falsafa fanini qamrab oluvchi fikrlar tizimi

PPT 59 стр. 3,3 МБ Бесплатная загрузка

59 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 3,3 МБ

Тип файла PPT

Страницы 59

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 59

powerpoint presentation 1-маъруза: тошкент тиббиёт академияси ижтимоий фанлар кафедраси мавзу. фалсафа фанининг предмети, мазмуни ва жамиятдаги роли режа: 1. фалсафа мавзуси ва фалсафий билимлар моҳияти. 2. фалсафа фанининг предмети. 3. фалсафанинг асосий функциялари. 4. асосий фалсафий йўналишлар. 5. дунёқараш ва унинг тарихий турлари. қадимги даврда фалсафа барча назарий фикрларни, маънавий ҳаётнинг ҳамма томонларини қамраб олувчи фикрлар тизими сифатида қадимги юнонистон ва римда эр.авв. vii-iii асрларда пайдо бўлган. агар фалсафа сўзининг келиб чиқиши (этимологияси)га эътибор берсак, фалсафа юнонча «филио» - севаман, «софия» - донолик сўзларидан олинган бўлиб, донолик, донишмандлик билан шуғулланиш деб қаралади. донишмандликнинг ўзи нима? қадимги юнон файласуфи диоген (э.авв. 400-325) дан донишманд ким? - деб сўрашганда, у: «ҳақиқий донишманд худодир, биз донишмандликни севгувчилармиз» - деган. донишмандликнинг ўзи нима? грек мутафаккири гераклит (520-460) шогирдларига мурожаат қилиб, “дўстим, сен ҳали ёшсан, умрингни бекор ўтказмай десанг, фалсафани ўрган”, деб уқтиради. донишмандликнинг ўзи нима? сократ (э.о. 470-399 й.й.) “ўз – ўзини ерга уриш …

2 / 59

қали эришилган билим» (т.гоббс) умуман, «фанларни кўриб муҳокама қилувчи» (г.в. хегел) деб кенг тасаввур қилинса тор маънода, масалан, «фикрнинг мантиқий ойдинлашуви» (л.витгенштейн) сифатида тушунилади. умуман фалсафани ифода қилиш мумкинми? немис файласуфи г.в.хегел (1770-1831) муайян фалсафа ягона жаҳон фалсафасининг - тарихий босқичлари, уни шаклланиш онлари ва бир бутун ривожланишининг моҳиятидир, деб ҳисоблаган. инсонда билишга қизиқиш уйғотадиган, мифология, дин ёки фан жавобларидан қониқмаган инсоннинг ўзига маълум билимлар ва тажрибага, муайян эътиқод, ишонч ва интуицияга таянган ҳолда оқилона асосланган жавоблар беришга ҳаракат қиладиган, саволлар туғдирадиган ҳар қандай объектив ва субъектив борлиқ фалсафанинг предмети ҳисобланади. фалсафа энг аввало умумийликка, «дунё-инсон» тизимидаги универсал муносабатларга йўналган. буларга: онтологик (борлиқ ҳақида) гносеологик (билиш ҳақида) аксиологик (қадриятлар ҳақида) праксиологик шундай қилиб, фалсафа - бу ижтимоий онгнинг ўзига хос шакли, назарий дунёқараш туридир. бунда инсоннинг дунёга бўлган универсал муносабатлари (онтологик, гносеологик, аксиологик ва праксиологик) категорияларнинг муайян тизими орқали умумийлашган шаклда акс этади ва инсон маданияти ютуқлари синтезланади. фалсафа бутун …

3 / 59

фанининг мустақил соҳалари этика мантиқ эстетика фалсафа тарихи теософия методология маданият фалсафаси ҳуқуқ фалсафаси техники фалсафаси тарих фалсафаси турли фалсафий йўналишлар идеализм руҳий ибтидога қадар ҳам ва унга боғлиқ бўлмаган ҳолда мавжуд бўлган табиат, моддий субстанция бирламчилигидан келиб чиқади руҳ ва онг бирламчилигидан, шахсий онг (субъектив идеализм) ёки шахсдан ташқари руҳнинг мутлақ ғоялиги (объектив идеализм)дан келиб чиқади тенг ҳуқуқли мустақил (моддий ва руҳий) икки асос борлигидан келиб чиқади кўпчилик субстанциялардан иборат дуализм материализм монизм ягона субстанция плюрализм фалсафага берилган энг оддий ва дастлабки таърифлар: фалсафа - бу дунёқараш ёки бошқача айтганда: фалсафанинг мавзуси - «дунё - инсон» тизимидир. дунёқараш - бу инсонни ўраб турган дунё ва унинг унда тутган ўрнига нисбатан қарашлар мажмуидир. дунёқарашнинг асосий масаласи «мен» (субъект дунёси) «мен - эмас» (субъектга нисбатан ташқарида бўлган дунё) дунёқараш дунё тўғрисидаги умумий ғоялар, қарашлар, инсоннинг дунёда тутган ўрни, ҳаётий йўналиши, ишонч эътиқоди, идеали, билим тамойиллари, ўзи ва бошқаларнинг ҳаётдаги ўрнини белгилаб …

