selungur

DOCX 11 sahifa 29,2 KB Bepul yuklash

11 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 29,2 KB

Fayl turi DOCX

Sahifalar 11

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 11

mavzu; selungur, omonquton, teshiktosh. reja; 1.qadimgi manzilgohlar. 2. zardushtiylik dinining muqaddas kitobi «avesto» o’zbekiston tarixini o’rganishda ahamiyati. 3. markaziy osiyo hududida ilk davlat uyushmalari. kirish o’zbekiston xududida ilk paleolit davriga oid asosan ashel` bosqichiga oid makonlar xx asrning ikkinchi yarmida ko’plab topildi va bu davrning ko’plab noma’lum tomonlarini ochishga imkoniyati vujudga keldi. toshkent viloyatida bolttag’or, ko’lbuloq, qizilmolma, toshsoy, buxoro viloyatida uchtut, farg’ona vodiysida selungur, chashma va so’x makonlar topib o’rganilgan. farg’ona vodiysida topilgan chashma va so’x makonlari o’rta osiyo xududida topilgan eng qadimiy makonlar deb topildi. seleng’ur g’orida sinantrop turiga mansub odam suyaklari topilib, jahonda katta shov-shuvga sabab bo’ldi. 1.qadimgi manzilgohlar. selungur makoni. o’zbekiston hududida ashel` bosqichiga oid eng mashhur makon—selungur g’ori hisoblanadi, chunki shu yerdan ilk ajdodlarimiz nishonasi—odam suyaklari qoldiqlari topildi. selungur g’ori farg’ona shahridan janubiy—g’arbda haydarkonning g’arbiy chekkasida joylashgan. selengur g’ori 1958 yilda akademik a.p.okladnikov tomonidan o’rganilgan. u bu makonning qaysi davrga oid ekanligini aniqlash maqsadida g’orning o’ng …

2 / 11

erda ajdodlarimiz o’z makonlarini 5 marotaba uzoq vaqt mobaynida tark etib yashaganlar. madaniy qatlamlardan toshdan yasalgan mehnat qurollari: qo’l cho’qmori, to’mtoq boltalar, pichoqsimon qurollar, ko’plab tishli qurollar, qush tumshug’iga o’xshash qurollar qazib olingan. beshinchi qatlamdan ashel` davriga mansub qo’l cho’qmori topildi. u ajdodlarimiz ishlatgan ilk quroldir. makonning eng muxim topilmalari bo’lgan odam suyaklari 3 va 2 qatlamdan topilgan. u yerdan odamning yelka suyagining bir bo’lagi, bosh suyagi engak qismining bir bo’lagi, 14 ta tish topilgan. antropologlar ularni tadqiq qilib, ashel` davrida yashagan arxantroplar deb topdilar. o’rta paleolit davri yodgorligi o’zbekistonda dastlab 1938 yilda teshiktoshda topilgan. hozirgi kunda esa o’rta osiyo hududi bo’yicha ularning soni 300 dan ortgan. ulardan 50 dan ortik makon keng o’rganilgan. lekin hozirgacha teshiktosh makoni o’zining qadimiyligi va arxeologik materiallarga boyligi bilan hamon ajralib turadi. teshiktosh o’zbekistonda keyingi davrlarda must`e davriga oid ko’plab makonlar topib tadqiq qilingan. faqatgina toshkent voxasining o’zidan 30dan ortiq yodgorlik topilgan. zarafshon voxasi …

3 / 11

gidan guvoxlik beruvchi arxeologik materiallarga ega. t.gʻ. yashash uchun qulayligi tufayli gʻorni vaqtvaqti bilan suv bosib turishiga qaramasdan neandertal odamlar uni butunlay tark etmaganlar. gʻorni birinchi marta 1938—39 yillarda a. p. okladnikov oʻrgangan. t.gʻ. 5 ta madaniy qatlamdan iborat boʻlib, bu manzilgoh bir necha marotaba tark etilganidan dalolat beradi. gʻorning har bir qatlamida bittadan va baʼzilarida ikkitadan gulxan qoldiqlari saqlanib qolgan. gulxanlar atrofida koʻplab togʻ echkisi, bugʻu, sirtlon, ayiq, quyon va har xil qushlarning suyak qoldiqlari, 3000 ga yaqin tosh buyum, tosh uchirindisidan tayyorlangan uchburchak shakldagi 24 ta qurol, qirquvchi va tarashlovchi sifatida ishlatilgan 65 ta qirgʻich, paykonlar, tosh pichoqlar topilgan. mustye madaniyatiga oid bu xiddagi qurollarning koʻpchiligi qoramtir kremniyli ohaktosh yashma, kvarsit va boshqa vulqoniy tosh jinslardan yasalgan. t.gʻ. topilmalarining eng qimmatlisi 25 sm chukurlikdan topilgan teshiktosh odamidmr teshiktosh g’or makoni nafaqat o’zbekiston, balki butun o’rta osiyoda must`e davrining eng nodir namunasi hisoblanadi. u surxondaryo viloyati, boysun tumanidagi boysun …

