o’zbek davlatchiligining tarixiy bosqichlari, o’zbekiston hududidagi davlatlar tarixi misolida

DOCX 14 sahifa 30,3 KB Bepul yuklash

14 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 30,3 KB

Fayl turi DOCX

Sahifalar 14

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 14

mavzu: o’zbek davlatchiligining tarixiy bosqichlari, o’zbekiston hududidagi davlatlar tarixi misolida reja: 1. avesto da yurtimiz haqidagi malumotlar 2. qadimgi yozma manbalarda o’zbekiston hududiga oid malumotlar 3. qadimgi yozma manbalarda uchraydigan toponimikalar 4. o’zbekiston hududidagi qadimgi davlatlar haqid kirish .eng mo’tabar, qadimgi qolyozmamiz avestoning yaratilganligiga 3000 yil bo’lyapti. bu nodir kitob bundan xxx asr muqaddam ikki daryo oralig’ida, mana shu zaminda umrguzaronlik qilgan ajdodlari-mizning biz avlodlariga qoldirgan ma’naviy, tarixiy merosidir. avesto ayni zamonda bu qadim o‘lkada buyuk davlat, buyuk ma’na-viyat, buyuk madaniyat bo‘lganidan guvohlik beruvchi tarixiy hujjat-dirki, buni hech kim inkor etol-maydi”... (islom karimov)"avesto" o‘rta osiyoning tarixan ajralmas qismi bo‘lgan turon-zamin hududlarida shakllangan eng qadimiy din - zardushtiylikning muqaddas kitobidir. unda o‘zbek, tojik, turkman, ozarbayjon, fors, afg‘on va boshqa xalqlarning ibtidoiy va qadimiy ilohiy tasavvurlari, koinot va еrda dunyoning yaratilishi bilan bog‘liq tushunchalar, afsona va rivoyatlar, falsafiy-ahloqiy qarashlar o’z aksini topgan. avesto hamda qadimgi yozma manbalar asosida o’lkamiz toponimikasi hamda o’zbekiston …

2 / 14

z bo�lib ushtra - tuya, zarat, - sariq ya’ni keksa tuyachi - tuyachilar avlodidan degan ma�nolarni bildiradi. zardusht o’ta iste’dodli shoir, ilohiyot bilimdoni, faylasuf olim edi. yagona xudoga ishonishgina jamiyat yangi taraqqiyot bosqichiga ko’tara oladi, shu yo’lda zardusht navro’z kunlaridan birida kohinlar boshchiligida muqaddas ichimlik bo’lgan xaoma tayyorlashga kirishadi.xaoma tayyorlashda ishtirok etayotgan zardusht erta tong pallasida daryodan suv olishga qirg’oqqa tushadi. daryo suvining pokiza oqimidan suv olib, bir yo’la tahoratini yangilayotgan zardushtning ko’ziga qirg’oqda turgan porloq hilqat - voxumana ko’rinadi. zardusht uning sehrli nuriga ergashadi. nihoyat, zardusht ezgu va ulug’ xudo axuramazda huzuriga boradi. u voxumana kabi porloq ettita hamisha barhayot ilohiy hilqat qurshovida o’tirar edi. avesto xalqimiz turmushidan darak beruvchi manba avesto o’z vatani turonzaminda qadimdan ilmiy dunyo diqqat markazida bo’lib kelgan. avvalo, bu masala avesto kitobining to’planishi, uning tarkibiy bo’laklariga silsilaviy tartib berilishi va nihoyat, eng mukammal, ishonchli shakli yuzaga kelishi uzoq ajdodlarimizning kitobatchilik madaniyati hamda qadimiy matnshunoslikning …

3 / 14

da spitamid zardushtga bunday deydi: "ey, spitamid zardusht, men, axuramazda, bu noxush, g’amgin joyni osoyishta, farog’atli o’lkaga aylantirdim. eng avvalo g‘oyat ezgu joriy qilib, yurtlar ichra eng yaxshi yurt qilib, daitiya daryosi yoqasidagi go‘zal ayranem-vaedja-eronvejni yaratdim. lekin yovuz axaramon mening ziddimga turib u yurtning ofati bo‘lgan sariq ilonlarni va devlar yuborgan qishni yaratdi. u yurtda o‘n oy qahraton qish ikki oy yoz bo‘ladi: еri uchun ham, suvi uchun ham, naboti (o‘simligi uchun ham sovuq (bu qishu yoz oylari). qishi qahratoni, uning poyoni o‘ta saryog‘in. men, axuramazda yaratgan yurtlarning ikkinchisi gava-so‘g‘dlar yashaydigan yurt. bu yurtda yaylovlar bo’liq o’tloqlar serut, mollari semiz... . darhaqiqat, agar o’sha davr jamiyati a�zolari tarkibini tahlil qiladigan bo�lsak, qadimgi dehqonchilik mintaqalarida dastlab boshqaruv tizimining tepasida qohinlar turgan. ular “chorva va keng yaylovlar egasi” hisoblangan. jangchi askarlar bu oriylar bo‘lib, kohinlardan keyingi mulk egalari bo‘lganlar. avestoda asosiy boylik chorva hisoblangan. zaratushtra o‘z ta’limotida “chorvaga yaxshi ega kerak. ushbu …

