фалсафа

PPTX 46 стр. 1,5 МБ Бесплатная загрузка

46 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 1,5 МБ

Тип файла PPTX

Страницы 46

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 46

фалсафанинг предмети, мазмун ва моҳияти, жамиятдаги роли 1 фалсафанинг предмети, мазмун ва моҳияти, жамиятдаги роли 2 «фалсафа» тушунчаси юнонча phileo – севаман ва sophia – донолик сўзларидан келиб чиққан бўлиб, мазкур атаманинг дастлабки маъносини доноликка муҳаббат деб талқин қилиш мумкин. 3 фалсафий билимнинг муҳим таркибий қисмлари гносеология (бошқа бир терминологияга кўра – эпистемология) – билиш назарияси онтология – мавжудлик, борлиқ ҳақидаги билим ижтимоий фалсафа – жамият ҳақидаги таълимот этика – ахлоқ ҳақидаги таълимот аксиология - қадриятлар ҳақидаги таълимот фалсафий антропология – инсон ҳақидаги таълимот ва бошқалар мустақил фалсафий фанлар мантиқ инсоннинг билишни амалга ошириш шакллари, қонунлари ва усулларини ўрганадиган фан этика маънавият ва ахлоқ ҳақидаги таълимот эстетика гўзаллик қонунларига мувофиқ ижоднинг моҳияти ва шакллари ҳақидаги фан 4 фалсафанинг асосий масалалари онг, тафаккур руҳ материя борлиқ идеаллик 5 дунёқараш – инсоннинг ўзини қуршаган борлиққа ва ўз-ўзига бўлган муносабатга нисбатан ёндашувлар тизими, шунингдек одамларнинг мазкур ёндашувлар билан белгиланган ҳаётий идеаллари, эътиқодлари, билиш …

2 / 46

аѐтдаги мўлжалларига мос келадиган қарашларни юзага келтиради. 9 дунѐқарашнинг тузилиши 10 дунѐни сезиш дунѐни идрок этиш дунѐни тушуниш -бу ўзини қуршаган дунѐни сезгилар ѐрдамида ҳиссий идрок этиш -бу атроф-борлиқни идеал образларда тасаввур қилиш -инсон ва уни қуршаган дунѐнинг моҳиятини аниқлаш, шунингдек табиатда юз берувчи воқеалар ва жараѐнларнинг ўзаро алоқаларини тушунишга қаратилган ақлий фаолияти 12 мифология дунёкараш сифатида миф – бу турли халқларнинг дунёнинг келиб чиқиши, табиат ҳодисалари, фантастик мавжудотлар, худолар ва қаҳрамонларнинг ишлари ҳақидаги тасаввурини ифодаловчи муайян тарзда тизимга солинган дунёқарашдир. мифлар жавоб бермокчи бўлган асосий саволлар оламнинг, ернинг ва инсоннинг пайдо булиши; табиат ҳодисаларини тушунтириш; инсоннинг ҳаѐти, тақдири ва ўлими; инсон фаолияти ва унинг эришган ютуклари; ахлок, бурч, шаън саволлари. миф хусусиятлари табиатни инсонийлаштириш; фантастик худоларнинг борлиги, уларнинг мулоқоти, инсон билан алокада булиши; абстракт мулоҳазаларнинг йуклиги (рефлексиялар); мифларнинг конкрет ҳаѐтий масалаларгни ечишга каратилганлиги (хужалик, офатлардан асраш ва б. д.); мифологик сюжетларнинг бир хиллиги ва юзакилиги. мифологик тафаккурнинг ўзига хос …

3 / 46

ѐни тавсифлаган. ўзининг тарқоқ билимларини умумлаштирган талқин қилган, тасниф қилган ва муайян тизимга солган. мифда ота, оқсақол ҳукми ва қарор топган аъаналар муҳим рол ўйнайди. ривоят ва унинг мазмунига нисбатан бундай муносабат заминида эътиқод, борлиқни бевосита, эмоционал идрок этиш ѐтади. мифологик дунѐқараш – дунѐни яхлит тушуниш бўлиб, унда шубҳага ўрин йўқ. 13 мифологик ва диний дунѐқарашнинг ўзаро ўхшашлиги ва фарқи: ўзаро ўхшашлиги: миф каби дин замирида ҳам эътиқод, туйғу ва эмоциялар ѐтади фарқи: агар мифологияда анънага, ривоят қилувчининг яъни оқсоқолнинг обрўсига эътибор кучли бўлса, динда ғайриоддий нарсаларга эътиқод биринчи ўринда бўлади. олий кучлар номидан ривоят қилувчи руҳонийлар обрўси эса, иккинчи даражали рол ўйнади. дин – мураккаб маънавий тузилма ва ижтимоий ҳодиса бўлиб, унда эътиқод биринчи ўринга қўйилади ва ҳамиша билимдан устун туради. 14 дин дунёқараш сифатида дин – дунѐкарашнинг шакли булиб, инсон ҳаѐти ва оламга таъсир килувчи фантастик, гайритабиий кучлар борлигига ишонишга асосланган. диний дунѐқараш оламни ҳиссий, эмоционал (рационал эмас) …

