falsafiy dunyoqarash,uning xususiyatlari va asosiy tamoyillari

DOC 74,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1403325513_44450.doc falsafiy dunyoqarash,uning xususiyatlari va asosiy tamoyillari reja: 1. «dunyoqarash» tushunchasi, uning mohiyati va tarixiy shakllari. 2. falsafiy dunyoqarashning mazmuni va yo’nalishlari. 3. falsafiy dunyoqarashning rivojlanish qonuniyatlari va asosiy tamoyillari. 4. o’zbekistonda yangi dunyoqarashni shakllantirish vazifalari. dunyoqarash tushunchasi. har bir kishining dunyoga nisbatan o’z qarashi, o’zi va o’zgalar, hayot va olam to’g’risidagi tasavvurlari, xulosalari bo’ladi. ana shu tasavvurlar, tushunchalar, qarash va xulosalar muayyan kishining boshqa odamlarga munosabati va kundalik faoliyatining mazmunini belgilaydi. shu ma’noda, dunyoqarash - insonning tevarak atrofini qurshab turgan voqelik to’g’risidagi, olamning mohiyati, tuzilishi, o’zining undagi o’rni haqidagi qarashlar, tasavvurlar, bilimlar tizimidir. dunyoqarash - olamni eng umumiy tarzda tasavvur qilish, idrok etish va bilishdir. dunyoqarashning bir kishiga yoki alohida shaxsga xos shakli individual dunyoqarash deyiladi. guruh, partiya, millat yoki butun jamiyatga xos dunyoqarashlar majmuasi esa, ijtimoiy dunyoqarash deb yuritiladi. ijtimoiy dunyoqarash individual dunyoqarashlar yig’indisidan dunyoga keladi, deyish mumkin. bunda ijtimoiy dunyoqarashning umumiy va xususiy shakllarini hisobga olish lozim. …

ladi. demak, dunyoqarash o’zining kundalik ommaviy shakllarida chuqur va etarli darajada asoslanmagan stixiyali xarakterga ega. shuning uchun ham ko’p hollarda kundalik tafakkur muhim masalalarni to’g’ri tushuntirish va baholashga ojizlik qiladi. buning uchun olamni ilmiy tahlil qilish va bilish zarur. dunyoqarashning tarixiylik tamoyili. dunyoqarash muayyan davrda shakllanadi. shu ma’noda, har qanday dunyoqarash ijtimoiy-tarixiy mohiyatga ega bo’lib, kishilarning umri, amaliy faoliyati, hayoti, tabiatga ta’siri va mehnati jarayonida vujudga keladi. har bir avrda ijtimoiy guruh, jamiyat va avlodning o’z dunyoqarashi mavjudligi ham bu tushunchaning tarixiy mohiyatga ega ekanini ko’rsatadi. dunyoqarashning tarixiyligi yana shundaki, u ma’lum dialektik jarayonda takomillashib boradi. uning shakllari o’zgaradi, tarixiy ko’rinishlari muttasil yangilanib turadi. ma’lumki, insoniyat taraqqiyotining ilk bosqichlarida dunyoqarash nihoyatda oddiy bo’lgan. agar shunday bo’lmaganida, har qanday jism o’z hajmiga teng suyuqlik miqdorini siqib chiqarish xossasiga ega ekanini kashf etgan qadimgi zamonning buyuk olimi arximed hammomdan yalong’och holda chiqib, «evrika!», ya’ni «topdim!», deya qichqirmagan bo’lar edi. dunyoqarash jamiyat rivojiga …

ko’pdan-ko’p tushunchalarga munosabati, ularni anglashi, tushunishi, qadrlashida namoyon bo’ladi. falsafiy dunyoqarash kundalik faoliyat, dunyoviy, diniy, ilmiy bilimlar, hayotiy kuzatishlar va ijtimoiy tarbiya ta’sirida shakllanadi hamda rivojlanadi. fanda ijtimoiy borliqning barcha jihatlari ks etadi. dunyoqarashning shakllanishida his-tuyg’u, aql-idrok va tafakkur ham muhim o’rin tutishi tabiiy. uning shakllanishi kishilarning hissiy kechinma va kayfiyatlariga ham bog’liq bo’lib, inson kayfiyatida uning hayot sharoitlari, ijtimoiy ahvoli, milliy xususiyati, madaniy saviyasi, shaxsiy taqdiri, yoshi va hokazolar aks etadi. muayyan davr dunyoqarashida zamon ruhi, ijtimoiy kuchlarning kayfiyati, intilishi ham o’z ifodasini topadi. masalan, bugungi o’zbekiston mustaqilligini mustahkamlash zarurati istiqlol dunyoqarashini shakllantirishga ulkan ta’sir ko’rsatmoqda. falsafiy dunyoqarash murakkab tuzilishga ega. u muayyan bilimlar, kelajakka qaratilgan g’oya va maqsadlar, tabiiy va ijtimoiy fan yutuqlari, diniy tasavvurlar, qadriyatlar, ishonch, e’tiqod, fikr, hissiyot kabi tarkibiy qismlardan iborat. bularning ichida e’tiqod muhim ahamiyat kasb etadi. u dunyoqarashning mazmunini tashkil etadigan asoslardan biridir. e’tiqod insonning o’z qarashlari va g’oyalari to’g’riligiga, orzu-umidlarining asosli ekaniga, …

