ona tili grammatikasi

PPTX 24 sahifa 285,0 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1 / 24
termiz davlat universiteti pedagogika fakulteti boshlang`ich ta`lim va sport tarbiyaviy ish yo`nalishi 301-guruh talabalari do`satova gulhayo, esanova nargiza, jo`rayeva mavluda va a`zamova lobarlarning ona tili fanidan tayyorlagan ona tili grammatikasi. grammatika haqida tushuncha. sintaksis - grammatikaning bir bo`lagi. sintaksisning o`rganish sohalari. sintaksisda tenglanish va tobelanish. reja: grammatika tilshunoslikning bir qismi bo`lib, u tilning grammatik qurilishini o`rganadi.grammatikada so`zlarning shakli o`zgarishi, so`z birikmalari hosil qilish usullari, vositalari va gap qurilishi bilan bog`liq qonuniyatlar o`rganiladi. grammatika morfologiya sintaksis sintaksis so`zi qanday ma`noni anglatadi? sintaksis yunoncha so`z bo`lib “tuzish, qo`shish” degan ma`nolarni ifodalaydi. sintaksis quyidagi masalalarni o`rganadi: gap tarkibidagi so`zlarning bir-biriga qo`shilishi natijasidagi sintaktik birliklarning tabiati bir so`zning boshqa bir so`z bilan sintaktik munosabatga kirishish usullari, vositalari so`zlarning bir-biriga qo`shilishidan hosil bo`lgan so`z birikmalari va ularning turlari gap bo`laklari va ularning turlari gap va uning boshqa sintaktik birliklardan farqi gapning turlari grammatikada o`rganiladigan yana bir bo`lim morfologiya bo`lib, u so`zlarning qo`shilishidan hosil bo`lgan birliklarni …
2 / 24
shimcha (-lik) yordamida ot yasalgan, tushum kelishigi affiksi (-ni) ni qabul qilgan; doim so`zi –holat (tarz) ravishi; ardoqlaymiz so`zi – ot (ardoq) dan so`z yasovchi affiks – la orqali fe`l yasalgan, -y ravishdosh affiksi, -miz tuslovchi (shaxs-son zamon ko`rsatkichi). sintaksisning sohalari so`z shakl sintaksisi matn sintaksisi gap sintaksisi so`z birikmasi sintaksisi so`z shakl sintaksisi har bir gapda ma`lum bir shaklda ishtirok etadigan mustaqil so`zlarni ya`ni gap bo`laklarini o`rganadi. so`z birikmasi sintaksisi o`zaro sintaktik bog`lanib, tushuncha ifodalovchi birikmalarni o`rganadi. gap sintaksisi o`zaro sintaktik bog`lanib, fikr ifodalovchi birliklarni – sodda va qo`shma gaplarni o`rganadi. matn sintaksisi mazmuniy yaxlitlikni tashkil etgan oliy darajadagi kommunikativ butunlikliarni o`rganadi. gapda so`zlar bir-biri bilan tenglanish yoki tobelanish orqali sintaktik aloqaga kirishadi. sintaksisda tenglanish va tobelanish. tenglanish tenglanish orqali birikadigan birikmalar tarkibidagi so`zlar teng huquqli bo`ladi,ya`ni biri ikkinchisiga tobelanmaydi.ular tenglanish ohangi bilan aytiladi.tenglanish, asosan, uyushiq bo`laklar va bog`langan qo`shma gapning qismlari orasida bo`ladi. misol: biz do`stlikni, halollikni va …
3 / 24
a`lum shaklda keladi.ya`ni hokim so`z tobe so`zni boshqaradi,uning ma`lum shaklda kelishini talab qiladi. misol:kitobni o`qimoq,raisga gapirmoq,dilbardan so`ramoq. boshqaruv bitishuv aloqasi tarkibidagi so`zlar orasida moslik ham bo`lmaydi,bir so`z boshqa so`z tomonidan boshqarilmaydi ham.bunday birikmalar sifatlovchi va sifatlanmish,hol va kesim munosabatini ko`rsatadi. misol:yaxshi odat,o`nta talaba, qaysi maktab, ko`p so`z, g`ir-g`ir shamol. bitishuv bir so`zning boshqa so`zga bog`lanishini ko`rsatadi,grammatik ma`noni bildiradi. bu esa shakliy –grammatik vosita sanaladi, qo`shimchalar orqali yuzaga keladi: kelishik qo`shimchalari:-ga,-ning,-ni,-da,-dan, kabi. masalan:dalaga bormoq,sanobarning kitobi, uyni supurmoq: egalik qo`shimchalari,-im,-ing,-i,-ingiz: mening uyim;sening kitobing, ularning ishi: c) tuslovchi shakl-son qo`shimchalari; -m,-k,-ing, -ingiz; men oldim, biz o`qidik, siz keldingiz va boshqalar. so`z shakl kelishik qo`shimchalarida o`xshash vazifani bajaradi, otni fe`lga bog`laydi, leksik-grammatik vosita sanaladi: a) ko`makchilar-bilan,-uchun,-kabi,-singari, sevinch bilan kutmoq, bolalar uchun atamoq,tong kabi musaffo; b) bog`lovchilar,uyushiq bo`laklar va gaplarni boglaydi: yordamchi so`zlar so`zning sintaktik vazifasi maxsus ko`rsatkichlar bilan ifodalanganda tartib bosh rolni o`ynaydi; masalan: qizil olma (birikma) olma qizil (gap ) ohang. to`xtamning o`zgarishi …
4 / 24
ona tili grammatikasi - Page 4
5 / 24
ona tili grammatikasi - Page 5

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 24 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"ona tili grammatikasi" haqida

termiz davlat universiteti pedagogika fakulteti boshlang`ich ta`lim va sport tarbiyaviy ish yo`nalishi 301-guruh talabalari do`satova gulhayo, esanova nargiza, jo`rayeva mavluda va a`zamova lobarlarning ona tili fanidan tayyorlagan ona tili grammatikasi. grammatika haqida tushuncha. sintaksis - grammatikaning bir bo`lagi. sintaksisning o`rganish sohalari. sintaksisda tenglanish va tobelanish. reja: grammatika tilshunoslikning bir qismi bo`lib, u tilning grammatik qurilishini o`rganadi.grammatikada so`zlarning shakli o`zgarishi, so`z birikmalari hosil qilish usullari, vositalari va gap qurilishi bilan bog`liq qonuniyatlar o`rganiladi. grammatika morfologiya sintaksis sintaksis so`zi qanday ma`noni anglatadi? sintaksis yunoncha so`z bo`lib “tuzish, qo`shish” degan ma`nolarni ifodalaydi. sint...

Bu fayl PPTX formatida 24 sahifadan iborat (285,0 KB). "ona tili grammatikasi"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: ona tili grammatikasi PPTX 24 sahifa Bepul yuklash Telegram