4 / 14

atxonasining markazida joylashtirilgan. avestoda diniy va axloqiy falsafiy qarashlar. zaratushtraning diniy falsafasi qarama-qarshi kuchlarning kurashiga asoslangan. bu kurash xudolar o�rtasida boshlanib, tabiatda va insonlar hayotida ham davom etadi. aholi joylashgan dunyoni zardushtiylar 7 ta tabiiy qismlarga bo�lganlar. bu dunyoning tarixi 12 ming yil davomida rivojlanadi, deb faraz qilganlar. ular dunyo rivojini to�rt bosqichga bo�lib, har bir bosqich 3 ming yilni o�z ichiga olgan. birinchi bosqich-ko�rinmas ma�naviy dunyo; ikkinchisi-yerda odamzod hayotini boshlanishi, ya�ni gavamard (islomda odam ato) ning paydo bo�lish davri; uchunchisi - �oltin davr�, ya�ni oriylarning tarix maydoniga chiqish davri; to�rtinchisi - payg�ambar zaratushtra vafotidan keyingi davr. dunyo tarixining ikkinchi bosqichida yovuzliklar ilohi axriman (islomda shayton) faoliyati boshlanadi. axriman gavamardni o�ldiradi, ammo undan tarqalgan erkak va ayol insoniyat urug�ini davom ettiradi. avestoga ko�ra, oriylar gavamard farzandlaridan tashkil topgan. oriylarni avesto turlarining aslzodalari sifatida tasavvur qilish mumkin. uchunchi bosqich yima (jamshid) podsholik qilgan �oltin� davr bo�lib, bu davrda odamlar baxtli hayot …

5 / 14

r kishilik tarixida �harbiy demokratiya davriga� to�g�ri keladi. to�rtinchi davrning so�nggida �oxirgi zamon� boshlanadi. qadimgi yozma manbalarda o’zbekiston hududiga oid ma’lumotlar qadimgi yozma manbalarda uchraydigan toponimikalar zaratushtraning diniy axloqiy falsafasida iymonli bo�lish, buning uchun doimo toza, pok yurish, iblislarga qarshi harakatlar qilish, gunoh qilmaslik, ezgu fikr, ezgu so�z, ezgu amallar bilan yashash har bir zardushtiyning kundalik hayot faoliyatining mazmun va mohiyatini tashkil etish kerak. axuramazda bashoratlarida jahannam �hayotning eng yomon onlari�, osmon esa �ruhning eng yuksak holati� sifatida ifodalanadi. olamdagi yomonlik va yovuzliklar odamlarning iymonsizligidan kelib chiqadi. ularni bartaraf etish, bu istiqboldagi vazifa bo�lib, iymonli kishilar bularni bartaraf etishda faollik ko�rsatishlari kerak, deyiladi.zardushtiylik dinida iymon uch tayanchga asoslanadi: fikrlar sofligi, so�zning sobitligi, amallarning insoniyligidir. avestoda �bergan so�zning uddasidan chiqish, unga sodiq qolish, savdo-sotiq va shartnomalarga qatiy amal qilish, qarzni o�z vaqtida to�lash, aldamchilik va hiyonatdan xoli bo�lish iymonlilik alomatidir� deyilgan. zaratushtra falsafasiga ko�ra, odam o�lgach, uning ruhi 3 kun o�z …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 14 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"o’zbek davlatchiligining tarixiy bosqichlari, o’zbekiston hududidagi davlatlar tarixi misolida" haqida

mavzu: o’zbek davlatchiligining tarixiy bosqichlari, o’zbekiston hududidagi davlatlar tarixi misolida reja: 1. avesto da yurtimiz haqidagi malumotlar 2. qadimgi yozma manbalarda o’zbekiston hududiga oid malumotlar 3. qadimgi yozma manbalarda uchraydigan toponimikalar 4. o’zbekiston hududidagi qadimgi davlatlar haqid kirish .eng mo’tabar, qadimgi qolyozmamiz avestoning yaratilganligiga 3000 yil bo’lyapti. bu nodir kitob bundan xxx asr muqaddam ikki daryo oralig’ida, mana shu zaminda umrguzaronlik qilgan ajdodlari-mizning biz avlodlariga qoldirgan ma’naviy, tarixiy merosidir. avesto ayni zamonda bu qadim o‘lkada buyuk davlat, buyuk ma’na-viyat, buyuk madaniyat bo‘lganidan guvohlik beruvchi tarixiy hujjat-dirki, buni hech kim inkor etol-maydi”... (islom karimov)"avesto" o‘rta osiyoning tarixa...

Bu fayl DOCX formatida 14 sahifadan iborat (30,3 KB). "o’zbek davlatchiligining tarixiy bosqichlari, o’zbekiston hududidagi davlatlar tarixi misolida"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: o’zbek davlatchiligining tarixi… DOCX 14 sahifa Bepul yuklash Telegram