astronomiya-osmon jismlari haqida

PPTX 11 pages 618.5 KB Free download

11 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 618.5 KB

File type PPTX

Pages 11

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 11

презентация powerpoint andijon viloyati andijon tumani 43-umumiy o’rta ta’lim maktabining fizika fani o’qituvchisi ismailov murodjon mavzu: astronomiya-osmon jismlari haqidagi fan. astronomiya nimani o’raganadi? uning rivojlanish tarixi va boshqa fanlar bilan aloqasi maqsad: a)ta’limiy: o’quvchilarga astronomiya-osmon jismlari haqidagi fan haqida tushuncha berish. b)tarbiyaviy: o’quvchilarni ilmga sadoqatli bo’lish, vatanparvarlik ruhida tarbiyalash d)rivojlantiruvchi: o’quvchilarning ilmiy dunyo qarashlarini yanada o’stirish. c)kompetensiya: o’z-o’zini rivojlantirish, matematik savodxonlik, ijtimoiy faol furaqolik. d. turi: noan’anaviy, yangi mavzuni bayon qilish darsi. dusuli: ma’ruza, blits metodi, d.jihozi: darslik, plakat, kompyuter, 1 tashkiliy qism 2 daqiqa 2 o’tilgan mavzuni takrorlash 15 daqiqa 3 yangi mavzu bayoni 15 daqiqa 4 mustahkamlash 10 daqiqa 5 uyga vazifa 3 daqiqa tashkiliy qism o’quvchilar bilan salomlashish davomatni aniqlash darsga tayyorgarlik ko`rish yangi mavzu koinotning bizga eng yaqin va uzoq obyektlarini, sistemalarining harakatlari va fizik tabiatlarini o‘rganadigan fan astronomiya deb ataladi. astronomiya yunoncha «astron» – yulduz, «nomos» – qonun degan so‘zlardan tashkil topgan bo‘lib, osmon jismlari, …

2 / 11

mi klavdiy ptolemey «megale sintaksis» (buyuk tuzilish) nomli asarida yunon astronomiyasi yutuqlarini umumlashtirib, planetalarning ko‘rinma-sirt- moqsimon harakatlarini tushuntira oladigan va asosida aristotel-gipparxlarning geosentrik, ya’ni markazda yer joylashgan degan nazariyasi yotgan olam tuzilishi haqidagi yangi ta’limotni yaratdi (1-rasm). 1-rasm. aristotel (mil. avv. iv asr) olam tuzilishini shunday tasavvur qilgan. bu ta’limotga ko‘ra, o‘sha paytda ma’lum bo‘lgan beshta planeta (merkuriy, venera, mars, yupiter va saturn) yer atrofida episikl deyiluvchi aylanalar bo‘ylab, mazkur episikllarning markazlari esa deferent deyiluvchi katta aylanalar bo‘ylab aylanadi. garchi bu geosentrik nazariya olam tuzilishining haqiqiy manzarasini aks ettirmagan bo‘lsa-da, biroq u deyarli o‘n besh asr davomida tan olinib kelindi. ix–xv asrlarda yaqin va o‘rta sharq hamda markaziy osiyo mamlakatla- rida yirik astronomik rasadxonalar qurildi. ularda al-battoniy, al-xorazmiy, al- farg‘oniy, abu mahmud xo‘jandiy, abu al-vafo buzjoniy, abdurahmon as-so‘fiy va ibn yunus kabi mashhur ajdodlarimiz faoliyat ko‘rsatdilar. xususan, al-battoniy yunon astronomiyasi erishgan yutuqlarni umumlashtirib, oy harakatiga doir ba’zi ma’lumotlarni aniqladi. al-farg‘oniyning …

3 / 11

ndi. astronomiyaning boshqa fanlar bilan aloqasi. astronomiya fani boshqa bar- cha fanlar bilan uzviy bog‘langan. astronomiyaning rivojida, ayniqsa, fizika va matematika fanlarining ahamiyati katta bo‘lgan. astronomiya ham, o‘z navbatida, bu o‘nyilliklarda erishgan yutuqlari bilan fizika va matematika fanlari taraqqiyotiga o‘zining sezilarli hissasini qo‘shib kelmoqda. astronomiyaning metodologik, dunyoqarash va ekologik jabhalaridagi talay masalalari esa uning ijtimoiy va gumanitar fanlar bilan aloqasini aks ettiradi. astronomik hodisalar qayd etilgan qadimiy qo‘lyozmalar asosida, tarixiy hodisalar va jarayonlarning aniq vaqtlari belgilangan hollar tarixda yetarlicha ko‘p bo‘lgan. oxirgi yillarda astronomik tadqiqot asboblarining takomillashuvi va boshqarilishida texnika va radioelektronika alohida ahamiyat kasb etadi. bularning hammasi astronomiyaning shakllanishi va taraqqiyotida uning boshqa fanlar bilan qanchalik uzviy hamkorlikda bo‘lganiga muhim dalil bo‘la oladi. mustahkamlash 1. yer radiusini qadimda kimlar birinchilardan bo‘lib o‘lchagan? 2. o‘zbekiston hududidagi astronomik markaz o‘rta asrlarda qayerda joylashgan edi? 3. astronomiyaning boshqa fanlar bilan aloqasi haqida nimalar bilasiz? uyga vazifa 1. darslikda berilgan mavzuni o’qib kelish. …

4 / 11

astronomiya-osmon jismlari haqida - Page 4

5 / 11

astronomiya-osmon jismlari haqida - Page 5

Want to read more?

Download all 11 pages for free via Telegram.

Download full file

About "astronomiya-osmon jismlari haqida"

презентация powerpoint andijon viloyati andijon tumani 43-umumiy o’rta ta’lim maktabining fizika fani o’qituvchisi ismailov murodjon mavzu: astronomiya-osmon jismlari haqidagi fan. astronomiya nimani o’raganadi? uning rivojlanish tarixi va boshqa fanlar bilan aloqasi maqsad: a)ta’limiy: o’quvchilarga astronomiya-osmon jismlari haqidagi fan haqida tushuncha berish. b)tarbiyaviy: o’quvchilarni ilmga sadoqatli bo’lish, vatanparvarlik ruhida tarbiyalash d)rivojlantiruvchi: o’quvchilarning ilmiy dunyo qarashlarini yanada o’stirish. c)kompetensiya: o’z-o’zini rivojlantirish, matematik savodxonlik, ijtimoiy faol furaqolik. d. turi: noan’anaviy, yangi mavzuni bayon qilish darsi. dusuli: ma’ruza, blits metodi, d.jihozi: darslik, plakat, kompyuter, 1 tashkiliy qism 2 daqiqa 2 o’tilgan mavzuni takror...

This file contains 11 pages in PPTX format (618.5 KB). To download "astronomiya-osmon jismlari haqida", click the Telegram button on the left.

Tags: astronomiya-osmon jismlari haqi… PPTX 11 pages Free download Telegram