monetarizm

PPTX 15 pages 4.4 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 15
monetarizm iqtisodiy ta'limoti monetarizm iqtisodiy ta'limoti reja: 1. monetarizm konsepsiyasi va uning asosiy qoidalari 2. ayirboshlash tenglamasi ma’ruzachi: jumayeva zamira bustonovna monetarizm iqtisodiy ta’limotlar tarixida keng tarqalgan mashhur va nufuzli oqimdir. bu oqimning atoqli namoyandasi chikago universitetining professori, iqtisodyot sohasida nobel mukofoti sohibi milton fridmen (1912) hisoblanadi. monetarizm (monetary – pul) – bu iqtisodiyotdagi tebranma harakatda pul hal qiluvchi ahamiyatga ega, deb tasdiqlovchi iqtisodiy fandagi oqim. monetarizm – nafaqat pul to‘g‘risidagi ta’limot. bu maktab vakillarining diqqat markazida pul kategoriyasi, pul-kredit dastaklari turadi; ammo ularni pul mexanizmi, bank tizimi, pul-kredit siyosati, valyuta munosabatlari shunchaki qiziqtirmadi. monetaristlar ularni pul massasi bilan ishlab chiqarish o‘rtasidagi bog‘liqlikni aniqlash uchun tadqiq qildilar. monetarizm keynschilar ta’limotiga muqobil tarzda yuzaga kelgan bozor iqtisodiyotida pulni olqishlovchi nazariyadir. monetarizmning asosiy qoidalari. m. fridmen konsepsiyasini tasavvur qilish uchun, uning tarafdorlari u yoki bu darajada qo‘llab- quvvatlagan asosiy qoidalarni ko‘rib chiqamiz. birinchi qoida – bozor xo‘jaligining barqarorligini tan olish. monetaristlar fikricha, …
2 / 15
ustun qo‘yiladi. aynan ular (ma’muriy, baholar dastaklari emas, soliq tizimi emas) iqtisodiyotni a’lo darajada barqarorlashtirishga qodir. pulning asosiy xususiyati uning likvidligida. pulni xohlagan paytda almashtirish, unga har qanday tovarni sotib olish mumkin. m. fridmen pul harakati (pul massasining o‘sish sur’ati) va yalpi ichki mahsulot o‘rtasida o‘zaro chambarchas bog‘liqlik amal qilishiga asoslanadi. pul massasining o‘sish sur’atining tezlashuvi yoki sekinlashuvi faol ish yuritishda, ishlab chiqarishning siklli tebranishida aks etiladi uchinchi qoida – tartiblash joriy vazifalarga emas, balki uzoq muddatli vazifalarga mo‘ljallangan bo‘lishi kerak. gap shundaki, pul massasidagi o‘zgarishlar natijasi asosiy iqtisodiy parametrlarda birdan aks ettirilmaydi, balki biroz vaqtdan keyin ta’siri bilinadi. odatda, lag (vaqtincha uzilish) bir necha oyni tashkil etadi. u shu narsani bildiradiki, pul massasidagi o‘zgarishlar yalpi ichki mahsulotga birdan emas, balki bir oz vaqtdan (oydan) keyin ta’sir ko‘rsatadi. shuning uchun pul siyosati joriy tartibdagi samaraga va qisqa muddatli o‘zgarishlarga mo‘ljallangan bo‘lmay, balki uzoq muddatli xarakterga ega. m. fridmen konsepsiyasi garchi …
3 / 15
shlab chiqarilgan tovar va xizmatlarning miqdori. tenglamaning chap tomonidagi m • v jami ishlab chiqarilgan tovarni sotib olishga ketgan xaridorlarning umumiy sarflarini va pulning aylanish tezligini bildirsa, o‘ng tomonidagi p • q esa, ushbu ayirboshlanadigan tovarlar miqdori va baholar darajasini bildirdi. agar m • v bir yilda ishlab chiqarilgan tayyor mahsulotlarga sarflangan umumiy xarajatlar bo‘lsa, unda u nominal sof milliy mahsulotga (smm) teng bo‘lishi kerak, ya’ni smm = p • q. kishi bozor iqtsodiyoti sharoitida o‘z boyliklarini har xil shakllarda (pul, qimmatli qog‘ozlar, yer uchastkasi, ko‘chmas mulk va boshqa ko‘rinishlarda) saqlashi mumkin. har kim o‘z boyligini ko‘paytirishga va aynan qaysi shaklda saqlash maqsadga muvofiq kelishiga intiladi. boylikning bir qismini pul shaklida ushlab turish maqsadga muvofiq. negaki pul likvidli, unga har qanday tovar sotib olish mumkin. m.fridmen bo‘yicha, pulga bo‘lgan talab nafaqat moliyaviy aktivlardan keladigan daromadlarga, balki daromad keltirishi mumkin bo‘lgan boshqa boylik shakllariga ham bog‘liq. m.fridmen boylikning beshta asosiy shakllarini …