4 / 59

гиларни қадр- лашга ундайди); (инсонни ўз-ўзини тарбиялаш жараѐни) дунёқарашнинг тузилиши дунёни сезиш дунёни идрок этиш дунёни тушуниш дунёқарашнинг тарихий турлари мифология эр.ав. 35 минг йилдан – то эр. ав. 2 минг йил олдин дин эр.ав. 2 минг йилдан – то эр. 2 минг йил олдин фалсафа эр. 1 минг йиллигидан– то эр.2 минг йиллигича фан эр. 2 минг йиллиги мифология (юнонча – метос нақл, ривоят логос фикр таълимот дегани) - ибтидоий онгда воқеликнинг ҳаётий инъикосидир. мифологик дунёқарашда оламнинг келиб чиқиши, тузилиши, табиат ва жамиятнинг турли ҳодиса ва воқеаларини умумлаштириб ҳаётий шаклларда тасвирланишидир. унда халқларнинг кундалик муносабатлари бадиий усулда хаёлий инъикосидир. мифология табиат ва ижтимоий турмушнинг шундай шаклини ўзида халқ хаёлан ғайритабиий онгсизларча бадиий қайта ишлаб чиққан. мифологик дунёқараш 1) муайян халқнинг ёки жамоанинг қарашлари 2) унда жамиятнинг маълум маънавий маданий қадриятлари мужассамлашган 3) унда табиат ва жамият бир бутун борлиқнинг умумий бирлиги, алоқадорлигининг дастлабки манзараси ўз ифодасини топган 12 мифология …

5 / 59

нларда инсонларга тўғри, ҳақиқий, одил ҳаёт йўлини кўрсатадиган ва ўргатадиган илоҳий қудратга ишонч ва ишонишни ифода этадиган маслак, қараш таълимотидир. диний дунёқараш оламдаги воқеа ва ҳодисалар сабабларини илоҳий кучлар, олдиндан белгиланган мақсадлар билан боғлаб тушунишдир. мифологик ва диний дунѐқарашнинг ўзаро ўхшашлиги ва фарқи: * ўзаро ўхшашлиги: миф каби дин замирида ҳам эътиқод, туйғу ва эмоциялар ѐтади фарқи: агар мифологияда анънага, ривоят қилувчининг яъни оқсоқолнинг обрўсига эътибор кучли бўлса, динда ғайриоддий нарсаларга эътиқод биринчи ўринда бўлади. олий кучлар номидан ривоят қилувчи руҳонийлар обрўси эса, иккинчи даражали рол ўйнади. дин – мураккаб маънавий тузилма ва ижтимоий ҳодиса бўлиб, унда эътиқод биринчи ўринга қўйилади ва ҳамиша билимдан устун туради. дин дунёқараш сифатида дин – дунѐкарашнинг шакли булиб, инсон ҳаѐти ва оламга таъсир килувчи фантастик, гайритабиий кучлар борлигига ишонишга асосланган. диний дунѐқараш оламни ҳиссий, эмоционал (рационал эмас) қабул килиш шакли билан белгиланади. дин мифлар кўриб чиккан саволларни кўриб чикади. асосий дунѐ динлари христианлик; ислом; …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 59 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "falsafa fanini qamrab oluvchi fikrlar tizimi"

powerpoint presentation 1-маъруза: тошкент тиббиёт академияси ижтимоий фанлар кафедраси мавзу. фалсафа фанининг предмети, мазмуни ва жамиятдаги роли режа: 1. фалсафа мавзуси ва фалсафий билимлар моҳияти. 2. фалсафа фанининг предмети. 3. фалсафанинг асосий функциялари. 4. асосий фалсафий йўналишлар. 5. дунёқараш ва унинг тарихий турлари. қадимги даврда фалсафа барча назарий фикрларни, маънавий ҳаётнинг ҳамма томонларини қамраб олувчи фикрлар тизими сифатида қадимги юнонистон ва римда эр.авв. vii-iii асрларда пайдо бўлган. агар фалсафа сўзининг келиб чиқиши (этимологияси)га эътибор берсак, фалсафа юнонча «филио» - севаман, «софия» - донолик сўзларидан олинган бўлиб, донолик, донишмандлик билан шуғулланиш деб қаралади. донишмандликнинг ўзи нима? қадимги юнон файласуфи диоген (э.авв. 400-325) ...

Этот файл содержит 59 стр. в формате PPT (3,3 МБ). Чтобы скачать "falsafa fanini qamrab oluvchi fikrlar tizimi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: falsafa fanini qamrab oluvchi f… PPT 59 стр. Бесплатная загрузка Telegram