genetika va irsiy kasalliklar

PPT 54 pages 7.1 MB Free download

54 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 7.1 MB

File type PPT

Pages 54

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 54

презентация powerpoint mavzu: gen mutatsiyalari va unga bog’liq irsiy kasalliklar hozirda 7000 ga yaqin irsiy kasalliklarning mavjudligi ma`lum. har yili kamida 100 ta irsiy kasalliklar aniqlanmoqda. bunga sabab birinchidan, fanning tobora rivojlanib borishi natijasida odam organizmida kuzatiladigan jarayonlarning irsiy, biokimyoviy, fiziologik mexanizmlari tobora chuqur o’rganilishi bo’lsa, ikkinchidan, ekologik muhit sharoitlarining tobora yomonlashib borishi odam irsiyatida kelib chiqadigan buzilishlarni ko’paytirmoqda. иммун тизими ва мутагенлар иммун тизими мутагенларни парчалашга қаратилган организм ичининг бошқа тизимлари билан ўзаро ҳар хил таъсирлашади. масалан, ситохромлар фаоллигининг ошиши иммунитетнинг сусайишига олиб келади. иммунитети сусайган организмларда мутаген таъсири натижасида эркин радикаллар пайдо бўлишига олиб келиб, янги мутациялар кўпайиши кузатилади ва иммунитет пасайиши кузатилади. шу сабабли иммунитети пасайган одамлар мутагенлар таъсирига берилувчан одамлар гуруҳига киради. масалан, оитс билан касалланган одамларда иммунитет кескин пасайиб, мутациянинг учраш частотаси ортиб кетиши аниқланган. мутагенларнинг аҳамияти табиатда: организмларнинг ҳаёт фаолияти пасаяди. ташқи ва ички муҳит ўзгаришларига мослаша олмаган организмлар нобуд бўлади. табиий танланиш ва …

2 / 54

ди. 29 биологик моделлаштириш усулини қўллашда ... ирсий ўзгарувчанликдаги гомологик қаторлар қонуни назарий асос ҳисобланади. 30 gen mutatsiyalari (dnk strukturasining buzilishlari) natijasida rivojlanadigan kasalliklarni gen kasalliklari deyiladi. gen kasalliklari soni 3500-4000 ga yetadi. gen mutatsiyalari mendel qonunlariga asosan irsiylanadi. gen kasalliklari – gen mutatsiyalari natijasida kelib chiqadi. irsiy kasalliklar odam genetikasi - genetika fanining bir boʻlimi; odam irsiyatining , nasldan-naslga oʻtishi va avlodda namoyon boʻlishini oʻrganadi. o.g . shartli ravishda inson genetikasi (antropogenetika) va tibbiyot genetika-siga boʻlinadi. antropogenetika odam organizmi normal belgilarining irsiylanishi va oʻzgaruvchanligini, tibbiyot genetikasi esa uning irsiy patologi-yasini oʻrganadi. odam genetikasi tibbiy genetika antropogenetika pedagogik genetika sitogenetika immunogenetika biokimyoviy genetika farmokologik genetika demografik genetika antropogenetika (odam genetikasi) insonlardagi normal belgilarni irsiylanishi va rivojlanishini o‘rganadi ota- ona belgilari,xossalarining kelgusi avlodga berilish muammosi bilan qiziqqanlar.bu sohada olimlarning fikrlari: gippokrat: odam urug’ining hosil bo’lishida tananing barcha a’zolari qatnashadi,urug’dan o’z navbatida odam tanasi rivojlanadi,sog’ ota-onadan sog’ farzand tug’iladi deb ta’kidlagan. aristotel: …

3 / 54

ossalari to’g’risida”gi asarida,odamlarda yashirin holda tug’ma kasallik omillarimavjud.ular yaqin qarindoshlar nikohida yuzaga chiqadi,lekin ular tug’ilganida birdaniga emas,keyinchalik paydo bo’lishi ham mumkin. bunda muhit omillarining ma’lum darajada roli bor,degan.uning fikricha irsiy kaslliklarga chalingan shaxslarning urchishi pasaygan holatda bo’lgani sababli,bunday kasalliklar keying avlodlarda yo’qolib ketishi ham mumkin. 1820-yili nemis olimi nasse qon ivimaslik-gemofiliya kasali erkaklar orqali kelgusi avlodga o’tishi ma’lum qilingan. ingliz olimi galton “iste’dod va fe’l atvorning irsiylanishi” (1865) va “iste’dod irsiylanishi” (1869) nomli asarlarida mashhur odamlar shajarasini o’rnganib,ham ruhiy holat,ham jismoniy rivojlanishi irsiylanadi degan xulosaga keladi.olim fikriga ko’ra faqat qobilyat,iste’dodgina emas,balki boshqa ruhiyn, biologic xossalar,chunonchi,spirli ichimliklarga,darbadar hayot kechirishga moyillik,sil,yurak xastaliklari,uzoq yashashlik,hatto ahloq,xudojo’ylik ham nasldan –naslga o’tad.galton odam rivojlanishida irsiyatning roli muhimligini isbotlab,fanaga egizaklar metodini joriy etgan 15 galton tabiiy tanlanish haqidagi charliz darvin ta’limotini odamzodga tatbiq etish yo’li jamiyatnda iste’dodli,qobilyatli shaxslarni ko’paytirishni taklif etdi.bu bilan odam genetikasisida g’ayriilmiy nazariya hisoblangan yevgenika oqimiga asos soldi galton yevgenika tushunchasi ostida “odamlar avlodini …