4 / 15
uomaladagi miqdori uning taklifini bildiradi. pul taklifi ancha o‘zgaruvchan bo‘ladi, u iqtisodiy omillar bilan aniqlanmaydi, balki tashqi ta’sirdan yuzaga keladi. pul taklifi markaziy bank tomonidan, tijorat banklari beradigan kreditlar miqdori, qimmatli qog‘ozlar oldi-sotdisi bilan tartibga solinib turiladi. pulga bo‘lgan talab va pul taklifi monetar muvozanatni yuzaga keltiruvchi asosiy vositalar hisoblanadi. bunda muvozanat ajralgan holda shakllanmaydi. pul taklifidagi o‘zgarishlarning yaim bo‘lgan ta’sirini monetaristlar va keynschilar har xil tushuntiradi. keyns bo‘yicha, pul- kredit siyosati (pul miqdorining o‘zgarishi) asosida foiz stavkasi yotadi, u investitsiyaga va yalpi talabga ta’sir etuvchi asosiy omil sifatida qaraladi. shu bilan birga u foiz stavkasi rolini juda oshirib yubormaslik kerakligini qayd qilib o‘tadi. bundan tashqari, foiz stavkasining pasayishi investitsion talabning doimo o‘sishini keltirib chiqarmaydi (“investitsion tuzog‘i” sababli), pul massasining ko‘payishi esa foiz stavkasining pasayishini keltirib chiqarmasligi mumkin (“likvidlik tuzog‘i” sababli). pul massasi va iqtisodiy sikllar m. fridmen, anna shvars bilan birga yozgan «qo‘shma shtatlarning monetar tarixi (1867–1960 yil)» asarida …
5 / 15
o‘sishi uning «arzonlashuviga» olib keladi (foiz stavkasi pasayadi). kredit olish foydali hisoblanadi, investitsiya tovarlariga bo‘lgan talab kengayadi. kapital qo‘yilmasining ortishi bilan yalpi ichki mahsulot ko‘payib boradi, ish bilan bandlik ham oshadi. pul taklifining ko‘payishi bilan bog‘liq bo‘lgan o‘zgarishlar faqat miqdor ko‘rsatkichlarida o‘z ifodasini topmaydi. pulning aylanishi va mahsulotlar miqdori doimiy bo‘lganda pul taklifining o‘zgarishi bahoga to‘g‘ri ta’sir ko‘rsatadi: pul taklifi kuchayganda uning xarid qobiliyati pasayadi, ya’ni baho oshadi. agar pul taklifining ko‘payishi yaim ko‘payishi bilan birga olib borilsa, baholar oshmaydi. baholarning o‘zini-o‘zi tartiblab turishi va pullarning sotib olish qobiliyatining tenglashuvi natijasida pul sektori bilan tovar sektori o‘rtasida zaruriy aloqa o‘rnatiladi. monetaristlar pulning bosh funksiyasi – iqtisodiy rivojlanishning moliyaviy asosi va muhim harakatlantiruvchi kuchi bo‘lib xizmat qiladi degan qoidaga asoslanadi. pul massasini tartiblash (ko‘paytirish) banklar tizimi orqali resurslarning tarmoqlar o‘rtasida taqsimlanishiga ta’sir ko‘rsatadi, texnika taraqqiyotiga «yordam beradi», iqtisodiy faollikni qo‘llab-quvvatlashga imkon beradi. pul dastaklaridan nihoyatda ehtiyotkorlik bilan foydalanish kerak. pul massasi …

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "monetarizm"

monetarizm iqtisodiy ta'limoti monetarizm iqtisodiy ta'limoti reja: 1. monetarizm konsepsiyasi va uning asosiy qoidalari 2. ayirboshlash tenglamasi ma’ruzachi: jumayeva zamira bustonovna monetarizm iqtisodiy ta’limotlar tarixida keng tarqalgan mashhur va nufuzli oqimdir. bu oqimning atoqli namoyandasi chikago universitetining professori, iqtisodyot sohasida nobel mukofoti sohibi milton fridmen (1912) hisoblanadi. monetarizm (monetary – pul) – bu iqtisodiyotdagi tebranma harakatda pul hal qiluvchi ahamiyatga ega, deb tasdiqlovchi iqtisodiy fandagi oqim. monetarizm – nafaqat pul to‘g‘risidagi ta’limot. bu maktab vakillarining diqqat markazida pul kategoriyasi, pul-kredit dastaklari turadi; ammo ularni pul mexanizmi, bank tizimi, pul-kredit siyosati, valyuta munosabatlari shunchaki qiziqtirma...

This file contains 15 pages in PPTX format (4.4 MB). To download "monetarizm", click the Telegram button on the left.

Tags: monetarizm PPTX 15 pages Free download Telegram