o’smirlik davridagi psixik rivojlanish xususiyatlari

PPTX 37 sahifa 1,5 MB Bepul yuklash

37 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 1,5 MB

Fayl turi PPTX

Sahifalar 37

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 37

слайд 1 mavzu: o’smirlik davrida psixik rivojlanish xususiyatlari 1 mavzu: o’smirlik davrida psixik rivojlanish xususiyatlari 1. o’smirlik davridagi psixik rivojlanishning umumiy tavsifi 3.o’smirlik davrida intellektual va emotsional rivojlanish xususiyatlari 4. o’smirlik davrida shaxsning rivojlanish xususiyatlari 2. o’smirlik davri inqirozi va uning psixologik, psixofiziologik, ijtimoiy sabablari o’smirlik davridagi psixik rivojlanishning umumiy tavsifi hozirgi davrda o‘smirlarni voyaga yetkazishning o‘ziga xos xususiyatlari, qonuniyatlari, imkoniyatlari, xatti-harakat motiv-larining ifodalanishi va vujudga kelishining murakkab mexanizmlari mavjud. shuni alohida ta'kidlash kerakki, o‘smirlarni kamol toptirishda ularning xususiyatlarini to‘la hisobga olgan holda ta'lim-tarbiyaviy tadbirlarni qo‘llash shaxslararo munosabatda anglashilmovchilikni vujudga keltirmaydi, sinf jamoasi o‘rtasida iliq psixologik muhitni yaratadi. o‘smirlar muammosiga e'tiborni kuchaytirish zarurligining asosiy sabablari: fan va texnika rivojlanishi natijasida madaniyat, san'at va adabiyot, ijtimoiy-iqtisodiy shart-sharoitlarning o‘zgarayotgani; ommaviy axborot tizimining kengayishi tufayli o‘smirlar ongliligi darajasining ko‘tarilgani; o‘g‘il va qizlarning dunyo voqealaridan, tabiat va jamiyat qonunlaridan, tarixdan yetarli darajada xabardorligi; ularning jismoniy va aqliy kamoloti jadallashgani o‘smirlar bilan ishlashda g‘oyaviy-siyosiy, vatanparvarlik …

2 / 37

eng ko‘lamda ish olib bormasligi; beshinchidan, ota-onalarda fiziologik va psixologik bilimlar yetishmasligi; oltinchidan, o‘smir bolalar va qizlarga mo‘ljallangan materiallarning kamligi va hokazolar hozirgi o‘smirlar o‘tmishdoshlariga nisbatan jismoniy, aqliy va siyosiy jihatdan birmuncha ustunlikka ega. ularda jinsiy yetilish, ijtimoiylashuv jarayoni, psixik o‘sish oldinroq namoyon bo‘lmoqda. shu sababli bizda o‘g‘il va qizlarni 10-11 dan 14-15 yoshigacha o‘smirlik yoshida deb hisoblanadi. веналик психолог з.фрейд ва унинг шогирдлари ўсмирлик даврини баҳолашда инсонга азалдан берилган қандайдир илк майл нишонаси сифатида вужудга келадиган ўз мавқеини белгилашга онгсиз интилишни энг муҳим асос деб ҳисоблайдилар. бу интилиш гўёки худбинлик, бошқа кишиларни менсимаслик, пайдо бўлишга, атроф-муҳит билан келиша олмасликка, ҳатто низоларга олиб келар, онгсизлик эҳтиёжлари ва майллари шахснинг фаоллигини белгилар эмиш. собиқ совет психологлари з.фрейд назариясининг мутлақо асоссизлигини таъкидлаб, ўсмирда имконият билан талабчанлик ўртасидаги келишмовчилик, ўзини кўрсатишга мойиллик ва ўз ички дунёсига қизиқишнинг намоён бўлиши билан тавсифланишини асослаб бердилар. айрим психологлар биогенетик ўсишнинг биологик омилларига, яъни жинсий етилишга алоҳида …

3 / 37

нотўғри нуқтаи назардан ўсмирликни биологик ва психологик категориядан ташқари деб ҳисоблайди. р.куленнинг фикрича, ўсмирлик даврида учта асосий ижтимоий-ахлоқий тамойил мавжуд бўлиб, улар эмансипация (катталар таъсиридан қутулиш) ва мустақилликка эришиш, ҳаёт йўли ва касб-ҳунар танлашга жиддий муносабатда бўлиш, зарур ижтимоий-ахлоқий нормаларни ўзлаштиришдан иборатдир. куленнинг фикрича, бола юқоридаги муаммоларга эътибор бермас экан, ўсмирлик даври қанча бўлишидан қатъи назар, у болалигича қолаверади. р.кулен ўз назариясида биологик омилларни ҳам, ўсмирлик давридаги ўсишнинг психологик хусусиятларини ҳам ҳисобга олмайди, аксинча, уларни батамом инкор қилади o‘smirlarning biologik o‘sishi o‘smirlik insonning balog‘atga yetish davri bo‘lib, o‘ziga xos xususiyati bilan kamolotning boshqa pog‘onalaridan keskin farqlanadi. o‘smirda ro‘y beradigan biologik o‘zgarishlar natijasida uning psixik dunyosida tub burilish nuqtasi vujudga keladi. balog‘at davriga 11 (12) -15 yoshli qizlar va o‘g‘il bolalar kiradi. kamolotning mazkur pallasida jismoniy o‘sish va jinsiy yetilish amalga oshadi. o’smir bolaning bo‘yi 11-12 yoshida 6 -7 sm, hatto 10 sm gacha o‘sishi mumkin. biroq bu bosqichda qizlar o‘g‘il …