l shakllarda namoyon bo’ladi. ana shular barchasining uyg’unligi dunyoni his etishga olib keladi. dunyoni his qilish esa, uni aqliy tushunishga, muayyan dunyoqarashning shakllanishiga asos bo’ladi. inson aqli unga xos hissiyot va tasavvurlar asosida ilmiy dunyoqarashni shakllantiradi va takomillashtiradi. har bir kishiga xos hissiyot va fikr, bilim va e’tiqod, intilish va kayfiyat, orzu-umid va qadriyatlar dunyoqarash tarkibida yaxlitlashadi va olamni bir butun holda aks ettiradi. bir butun, yaxlit dunyoqarashning shakllanishi bolalikdan boshlanib, inson hayotining oxirigacha davom etadi. bu holat individual dunyoqarashning asosiy tamoyillaridan birini ifodalaydi. falsafiy dunyoqarashning shakllanishida bilim g’oyatda muhim ahamiyat kasb etadi. bilimda dunyoqarashning barcha belgilari mavjud. lekin, bilim va dunyoqarash aynan bir narsa emas. olamni tushunish bilimlar paydo bo’lishi uchun asosdir. bilim inson ongida hissiy va aqliy bilish jarayonida hosil bo’ladi, u dunyoqarashning asosi, uning uzviy qismidir. bilim muayyan sharoitda biron bir hodisa yoki narsani baholashda qo’l keladi va aynan ana shu jarayonda dunyoqarashga aylanadi. bunday baho berish …

o’zining nazariy asoslangani va puxta ishlangani bilan ajralib turadi. shu ma’noda, u boshqa fan yoki faoliyat sohasi uchun umumiy uslub vazifasini ham bajaradi. agar nazariya bilish jarayonining natijasi bo’lsa, usul (metod) shu bilimga erishish oki uni amalga oshirish yo’lini anglatadi. falsafiy nazariya esa, bir vaqtning o’zida usul vazifasini ham bajara oladi. tarixning burilish davrlarida o’zgarishlarning asosiy yo’nalishlari va maqsadlari nechog’li to’g’ri ekani falsafiy dunyoqarash tamoyillariga solishtirib aniqlanadi. bunda muayyan falsafiy nazariya umumiy usul (metod) sifatida qabul qilinadi. shu sababdan ham bunday davrlarda falsafiy nazariyalarga e’tibor kuchayadi, taraqqiyot yo’llaridan borish falsafiy modellarining ahamiyati ortadi. masalan, bizning mamlakatimiz jahon hamjamiyatiga qo’shilish, demokratik davlat qurish borasida islom karimov tomonidan asoslab berilgan taraqqiyot yo’li – «o’zbek modeli»ni amalga oshirmoqda. bu yo’lning asosiy mohiyati islohotlarni inqilobiy tarzda emas, tadrijiy ravishda olib borishni nazarda tutadi. prezidentimiz, aynan shu yo’lni taklifetar ekan, asosiy e’tiborni uning mohiyat-mazmuni, tarixda qanday natijalar bergani kabi masalalarga qaratgan. bunda taraqqiyotning mazkur yo’li …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "falsafiy dunyoqarash,uning xususiyatlari va asosiy tamoyillari"

1403325513_44450.doc falsafiy dunyoqarash,uning xususiyatlari va asosiy tamoyillari reja: 1. «dunyoqarash» tushunchasi, uning mohiyati va tarixiy shakllari. 2. falsafiy dunyoqarashning mazmuni va yo’nalishlari. 3. falsafiy dunyoqarashning rivojlanish qonuniyatlari va asosiy tamoyillari. 4. o’zbekistonda yangi dunyoqarashni shakllantirish vazifalari. dunyoqarash tushunchasi. har bir kishining dunyoga nisbatan o’z qarashi, o’zi va o’zgalar, hayot va olam to’g’risidagi tasavvurlari, xulosalari bo’ladi. ana shu tasavvurlar, tushunchalar, qarash va xulosalar muayyan kishining boshqa odamlarga munosabati va kundalik faoliyatining mazmunini belgilaydi. shu ma’noda, dunyoqarash - insonning tevarak atrofini qurshab turgan voqelik to’g’risidagi, olamning mohiyati, tuzilishi, o’zining undagi o’rni ha...

Формат DOC, 74,5 КБ. Чтобы скачать "falsafiy dunyoqarash,uning xususiyatlari va asosiy tamoyillari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: falsafiy dunyoqarash,uning xusu… DOC Бесплатная загрузка Telegram