҳосил бўлиши ва бу зўриқишларга қандай материал бардош бериши ҳамда кесим ўлчамларини қандай танлаб олиниши ҳақидаги масалалар олдиндан ҳал қилиниши керак. материаллар қарши...

This file contains 20 pages in PPTX format (7.3 MB). To download "материаллар қаршилиги фанига кириш", click the Telegram button on the left.

Tags: материаллар қаршилиги фанига ки… PPTX 20 pages Free download Telegram