4 / 37

ladi, qon bosimi birmuncha oshadi, simob ustunining 110—115 mm darajasida bo‘ladi. yurak qisqarishining chastotasi bir qadar sekinlashadi, masalan, 11 yoshda daqiqada 85—90 marta urgan bo‘lsa, 14-15 yoshlarda 70 gacha pasayadi. юрак кенгайиши билан бирга қон томирлари ҳам йўғонлашади. қон айланиши тизимининг қайта қурилиши, вегетатив, нерв системасидаги беқарорлик қон айланишини бузади ва ўсмирда баъзан қон босимининг ортиши рўй беради. қон айланишининг ўзгариши қизларда оғирроқ кечади, чунки уларда юрак вазнининг ортиши олдинроқ бошланиб, олдинроқ якунланади. ўсмирлик даврида нафас олиш органлари жадал ривожланади. ўпканинг тириклик сиғими қуйидагича бўлади: ўғил болаларда –11 ёшда 1900–2000 мл; 15 ёшда 2600–2700 мм. қизларда–11 ёшда 1800–1900 мл; 15 ёшда 2500–2600 мл. шунинг учун нафас олиш ҳар дақиқада 2 марта камаяди. ўғил болалар қорин билан, қизлар эса кўкрак билан нафас ола бошлайдидар. кўкрак қафаси, нафас олиш мускуллари тез ўса боради ва жинсий етилишни кучайтиради. 11–12 ёшдаги ўсмирнинг ички секреция безлари қайта қурилади. гипофизнинг олд қисми ишлаб чиқарадиган гормонлар гавданинг …

5 / 37

ари ўса бошлайди: ўғил болаларда овоз ўзгаради, йўғонлашади, мўйлов ва соқол пайдо бўлади, қизларда эса кўкрак безлари ривожланади ва ҳоказо. натижада бошқа жинсга қизиқиш ортади, орзу, хоҳиш, нозик туйғу, соғинч, изтироб каби кечинмалар пайдо бўлади. o‘smirlar jinsiy yetilish sirlarining 17 foizini ota—onadan, 9 foizini o‘qituvchilardan, 4 foizini maktab vrachidan va qolgan yashirin jihatlari, holatlari to‘g‘risidagi ma'lumotlarni ko‘cha-ko‘ydan, o‘rtoqlari va dugonalaridan eshitib bilib oladilar. kutilmagan holatlar va ma'lumotlar ularning xatti-harakatini chigallashtiradi, yakkalik olamiga berilish boshlanadi, fe'l-atvorda ayrim illatlar paydo bo‘ladi. goho o‘smirlar orasida axloqan tubanlashuv hollari ro‘y berishi mumkin. ularni bunday qiliqlardan, nopok guruh va to‘dalardan xalos etish maqsadga muvofiqdir. akseleratsiya nazariyalari o‘smirlik inson shaxsining kamol topishida alohida o‘rin egallaydi. u inson kamolotining muhim bosqichi hisoblanadi. o‘smirlik davrida g‘oyat katta ahamiyatga ega bo‘lgan psixologik o‘zgarishlar ro‘y beradi, bolaning muayyan ijtimoiy turmush sharoitida keyingi kamol topishi uchun zarur ta'lim-tarbiya ta'sirida barqaror, mustahkam iz qoldiruvchi, ijobiy xislatlar namoyon bo‘ladi. o‘smirning boshqa yosh davrlaridan …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 37 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"o’smirlik davridagi psixik rivojlanish xususiyatlari" haqida

слайд 1 mavzu: o’smirlik davrida psixik rivojlanish xususiyatlari 1 mavzu: o’smirlik davrida psixik rivojlanish xususiyatlari 1. o’smirlik davridagi psixik rivojlanishning umumiy tavsifi 3.o’smirlik davrida intellektual va emotsional rivojlanish xususiyatlari 4. o’smirlik davrida shaxsning rivojlanish xususiyatlari 2. o’smirlik davri inqirozi va uning psixologik, psixofiziologik, ijtimoiy sabablari o’smirlik davridagi psixik rivojlanishning umumiy tavsifi hozirgi davrda o‘smirlarni voyaga yetkazishning o‘ziga xos xususiyatlari, qonuniyatlari, imkoniyatlari, xatti-harakat motiv-larining ifodalanishi va vujudga kelishining murakkab mexanizmlari mavjud. shuni alohida ta'kidlash kerakki, o‘smirlarni kamol toptirishda ularning xususiyatlarini to‘la hisobga olgan holda ta'lim-tarbiyaviy tadbirla...

Bu fayl PPTX formatida 37 sahifadan iborat (1,5 MB). "o’smirlik davridagi psixik rivojlanish xususiyatlari"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: o’smirlik davridagi psixik rivo… PPTX 37 sahifa Bepul yuklash Telegram