4 / 54

shi avlodni vujudga keltiruvchi nikohlar oz-o’zidan sodir bo;ladi deydi. dastlab yevgenika oqimi barcha mamlakatlarda shiddat bilan rivojlanadi.lekin 1930-40 yillards yevgenika oqimining “negativ” holatlari namoyon bo’la boshlaydi.yevgenikani targ’ib qilish bilan bog’liq holda bir irq yoki millatni boshqalar ustigdan hukmron bo’lish g’oyasi yoki irqlarni ,millatlarni tabaqalarga ajratish kabi g’ayriilmiy nazariyalar paydo bo’ldi . shu yillarda germaniya fashistlari tomonidan yevgenika oqimi niqobi ostida o’tkazilgan “irqchilik gigeyenasi” butun dun yo jamiyati oldida yevgenika oqimining inqirozga uchrashiga sababchi bo’ldi nikoh tiplari va ularning tibbiy –genetic tomonlari odamlarda, populyatsiyalarda allelar tarkibi ,ularning uchrash teziklari (chastotalari)ko’p jihatdan nikoh tiplariga bog’liq.shuning uchun nikoh tiplarini ,ularning tibbiy –genetic oqibatlarini o’rganish katta hamiyatga ega. nikoh tiplari ikki guruhga bo’linadi tanlovsiz nikohga panmiksiya kiradi.panmiksiya(yunoncha mixis-aralash)har xil genotipli shaxslarning o’zaro erkin nikoh qurishi. tanlovli nikohlar: 1.autbriding –begonalar orasidagi nikohlar 2.musbat assortativ nikohlar-ayim beldilari bilan o’xshash bo’lgan shaxslar o’rtasida quriladi(kar-soqovlar,pakana bo’ylilar,aqli zaiflar orasida) tanlovli nikohlar: 1.autbriding –begonalar orasidagi nikohlar 2.musbat assortativ nikohlar- ayrim …

5 / 54

идинг инсест панмиксия киради ҳар хил генотипли шахсларнинг эркин никохи белгилари билан фарқланадиган шахслар никохи: соғлом – кар-соқов ўхшаш белгили шахслар ўртасидаги никох: кар-соқовлар, пакана бўйлилар 23 odam genetikasi ilmiy-tekshirish usullari geniologik usul sitogenetik usul ontogenetik usul egizaklar usuli populyatsion genetic usuli dermetoglifika usuli biokimyoviy va molekulyar genetic usuli immunogenetik usul товондаги чизиқлар йўналишини ўрганиш 60% трирадиус -делта йўқ бармоқларда тери изларини ўрганиш ёйсимон daktiloskopiya плантоско пальмоскопия айланасимон илгаксимон битта трирадиусли -делтали иккита трирадиусли -делтали 6% 34% қўл кафтидаги чизиқлар, трирадиуслар, adt бурчакни ўрганиш. atd бурчак кенглиги клайнфельтер синдромида-42 соғлом одамда 57 шерешевский тернер синдромида-66 даун синдромида 90-80 дермотоглифика текшируви турлари dermatoglifika- (derma-teri,gliyphe-chizish)usuli – qo’l barmoqlari,kaft va tovon terisi relyefini o’rganishdan iborat. mazkur joylardagi epidermis tananing boshqa qsmlaridan farq qilib ,o’ziga xos egatchalar yo’llarini hosil qiladi.qo’l kaftidagi va tovondagi epidermis egatchalarning joylashish tartibihar bir shaxsda individual xarakterga ega, shuning uchun ham barmoq izlarini qog’ozga tushirish ilgari imzo o’rnida qo’llanilgan. 27 …

Want to read more?

Download all 54 pages for free via Telegram.

Download full file

About "genetika va irsiy kasalliklar"

презентация powerpoint mavzu: gen mutatsiyalari va unga bog’liq irsiy kasalliklar hozirda 7000 ga yaqin irsiy kasalliklarning mavjudligi ma`lum. har yili kamida 100 ta irsiy kasalliklar aniqlanmoqda. bunga sabab birinchidan, fanning tobora rivojlanib borishi natijasida odam organizmida kuzatiladigan jarayonlarning irsiy, biokimyoviy, fiziologik mexanizmlari tobora chuqur o’rganilishi bo’lsa, ikkinchidan, ekologik muhit sharoitlarining tobora yomonlashib borishi odam irsiyatida kelib chiqadigan buzilishlarni ko’paytirmoqda. иммун тизими ва мутагенлар иммун тизими мутагенларни парчалашга қаратилган организм ичининг бошқа тизимлари билан ўзаро ҳар хил таъсирлашади. масалан, ситохромлар фаоллигининг ошиши иммунитетнинг сусайишига олиб келади. иммунитети сусайган организмларда мутаген таъсири н...

This file contains 54 pages in PPT format (7.1 MB). To download "genetika va irsiy kasalliklar", click the Telegram button on the left.

Tags: genetika va irsiy kasalliklar PPT 54 pages Free download Telegram