4 / 46

сланади. фалсафанинг дунѐкараш сифатидаги эволюцияси этаплари космоцентризм – фалсафий дунекараш, унинг асосида оламни,табиат ҳодисаларни ташқи кучлар–коинот (космос)- қудрати ва чексизлиги орқали тушунтириш, унга кўра бутун борлиқ коинот ва космик циклларга боғлик (бу фалсафа қадимги ҳиндистон, хитой, бошка шарқ мамлакатлари ва кадимги грецияга хос). геоцентризм – фалсафий дунѐқарашнинг тури бўлиб, унинг асосида бутун борликни тушунтириб бўлмайдиган, гайритабиий куч-худо-нинг ҳокимияти оркали тушунтириш (ўрта асрларда европада тарқалган). .• антропоцентризм – фалсафий дунѐқарашнинг тури, унинг марказида инсон масаласи туради (ренессанс давридаги европа, янги ва энг янги даврлар, ҳозирги замон фалсафий мактаблари). 26 фалсафанинг асосий масаласи ва йўналишлари фалсафанинг асосий масаласи – фикрнинг борлиққа муносабати, борлиқнинг эса фикрга муносабати. хусусияти ушбу масала моҳияти шундан иборатки, унинг ечими атроф- муҳит ҳақидаги билим ва инсоннинг ундаги ўрнига боғлиқ. материя ва онг – борлиқнинг бир- биридан ажралмас ва шу билан бирга умуман ҳар хил бўлагидир. бунга мувофиқ фалсафа асосий масаласининг икки – онтологик ва гносеологик жиҳати мавжуд. гносеологик …

5 / 46

иҳатини намоён этувчи фалсафий ёндашувлар материализм (“демокрит йўли”) – фалсафанинг йўналиши бўлиб, унинг намоѐндалари материя ва онг муносабатларида материя биринчи ўринда деган ғояни илгари сурган. асосий ҳолатлари материя реал мавжуддир; материя онгдан қатъий назар мавжуд; материя мустақил субстанция бўлиб, мавжуд бўлишда ўзидан бошқа ҳеч нарсага муҳтож эмас; материя ўзининг ички қонунларига асосланган ҳолда ривожланади; онг – бу юксалган материянинг ўзини акс этиш хусусияти; онг – мустақил субстанция эмас, у материя билангина мавжуд; онг материя билан белгинади. хусусиятлари: материалистик йўналишга ушбу файласуфлар тегишли: демокрит, бэкон, локк, спиноза, дидро ва бошқа француз материалистлари, герцен, чернишевский, маркс, энгельс. материализмнинг қадр-қиммати фанга таянчлигида, айниқса, аниқ фанларга, фан натижалари материализмнинг мантиқий исботи; материалимзнинг камчилиги – онг ҳақида тушучанинг етарли эмаслиги, яъни материалистлар тушунтириб бера олмайдиган дунѐ ҳодисаларининг борлиги; материализмда ажралиб турадиган йўналиш – қўпол матери- ализм. унинг вакиллари материяни онгдан устун қўйиб, математика, физика ҳамда кимѐ билан керагидан ортиқча шуғулланишади, онг материяга таъсир этади, деган …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 46 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "фалсафа"

фалсафанинг предмети, мазмун ва моҳияти, жамиятдаги роли 1 фалсафанинг предмети, мазмун ва моҳияти, жамиятдаги роли 2 «фалсафа» тушунчаси юнонча phileo – севаман ва sophia – донолик сўзларидан келиб чиққан бўлиб, мазкур атаманинг дастлабки маъносини доноликка муҳаббат деб талқин қилиш мумкин. 3 фалсафий билимнинг муҳим таркибий қисмлари гносеология (бошқа бир терминологияга кўра – эпистемология) – билиш назарияси онтология – мавжудлик, борлиқ ҳақидаги билим ижтимоий фалсафа – жамият ҳақидаги таълимот этика – ахлоқ ҳақидаги таълимот аксиология - қадриятлар ҳақидаги таълимот фалсафий антропология – инсон ҳақидаги таълимот ва бошқалар мустақил фалсафий фанлар мантиқ инсоннинг билишни амалга ошириш шакллари, қонунлари ва усулларини ўрганадиган фан этика маънавият ва ахлоқ ҳақидаги таълимот эст...

Этот файл содержит 46 стр. в формате PPTX (1,5 МБ). Чтобы скачать "фалсафа", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: фалсафа PPTX 46 стр. Бесплатная загрузка Telegram