soya o’simligi haqida

DOCX 4 pages 21.0 KB Free download

Page preview (4 pages)

Scroll down 👇
1 / 4
soya o’simligi haqida axunova feruza ibrohimovna andijon viloyati baliqchi yumani 46- maktabning biologiya fani o’qituvchisi. annotatsiya. ushbu maqolada soya o’simligining kelib chiqishi, biologik xususiyatlari, namlikka talabi, o’sishi va rivojlanishi, soya yetishtirish, ishlov berish, saqlash va axamiyati haqida keltirib o’tilgan. kalit so’zlar: so’ya, dukkak, glycine, yog’,uglevod, litsitin,bo’rtish, gullash, g’ujlanish, shonalash, vegetatsiya,faza,transpiratsiya, murtak, intensive, texnologiya, konditer, tugunak bakteriya. inson iste’mol qiladigan oziq-ovqat mahsulotlarida oqsilning yetarli bo’lishi muhim ro’l o’ynaydi. olimlarning na’lumotiga ko’ra , inson bir sutkada iste’mol qiladigan ovqat mahsulotlarikaloriyasining 12%ini yoki 90-100 gramini oqsil tashkil etishi kerak. rivojlangan mamlakatlarda bu ko’rsatkich 90-95 grammga to’g’ri keladi. ayniqsa, o’simlik oqsiliga bo’lgan talabijuda katta, yer yuzi bo’yicha o’simlik oqsili ishlab chiqarish talabiga nisbatan 4 marta kamdir.bu muommoni hal qilishning asosiy yo’li oqsilga boy o’simliklarni, shu jumladan, soyani keng maydonlargaekilishini joriy qilish va almashib ekish strukturasini kiritish zarur. soya,so’ya (glycine)- dukkakdoshlarga mansub bir yillik o’tsimon o’simlik turkumi, dukkakli don va moyli o’simlik. 10 turi afrika …
2 / 4
o yotib qoladigan navlari ham bor. bo’yi 15 sm dan 2 m gacha, shoxlanadi,yon shoxlari 2-8 ta bo’ladi. bargi ser tuk, bandli, bandining uzunligi 8-20 sm, barg shapolog’ining uzunligi 13-15 sm . guli mayda, oq yoki pushti, shingil gulto’plamga yig’ilgan, barg qo’ltig’ida joylashadi. mevasi dukkak, sariq, qora,qo’ng’ir, sertuk. har bir dukkagida2-6 ta don bor,1000 ta donning vazni 400-425g. tarkibida 24-45% oqsil, 13-37% yog’, 20-32% uglevodlar, 1-2 % litsitin, d, e,b va boshqa vitaminlar bor. urug’idan yog’, oqsil va litsitin olinadi. o’suv davri 75-200 kun. soya issiqsevar va namsevar, yorug’sevar qisqa kun o’simligi. 21-23 * da yaxshi rivojlanadi. urug’i 8-10* da unib chiqadi. soya o’zidan changlanadi. gullash davri 15-55 kun davom etadi. undan soya uni va moyi olinadi. doni, pishib yetilmagan dukkagi ovqatga ishlatiladi. soya unidan sut, tvarog, qandolat maxsulotlari tayyorlashda foydalaniladi. o’sishi va rivojlanishi. soya o’simligi vegetatsiya davrida quyidagi o’sish va rivojlanish fazalarini o’taydi: unib chiqish, shonalash, g’ujlanish, gullash va …
3 / 4
kakli ekinlar ichida soya suvga nisbatan talabchandir. soyadan yuqori hosil olish uchun uning namga bo;lgan talabini to’liq qondirish kerak. don dukkakli ekinlar ichida birgina soya namga nisbatan yuqori bo’lgan xollarda han o’sadi. vegetatsiyaning boshlang’ich fazalarida unib chiqish, birinchi uch qo’sholoq barg chiqarish va g’ujlanish vaqtida soya suvni kamroq talab qiladi. gullash boshlanishi bilan suvga bo’lgan talabi keskin ortadi. gullash,dukkak hosil qilish,dukkaklarni to’lishish fazalarida butun vegetatsiya davrida sarf bo’ladigan suvning 60-70% foydalaniladi. shuning uchun gullash va dukkak hosil qilish davrida o’simliklarning suvga bo’lgan talabi qondirilmasa, xosil keskin kamayadi. yorug’likka talabi. soya qisqa kun o’simligi. yorig’lik soyaning o’sishida asosiy ro’l o’ynaydi. barcha qisqa kun o’simliklari hayotida bu omil asosiy hisoblanadi. o’simlik qisqa kunda yetishtirilganda gullash fazasi tez boshlanadi, aks holda gullash muddati orqaga surilib ketadi. ko’pgina soya navlari uchun 13-16 soatlik yorug’lik uzunligi qulay (optimal) hisoblanadi. tuproqqa talabi. soyani tuproq unumdorligi turlicha bo’lgan yerlarda o’stirish mumkin. soya kislotali , kuchli sho’rlangan yoki …
4 / 4
soya o’simligi haqida - Page 4

Want to read more?

Download all 4 pages for free via Telegram.

Download full file

About "soya o’simligi haqida"

soya o’simligi haqida axunova feruza ibrohimovna andijon viloyati baliqchi yumani 46- maktabning biologiya fani o’qituvchisi. annotatsiya. ushbu maqolada soya o’simligining kelib chiqishi, biologik xususiyatlari, namlikka talabi, o’sishi va rivojlanishi, soya yetishtirish, ishlov berish, saqlash va axamiyati haqida keltirib o’tilgan. kalit so’zlar: so’ya, dukkak, glycine, yog’,uglevod, litsitin,bo’rtish, gullash, g’ujlanish, shonalash, vegetatsiya,faza,transpiratsiya, murtak, intensive, texnologiya, konditer, tugunak bakteriya. inson iste’mol qiladigan oziq-ovqat mahsulotlarida oqsilning yetarli bo’lishi muhim ro’l o’ynaydi. olimlarning na’lumotiga ko’ra , inson bir sutkada iste’mol qiladigan ovqat mahsulotlarikaloriyasining 12%ini yoki 90-100 gramini oqsil tashkil etishi kerak. rivojlanga...

This file contains 4 pages in DOCX format (21.0 KB). To download "soya o’simligi haqida", click the Telegram button on the left.

Tags: soya o’simligi haqida DOCX 4 pages Free download Telegram