4 / 11

and viloyatidagi zarafshon tog’ tizmasining g’arbiy yonbag’rida joylashgan omonqo’ton qishlog’i yaqinida joylashgan. g’orning kengligi 1,5 m, balandligi 0,9 m, chuqurligi 25 m. g’or-makonning madaniy qatlamlaridan qirg’ich, paykon, plastinkalar, nukleuslar, qo’l chopqilari, osiyo mufloni (arxar), qo’ng’ir ayiq, tog’ echkisi suyagi, gulxan qoldiqlari topilgan. bu yerda yashagan qadimgi odamlar asosan ovchilik va termachilik bilan shug’ullanishgan. obirahmat g’or makoni toshkent shahridan 100 km shimoli—sharqda, g’ariy tyan`—shanning chotqol tizmasidagi paltov soyining yuqori sohilida joylashgan. g’or yoysimon shaklda bo’lib, eni 20 metrdan ortiqroq, janubga qaragan, sathi keng, quruq va yorug’. g’or–makon 1966–1972 yillarda r.x.sulaymonov tomonidan o’rganilgan. u must`ening rivojlangan va so’nggi bosqichlariga oid. unda 10 m qalinlikdagi 21 ta madaniy qatlam aniqlangan. ulardan 30 mingdan ortiq ohaktoshli chaqmoqtoshdan yasalgan turli mehnat qurollari– nukleuslar, paraqalar, o’tkir uchli sixchalar, qirg’ichlar, pichoqlar va kurrakchalar topilgan. ular o’ziga xos prizma shaklidagi yorma texnika, qisman levallua tipidagi texnika asosida ishlangan. g’ordan hayvon suyagidan ishlangan bigizlar ham topilgan. shuningdek, gulxan izlari, …

5 / 11

i tarixini o’rganishda “avesto” ning o’rni beqiyosdir. unda diniy e’tiqod va xalqlarning o’zaro aloqalari bilan bir qatorda ularning hayoti, turmushi, urf-odatlari, marosimlari aks ettirilgan. shuningdek bu buyuk asarda tarix, falsafa, dinshunosli, manbashunoslik, geografiya, etnografiya va umuman, ijtimoiy-siyosiy hayotnig barcha jabhalariga oid eng qadimgi ma’lumotlar to’plangan. “avesto” da bayon etilgan asosiy g’oyalar, diniy e’tiqodning ilk sodda bilimlari zardusht nomi bilan bog’langan. olimlar zardushtiylik dini ta’limotini quyidagi uchta tarixiy qism (davr) ga bo’lib o’rganadilar, birinchisi, eng qadimiy qismi miloddan avvalgi uch ming yillikda vujudga kelgan ilohlarga aytilgan madhu sanolar-yashtlardir; ularda qabila-urug’chilik tuzumidagi e’tiqodlar, ko’p xudolik tasavvurlari tasvirlangan; ikkinchisi, gatlardeb atalgan qismidir. bunda axuramazda nomli xudo haqida fikrlar yozilgan; uchinchisi, qadimiy ko’pxudolik va keyingi yakkaxudolik g’oyalari orasidagi kurash sharoitlarida eramizdan oldingi v asrda har ikkisini kelishtiruvchi mazdaviylik dini shakllangan. “avesto” bu dinning oxirgi va asosiy qismini bayon etgan55. juda ko’pchilik tadqiqotchilarninig fikricha, zaratushtra afsonaviy bo’lmasadan, tarixiy shaxs hisoblanadi. u yunon-rim manbalarida zoroastr, qadimgi …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 11 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"selungur" haqida

mavzu; selungur, omonquton, teshiktosh. reja; 1.qadimgi manzilgohlar. 2. zardushtiylik dinining muqaddas kitobi «avesto» o’zbekiston tarixini o’rganishda ahamiyati. 3. markaziy osiyo hududida ilk davlat uyushmalari. kirish o’zbekiston xududida ilk paleolit davriga oid asosan ashel` bosqichiga oid makonlar xx asrning ikkinchi yarmida ko’plab topildi va bu davrning ko’plab noma’lum tomonlarini ochishga imkoniyati vujudga keldi. toshkent viloyatida bolttag’or, ko’lbuloq, qizilmolma, toshsoy, buxoro viloyatida uchtut, farg’ona vodiysida selungur, chashma va so’x makonlar topib o’rganilgan. farg’ona vodiysida topilgan chashma va so’x makonlari o’rta osiyo xududida topilgan eng qadimiy makonlar deb topildi. seleng’ur g’orida sinantrop turiga mansub odam suyaklari topilib, jahonda katta shov-shuv...

Bu fayl DOCX formatida 11 sahifadan iborat (29,2 KB). "selungur"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: selungur DOCX 11 sahifa Bepul yuklash Telegram