ingliz tilidagi “man” komponentli bahuvrihilar

DOCX 3 pages 27.9 KB Free download

Page preview (3 pages)

Scroll down 👇
1 / 3
ingliz tilidagi “man” komponentli bahuvrihilar jumaniyozov atabay, rahimova shodiya urganch davlat universiteti, roman-german filologiyasi professori, urganch davlat universiteti, 2-kurs tayanch doktoranti annotation. in this article, the origin and meanings of the word "man" will be briefly discussed, and then the english bahuvrihis in which it participated will be semantically and syntactically analyzed. “man” ingliz tilida ot so’z turkumiga xos bo’lib, uning ‘kishi, erkak, er’ ma’nolari mavjud. bu so’z kelib chiqish nuqtai nazaridan eski hind tili- sanskritga borib taqaladi va aytilish, yozilish va ma’no jihatdan ingliz tiliga juda o’xshaydi. aslida esa “man” sanskrit tilida fe’l so’z turkumiga xos bo’lib, uning 1) o’ylamoq, fikrlamoq; 2) biror narsa deb hisoblamoq; 3) biror narsaga mos, doir bo’lmoq; 4) eslamoq, eslatmoq; 5) hurmatlamoq; 6) ma’qullamoq, yaxshi deb atamoq; 7) xoxlamoq, istamoq; 8) his qilmoq, o’ylab topmoq; 9) mushohada qilmoq, tuymoq (tuyg’u) ma’nolari mavjuddir.[footnoteref:1] sanskritchada “man” fe’l shakli “manu” ga o’zgartirilib undan ot yasaladi va bu …
2 / 3
ter-xususiyat bildiruvchi va ayni paytda kesatiq, kinoya kabi ma’nolarni ham ifodalovchi sifatlarni hosil qiladi: bilarmon, ishbuzarmon, ustabuzarmon, o’larmon-qolarmon. “-bon”- [f- qo’riqlovchi, saqlovchi, asrovchi] biror narsaga qarab turuvchi, uni saqlovchi, qo’riqlovchi shaxs ma’nosidagi ot yasaydi: bog’bon, darvozabon, saroybon. “-von”- ‘-bon’ morfemasi ba’zan –von shaklida ham uchraydi (b-v) soyavon, tarozivon kabi. xorazm shevasida “tarrashmon”, “peshmon”, “otarmon” kabi qurilish ishlarida, ayniqsa loyni pishitib paxsa urganda, uchraydigan kasb egalari nomlari mavjud. odatda “otarmonlar” loyni yuqoriga otuvchilar, “peshmonlar”-paxsa uruvchilar, “tarrashmonlar” esa paxsaga shakl beruvchi va tekis- to’g’riligiga javobgar shaxslar hisoblanadi. tadqiqot davomida “man” so’zi aniqlovchili qo’shma so’zlar (bahuvrihilar) ning ingliz tilida yasalishida eng maxsuldor so’z yasash vositasiga aylangani ma’lum bo’ldi. inventarimizda u bilan yasalgan 200ga yaqin (196) ta misol bor. ular orasida “man” komponenti aniqlovchi yoki aniqlanmish, bosh yoki ergash so’z tobe yoki hokim so’z vazifalarida o’rni almashgan holda uchraydi. quyida “man” hokim (aniqlanmish), ergash so’z vazifalarida kelgan misollarni[footnoteref:2] nomlaymiz va ularning o’zbek tiliga tarjimasi …
3 / 3
xodimi, sportsman- sportchi, cameraman- kamerachi, letterman- ta’lim sohasida yozma sport ishlarida yozma taqdirlangan o’quvchi, clergyman- obid, ruxoniy, minuteman- tezkor askar, middleman- agent, diler, vositachi, draftsman- loyihachi, tradesman- tojir, savdogar, newsman- muhbir, churchman- cherkov xodimi, xudojo’y, repairman- ta’mirchi, guardsman- qorovul, strongman- barzangi, anchorman- boshlovchi, yachtman- yaxta sohibi, cattleman- chorvador, patrolman[footnoteref:3]- patrul xodimi, tribesman- qabiladosh, boogeyman- olabo’ji, muscleman- mushakdor kishi, selectman- saylovchi, lumberman- yo’nuvchi, duradgor, liveryman- ijaraga berish xodimi, steersman- rul boshqaruvchisi, switchman- kommutator, salaryman- yaponiyada ofisda ishlaydigan kishi[footnoteref:4], timberman- yog’och ustasi, ealdorman- bosh ofitser, cornerman- raundlar orasidagi burchakda bokschi yoki kurashchiga yordam beruvchi shaxs, plainsman- dasht odami, (shimoliy amerika), vestryman- ibodatxona xizmatchisi, plantsman- bog’bon, oysterman-chig’anoq savdogari, groomsman- kuyovjo’ra, boogieman- maxluq, ajina (yosh bolalarni qo’rqitish uchun ertaklarda o’ylab topilgan har xil obrazlar), fieldsman- kriket o’yinchisi, chairman- cheirman, rais, freshman- birinchi kurs talabasi, superman- supermen, waterman- suvchi, (kemachi), nobleman- oqsuyak, zodagon, watchman- qorovul, stockman- chorvador, stuntman- kaskadyor, linesman- fudbolda liniya hakami, pitchman- dallol, …

Want to read more?

Download all 3 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ingliz tilidagi “man” komponentli bahuvrihilar"

ingliz tilidagi “man” komponentli bahuvrihilar jumaniyozov atabay, rahimova shodiya urganch davlat universiteti, roman-german filologiyasi professori, urganch davlat universiteti, 2-kurs tayanch doktoranti annotation. in this article, the origin and meanings of the word "man" will be briefly discussed, and then the english bahuvrihis in which it participated will be semantically and syntactically analyzed. “man” ingliz tilida ot so’z turkumiga xos bo’lib, uning ‘kishi, erkak, er’ ma’nolari mavjud. bu so’z kelib chiqish nuqtai nazaridan eski hind tili- sanskritga borib taqaladi va aytilish, yozilish va ma’no jihatdan ingliz tiliga juda o’xshaydi. aslida esa “man” sanskrit tilida fe’l so’z turkumiga xos bo’lib, uning 1) o’ylamoq, fikrlamoq; 2) biror narsa deb hisoblamoq; 3) biror narsaga mos...

This file contains 3 pages in DOCX format (27.9 KB). To download "ingliz tilidagi “man” komponentli bahuvrihilar", click the Telegram button on the left.

Tags: ingliz tilidagi “man” komponent… DOCX 3 pages Free download Telegram